adabiyotning vazifadorligi

DOCX 64 pages 288.8 KB Free download

64 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 288.8 KB

File type DOCX

Pages 64

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 64

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __________________________________ universiteti o‘zbek tilshunosligi fakulteti o‘zbek tilshunosligi yo‘nalishi _______________________________________ fanidan kurs ishi mavzu: adabiyotning vazifadorligi bajardi: ________________________ qabul qildi: ________________________ toshkent 2025 mundarija kirish…………………………………………………………………………...….2 i. adabiyotshunoslik-badiiy adabiyot haqidagi fan 1.1 adabiyotshunoslikning tarkibiy qismlari .………………………….……..7-12 1.2 adabiyotshunoslik tadqiqot onuekti ……………………………….……..12-23 ii. adabiyotshunoslikning vazifadorligi. 2.1 adabiyotshunoslikning tarkibiy qismlar…………………………………..23-43 2.2 adabiyotshunoslikning boshqa sohalar bilan aloqadorligi ……………….43-66 xulosa………………………………………………………………………....66-68 foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati…………………………………………68-70 kirish badiiy adabiyot – insonshunoslik ekan, demak, inson hayoti, uning kechinmalari, ehtiroslari, munosabatlari – hamma faoliyati badiiy asarning “tepib turgan yuragi, uning qoni va joni, uning shu’lasi va quyoshi” (v.belinskiy)dir. “butun olam, barcha ranglar, buyoqlar va ohanglar, tabiat va hayotning barcha shakllari poeziya (adabiyot – h.u) hodisasi bo‘lishi mumkin. lekin u hodisalar zamirida nima yashiringan, ularning mavjudlik sababi qaerda va ular bizni nimasi bilan maftun etadi – masalaning mohiyati shunda” ekan, uni ijodkor qanday hal qiladi? “masalan, qiynoqni, qatlni, mastlikda yuvindi chuqurga yiqilib tushgan odamning …

2 / 64

a maqsad va oqilona fikr yaqqolroq ko‘rinadi. insoniyat azal-azaldan borliq hodisalarini bilish, o‘zi yashayotgan muhitni go‘zallashtirishga intiladi. bu intilish zamirida mukammallikka erishish istagi turadi. koinot sultoni sanalgan inson komillikka erishish uchun muttasil yo‘l izlaydi. san'at, adabiyot, ilm-fan aslida kishilarning komillikka intilish yo‘llaridir. ular odamlarning qalb quvvati va aql-tafakkuri qudratini namoyon etadigan o‘ziga xos maydon sanaladi. san'at, adabiyot, ilm-fan bir-biri bilan mustahkam bog‘liq hodisalardir. ular orasida jiddiy farq-tafovutlar bo‘lsa-da, san'at ilm-fanni yoki ilm-fan san'atni butkul inkor qilmaydi. aksincha, ular bir-biri bilan uzviy bog‘langan holda, insonning komillashishiga xizmat qiladi. insonning komillashishiga, uning o‘zligini anglashiga ta'sir ko‘rsatadigan vositalar orasida, ayniqsa, adabiyot alohida ajralib turadi. chunki adabiyot insonning qalb quvvati va aql-tafakkuri rivojini o‘ziga xos tarzda mujassamlashtiradi. unda qalbning hissiyot, tuyg‘ulari, aqlning mantiqli mushohada, mulohazalari ajoyib tarzda uyg‘unlashgan bo‘ladi. adabiyot asarlarida kishilarning his-tuyg‘ulari, fikr-mulohazalari obrazlar orqali akslanadi. his-tuyg‘ular qalbga xos kechinmalar sanalsa, fikr-mushohada esa miya mulki bo‘lgan ong-aqlning mahsullaridir. “adabiyot” arabcha so‘z bo‘lib, u …

