xordalilarning umumiy tafsifi va tasnifi

PPTX 36 стр. 5,6 МБ Бесплатная загрузка

36 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 5,6 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 36

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 36

презентация powerpoint mavzu: xordalilar tipi. xordalilarning umumiy tafsifi va tasnifi. bosh skeletsizlar va lichinka xordalilar kenja tiplari. reja: xorda tipining umumiy tavsifi va tasnifi xordalilarning klassifikatsiyasi lansetnikning tuzilishi, biologiyasi, ahamiyati xordalilarning kelib chiqishi umumiy tavsifi. xordalilar tipiga tashqi ko’rinishi, yashash sharoiti va hayot tarzi har xil bo’lgan hayvonlar kiradi. xordalilar, asosan barcha muhitlarda, ya’ni suvda, tuproq qatlamlarida, yer ustida va hatto havoda ham uchraydi. geografik nuqtayi nazardan ular yer sharining deyarli hamma qit’alarida tarqalgan. xordalilar tipiga mansub bo’lgan hayvonlar nihoyatda xilma-xil bo’lishiga qaramasdan, ular uchun umumiy bo’lgan quyidagi xususiyatlar mavjud: 1. o’q skeleti vazifasini umrbod yoki rivojlanishining ilk davrida xorda yoki orqa tori bajaradi. xorda elastik egiluvchan o'zaklardan hamda vakuola hujayralaridan tashkil topgan. 2. markaziy nerv sistemasi (bosh miya va orqa miya) xordaning ustida tana bo’ylab joylashgan bo'lib, shaklan nayga o’xshaydi, uning ichki bo’shlig’i nevrotsel deyiladi. 3. halqum devorining ikki yonida qator o'rnashgan va halqum bo’shlig’ini tashqi muhit bilan tutashtirib …

2 / 36

ilar-gnathostomata. katta sinf. baliqlar- pisses. sinf. tog’ayli baliqlar-chondrichthyes. sinf. suyakli baliqlar-osteichthyes. katta sinf. quruqlikda yashovchi umurtqalilar yoki to’rtoyoqlilar- tetrapoda. sinf. suvda hamda quruqlikda yashovchilar-amphibia. guruh. murtak pardali umurtqalilar-amniota. sinf. sudralib yuruvchilar-reptilia. sinf. qushlar-aves. sinf. sutemizuvchilar-mammalia. lichinka xordalilar (urochordata) yoki qobiqlilar (tunicata) kenja tipi umumiy tavsifi. lichinka xordalilar sodda va tuban tuzilgan dengiz hayvonlari bo’lib, asosan lichinkalik davrida xordalilar tipiga xos bo’lgan tuzilishga ega. voyaga yetgan davrida bu hayvonlarning xordasi yo’qolib ketadi, nerv nayi o’zgarib, yagona nerv tugunini hosil qiladi. faqat appendikulariyalardagina nerv nayi hayoti davomida saqianib qoladi. tuzilishining bunday soddalashuvi erkin yashovchi lichinkalarning voyaga yetgan davrida o’troq yashashga o’tishi bilan bog’liq. lichinka xordalilarning tanasi qopsimon yoki bochkasimon shaklda bo’ladi. ularning gavdasi tashqi tomondan maxsus parda, qobiq, ya'ni tunikaga o’ralganligi bilan boshqa xordalilardan farq qiladi. tunika kelib chiqishi jihatidan teri epiteliysi va ular orasidagi mezenximatoz hujayralar ajratgan mahsulot hisoblanadi. lichinka xordalilar kenja tipiga 1500 ga yaqin tur kiradi. shulardan 150 ta …

3 / 36

ham mavjud. voyaga yetgan assidiyalarning uzunligi 30-50 sm ga boradi. assidiyalarning xaltasimon yoki bochkasimon tanasi tashqi tomonidan dildiroq kletchatkasimon moddadan iborat qalin qobiq (tunika) bilan o’ralgan bo’lib, ostki tomonidagi tovoni bilan suv tagidagi birorta substratga yopishib yashaydi ovqat hazm qilish va nafas olish organlari. assidiyalar passiv holda oziqlanadi. og’iz sifonining teshigi og’izga ochiladi. og’izni bir qancha qamragichlar o’rab olgan bo’lib, u keng xaltasimon halqumga ochiladi. halqum devorida bir qancha mayda-mayda jabra yoriqlari-stigmalar joylashgan. jabra yoriqlari, ya’ni stigmalar bevosita tashqariga ochilmay, balki maxsus jabraoldi (atrial) bo’shlig'iga ochiladi. halqumning ostki tomonidan qisqa qizilo’ngach boshlanadi. u keng qopsimon oshqozonga ulanadi. oshqozondan keyin ichak boshlanadi va ichak anal teshigi orqali atrial bo'shliqqa ochiladi. qon aylanish sistemasi. assidiyalarning qon aylanish sistemasi tutash emas. yuragi oshqozon oldiga joylashgan muskulli xaltacha ichida turadi. yuragining ikki tomonidan bittadan qon tomiri chiqadi, oldingisi jabra qon tomiri hisoblanib, halqumning ostki tomonidan o’tib, stigmalarga bir qancha mayda-mayda shoxchalar beradi. keyingi qon …

