qon yaratilishi

PPTX 47 pages 8.9 MB Free download

47 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 8.9 MB

File type PPTX

Pages 47

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 47

o’zbekiston respublikasi sog’liqni saqlash vazirligi osiyo xalqaro universiteti klinik va umumiy fanlar kafedrasi mavzu: qon yaratilishi ma’ruzachi: ergasheva gulshan toxirovna o’zbekiston respublikasi sog’liqni saqlash vazirligi osiyo xalqaro universiteti klinik fanlar kafedrasi mavzu: embrional va postembrional davrlarda qon yaratilishi. gemopoez lokalizatsiyasi embrional gemopoez postembrional gemopoez qon hosil qiluvchi to`qimalar eritropoez granulotsitopoez limfopoez qon yaratilishi gemotsitopoez (yunon. haemocyti — qon hujayralari, poiesis —yaratish) qon shaklli elementlarining embrionda (embrional gemotsitopoez) va yetuk organizmda yaratilish (postembrional gemotsitopoez) jarayonlarini o‘z ichiga oladi. shartli ravishda 3ta davrga bo`linadi: mezoblastik davr – sariqlik devorida jigar fazasi – jigarda (extravaskulyar) medullar – suyak ko`migida limfositopoez hujayralari suyak ko`migida hosil bo`lib,limfoid a`zolarga ko`chadi embrionda qon yaratilishi odam homilasida dastlabki qon hosil bo‘lishi embrion taraqqiyotining sariqlik xaltasida boshlanadi. bu birinchi yoki angioblastik qon taraqqiyoti davridir. sariqlik xaltasi devoridagi mezenxima hujayralari qon orolchalari shaklida ajralib chiqadi. keyinchalik mezenxima hujayralari o‘z o ‘siqlarini yo‘qotib yumaloq shaklni oladi va qonning o‘zak hujayralariga aylanadi. …

2 / 47

qonga chiqib ko`chadi embrion rivojlanishining 6-haftasida qon hosil bo`lishida markaziy o`rinda jigar turadi farqli tomonlari: barcha shaklli elementlar shakllanadi ekstravaskulyar amalga oshadi eritrotsitlar odatdagi o`lchamda hbf tutadi qon hujayralari bilan birga jigardan gemositopoezning 2-avlod stvol hujayralari farqlanadi ona qornida 5-oyda: jigar bosqichi pikka chiqadi keyin bosqichma-bosqich so`na boshlaydi tug`ilishda butunlay to`xtaydi jigardan ko`chib o`tuvchi 2-avlod stvol hujayralari qator organlar murtaklariga o`tiradi. ular: ayrisimon bez(timus) limfa tugunlari taloq qizil suyak ko`migi shu organlarda qon hosil bo`lishi davom etadi ekstravaskulyar qon hosil bo`ladi eritrotsitlar hbf tutadi, kam miqdorda hba bu organlarda tug`ilgandan keyin ham qon hosil bo`lishi davom etadi faqat ularda shakllanayotgan hujayra spektri kamayadi timusda t- limfotsitlar yaratilishi homila takomilining 9— 10 haftasidan boshlab, homila tug‘ilgandan keyin ham davom etadi. hozirgi paytda timus t- limfotsitlaming asosiy yaratilish manbai hisoblanadi. taloqda qon yaratilishi taloqda qon yaratilishi. embrional hayotning birinchi yarmida taloqda gemopoezning barcha hujayralari taraqqiy etadi. taloqda ekstravaskuiyar qon yaratilishining manbai bo’lib …

3 / 47

zmda suyak ko‘migi eritrotsitlar, donali va donasiz leykotsitlar va qon plastinkalariyaratiladigan eng asosiy universal organ bo’lib qoladi 2guruhga bo’linadi markaziy organlar -qizil suyak ko’migi -timus periferik organlar -taloq -limfa tugunlari -shilliq qavat limfoid sistemasi o’zak hujayra aniqlanishi o‘zak hujayralarning mavjudligini kanadalik olimlar mak kullox va till 1960-yilda isbot qildilar va bu bilan rus olimi a.a.maksimovning asrimiz boshida barcha qon hujayralari uchun yagona boshlang‘ich hujayra mavjud ekanligi to‘g‘risidagi fikrini tasdiqladilar. qon yaratilishi o‘zak hujayralar qon yaratilishining barcha yo‘nalishlarida, ya’ni eritrotsitopoez, granulolsitopoez, limfotsitopoez, monotsitopoez, trombositopoez yo‘nalishlarida rivojlana oladigan hujayralar sinfiga kiradi. ularning asosiy xususiyatlari o‘z- o‘zini saqlab qolish qobiliyatining borligi ko‘payish imkoniyatiga egaligi va turli yo’nalishlarda rivojlana olishi hisoblanadi. g`ovak suyak moddasining katakchalarida joylashgan(naysimon suyaklarning esa epifezida) bolalarda naysimon suyaklarning diaﬁzida ham bo`ladi(20 yoshdan keyin sariq ilikka almashadi) qizil ilik yarim suyuq konsistensiyali massasi 3-3.5 kg to`sh suyagi ortida joylashgan massasi 14-15 yoshgacha maksimal – 35-40gr 20yoshdan kamayadi timusda t limfotsitlar yetilishi …