4 / 36

ovtanli assidiyalar - yakka assidiyalar (monascidiae) turkumining vakillari 2-3 mm dan 40-50 sm gacha uzunlikda bo'ladi. bu turkumning orasida harakatchan turlari ham uchraydi. masalan: sharsimon assidiya (waster ascidia) ana shunday harakatchan assidiyalar turiga kiradi va ular suv tagi bo'ylab harakat qiladi. - murakkab assidiyalar (synascidia) turkumi vakillarining kolonial kurtaklaridan rivojlangan assidiyalar ona assidiyalar bilan tutashgan bo’ladi. bunday assidiyalarda, bir nechtasi tashqaridan umumiy parda bilan o’rab olinadi va ularda bitta umumiy kloaka bo’ladi. murakkab assidiyalarda urug’lanish koloniyalar o’rtasida sodir bo’ladi. chunki ona koloniya bilan qiz koloniya o’rtasida urug’lanish bo’lmaydi - olovtanli assidiyalar (pyrosomata) turkumining vakillarida zigotadan assidiyasimon koloniya asoschisi rivojlanadi. undan kurtaklanish yo'li bilan to’rtta olovtanlilardan tashkil topgan guruh hosil bo'ladi va ular umumiy qobiq-tunika bilan o’ralgan bo’ladi. bu assidiyalar koloniyasidagi har bir a’zosi halqumining oldingi qismida yorituvchi hujayralar guruhi bo'ladi. bu hujayralarda yorug’lik chaqiruvchi simbiotik bakteriyalar yashaydi. koloniyaning uzunligi, odatda 20-40 sm bo'lib, undagi har bir olovtanlining o’lchami 3-5 mm …

5 / 36

nida jinssiz va jinsli individlar bor. appendikulariyalar sinfi appendikulariyalar gavdasining uzunligi 0,5-3 mm dan, ayrim turlari 1-2 sm gacha borishi mumkin. ular yakka-yakka holda dengizlarda erkin suzib yurib hayot kechiruvchi primitiv qobiqlardan hisoblanadi. appendikulariyalarning xordasi bir umrga saqlanadi. ularning tuziiishi assidiyalar lichinkasining tuzilishiga o’xshaydi, undan, asosan ipsimon nerv tortmasi va dumi borligi bilan farq qiladi. dumi assidiya lichinkasi dumi singari, yonidan siqilgan bo'lsa ham, lekin vertikal tekislik bo’ylab o’rnashmay balki, gorizontal tekislik bo’ylab o’rnashgan bo'ladi appendikulariya falia ethiopica (uychadan ajratib olingan gavdasi): 1-og’zi; 2 -xordasi;- muskullari; 3- urug’ bezi. boshskeletsizlar (acrania) kenja tipi boshskeletsizlar haqiqiy dengiz hayvonlari bo'lib, ko'pchilik turlari suv tubida hayot kechiradi. bu kenja tip vakillari butun hayoti davomida xordalilar tipining tuzilishi xususiyatlarini saqlab qoladi. ana shu sabab- dan boshskeletsizlar xordalilarning kelib chiqishini tushuntirishda katta ahamiyatga ega. boshskeletsizlar kenja tipi 30-35 ga yaqin turdan iborat yagona xordaboshlilar (cephalochordata) sinfini o’z ichiga oladi. boshskeletsizlar kenja tipining vakillaridan- lansetniklar atlantika, …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 36 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "xordalilarning umumiy tafsifi va tasnifi"

презентация powerpoint mavzu: xordalilar tipi. xordalilarning umumiy tafsifi va tasnifi. bosh skeletsizlar va lichinka xordalilar kenja tiplari. reja: xorda tipining umumiy tavsifi va tasnifi xordalilarning klassifikatsiyasi lansetnikning tuzilishi, biologiyasi, ahamiyati xordalilarning kelib chiqishi umumiy tavsifi. xordalilar tipiga tashqi ko’rinishi, yashash sharoiti va hayot tarzi har xil bo’lgan hayvonlar kiradi. xordalilar, asosan barcha muhitlarda, ya’ni suvda, tuproq qatlamlarida, yer ustida va hatto havoda ham uchraydi. geografik nuqtayi nazardan ular yer sharining deyarli hamma qit’alarida tarqalgan. xordalilar tipiga mansub bo’lgan hayvonlar nihoyatda xilma-xil bo’lishiga qaramasdan, ular uchun umumiy bo’lgan quyidagi xususiyatlar mavjud: 1. o’q skeleti vazifasini umrbod yoki ri...

Этот файл содержит 36 стр. в формате PPTX (5,6 МБ). Чтобы скачать "xordalilarning umumiy tafsifi va tasnifi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: xordalilarning umumiy tafsifi v… PPTX 36 стр. Бесплатная загрузка Telegram