4 / 47

sidan kelib chiqadi  qon yetilishida 6 sinf hujayralari bo`ladi stvol hujayralari yarimstvol hujayralar unipotent hujayralar blastlar yetiluvchi hujayralar yetuk hujayralar 1kunda 10¹¹ qon hujayrasi ishlab chiqariladi suyak ko`migi repopopulyatsiya – sirkulatsiyaga tushgan qon elementlarining boshqa qon hosil qiluvchi organga borib o`rnashishi kichik limfotsitlarga o`xshash bir biridan farqlanmaydi(farqi yuzasidagi antigenda) differensirovka genom darajasida ketadi bu hujayralar koloniya shakllantiradi nisbatan kamdan kam bo`linadi qon hosil qiluvchi organlarda ulushi juda oz bo`linishni aktivatorlari: il-3 ksf(koloniya stimullovchi faktor) ko`proq differensiallashgan qisman determinatsiyalashgan differensirovka 2 yoki undan ko`proq yo`nalishda bo`lishi mumkin(oligopotent hujayra) bu sinfdagilar: khqh – gne (granulotsit-neytroﬁl, eritrotsit) khqh – gm (granulotsitlar, monotsitlar) khqh – mgse (megakariotsit, eritrotsit) khqh – kolloniya hosil qiluvchi hujayralar  unipotent – bir yo`nalishda rivojlanishi khqh – m -> monotsit khqh – b -> bazoﬁl khqh – e -> eozinoﬁl khqh – gn -> neytroﬁl khqh – e -> eritrotsit khqh – mgs -> megakariotsit 3-bosqich yetilgach, 4-sinf …

5 / 47

) yadro zich, bo`linmaydi bosqich oxirida yadro itarib chiqariladi retikulotsitlar yadrosi yo`q sitoplazmasi donado(qari mitoxondryalar va ribosoma qoldiqlari hisobiga) romanovskiy usulida yetuk eritrotsitdek ko`rinadi eritrotsitlar yadrosi yo`q donador-to`rsimon ko`rinish yo`qolib ketgan eritrotsitopoez yoki qizil qon tanachalarining taraqqiyoti qizil qon tanachalari yoki eritrotsitlar voyaga yetgan organizmda qizil suyak ko’migida taraqqiy etadi. ular uchun barcha qon hujayralari kabi, boshlang’ich hujayra bo’lib, o’zak hujayrasi hisoblanadi. trombositopoez trombotsitlar yoki qon plastinkalarining hosil bo’lishi suyak ko‘migida amalga oshadi. 1906- yildayoq obrazsov va rayt qon plastinkalari suyak ko‘migidagi gigant hujayralar — megakariotsitlar sitoplazmasining bo’laklari ekanligini aytib o‘tgan edilar.  o`lchami kattalashgan sintez jadal sitoplazamasida azuroﬁl donadorlik bor(nosptsiﬁk granulalar hisobiga) spetsiﬁk granulalar yo`q (shuning uchun 3ta turi farqlanmaydi) yumaloq yadroli bo`linish xususiyati bor monotsitlar makrofag hujayralarining ilk bosqichi bo’lib, suyak ko‘migidagi o ‘zak hujayralardan rivojlanadi. monotsitopoez quyidagi hujayra bosqichlarini bosib o‘tadi: o ‘zak hujayra -> miyelopoezning boshlang ’ich hujayrasi -> monoblast -> promonotsit -> monotsit (qonda) to …

Want to read more?

Download all 47 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qon yaratilishi"

o’zbekiston respublikasi sog’liqni saqlash vazirligi osiyo xalqaro universiteti klinik va umumiy fanlar kafedrasi mavzu: qon yaratilishi ma’ruzachi: ergasheva gulshan toxirovna o’zbekiston respublikasi sog’liqni saqlash vazirligi osiyo xalqaro universiteti klinik fanlar kafedrasi mavzu: embrional va postembrional davrlarda qon yaratilishi. gemopoez lokalizatsiyasi embrional gemopoez postembrional gemopoez qon hosil qiluvchi to`qimalar eritropoez granulotsitopoez limfopoez qon yaratilishi gemotsitopoez (yunon. haemocyti — qon hujayralari, poiesis —yaratish) qon shaklli elementlarining embrionda (embrional gemotsitopoez) va yetuk organizmda yaratilish (postembrional gemotsitopoez) jarayonlarini o‘z ichiga oladi. shartli ravishda 3ta davrga bo`linadi: mezoblastik davr – sariqlik devorida jiga...

This file contains 47 pages in PPTX format (8.9 MB). To download "qon yaratilishi", click the Telegram button on the left.

Tags: qon yaratilishi PPTX 47 pages Free download Telegram