3 / 64

tarzda “bu nima?” degan savol bilan qaraydi va unga javob topishga harakat qiladi. moddiy hodisalarga nisbatan “nima?” degan savolni qo‘llash va bunga qanoatlantiradigan javob topish jarayoni birmuncha osonroq kechadi. chunki moddiy narsa-buyumlarni qo‘l bilan ushlasa, ko‘z bilan ko‘rsa, salmog‘ini chamalasa bo‘ladi. ularni bo‘laklash, parchalash, ichki olamini aniqlash, qanday unsurlardan tarkib topganini bilish va butlash mumkin. shuning uchun moddiy narsalar haqida aniq, ishonchli xulosalar chiqarish imkoni bir qadar keng bo‘ladi. biroq nomoddiy hodisalarning nima ekanligini aniqlash, bilish, ularning mohiyatini tushunish mushkul. masalan, barcha davrlarda qalamdan aholining barcha tabaqalari faqat yozish-chizish vositasi sifatida foydalangan. yoki ketmon hamma uchun bir xil — еrga ishlov berish quroli hisoblangan. ammo xuddi non, suv singari ahamiyat kasb etgan din, san'at, adabiyot singari nomoddiy hodisalarni odamlar har xil idrok qilishgan. aniqrog‘i, ular odamlarni har xil darajada manfaatlantirgan. aniqrog‘i, ulardan kishilar o‘z aql-tafakkuri, madaniy-ma'rifiy saviyasi imkon bergan darajada foydalanishgan. biroq hamma zamonlarda ham adabiyot barchaning tuyg‘ularini tiniqlashtiradigan, ularning …

4 / 64

aytish mumkinki, adabiyot haqidagi fan xuddi narsa-buyumlar sanog‘idan boshlangan arifmetika singari qadimiydir. har bir soha, tarmoqning paydo bo‘lishi, shakllanishi, rivojlanishini o‘rganadigan fanlar mavjud. masalan, tabiatshunoslik fani borliq hodisalari bilan tanishtirsa, ma'danshunoslikda zamindagi turfa-tuman ma'danlarning paydo bo‘lishi, ular mavjud bo‘lgan joylarning holat-ko‘rinishlari o‘rganiladi. ilm-fanda “-shunoslik” qo‘shimchasi keng qo‘llaniladi. tabitshunos, qadimshunos, ma'danshunos va hokazo deyiladi. bu so‘zlar tarkibidagi “-shunos” qo‘shimchasi o‘zbek tiliga fors-tojik tilidan o‘tgan bo‘lib, u “o‘rganuvchi”, “biluvchi” ma'nolarini bildiradi. aslida “shunos” “shinohtan” fe'lidan yasalgan. u o‘zbekchada “tanimoq”, “bilmoq”, “tayin etmoq” demakdir. “adabiyotshunoslik” so‘zi ham ikki qismdan iborat bo‘lib, u “adabiyot bilan shug‘ullanish”, “adabiyotni o‘rganish” ma'nosini anglatadi. bundan ayon bo‘ladiki, adabiyotshunoslik adabiyot haqidagi fandir. har bir fan singari adabiyotshunoslik ham adabiyotning mohiyati, uning paydo bo‘lish asoslari, rivojlanish tamoyillarini o‘rganadi. bu fan adabiy-badiiy asarlarning tuzilishi, tarkibi, adabiy-tarixiy jarayonda sodir bo‘lgan o‘zgarishlarni tahlil qiladi. adabiyotshunoslik adabiyotning ijtimoiy fikr taraqqiyotiga ta'siri, adabiyotning boshqa fan, soha, tarmoqlar bilan aloqadorligini aniqlash bilan shug‘ullanadi. adabiyotshunoslikning bundan boshqa …

5 / 64

dan pedagogik fanlar bo‘yicha ma’ruzalar tayyorlash, qo‘llanmalar yaratish, shuningdek metodik tavsiyanomalar yaratishda, ish tajribalarini ommalashtirishda samarali foydalanishga xizmat qiladi. kurs ishi ishining tarkibiy tuzilishi va hajmi: ish kirish, 2 bob, umumiy xulosalar va tavsiyalar, foydalanilgan adabiyotlar ro‘yhatidan iborat. i.bob. adabiyotshunoslik -badiiy adabiyot haqidagi fan 1.1 adabiyotshunoslikning tarkibiy qismlari. adabiyotshunoslik maqsadi va vazifalari "adabiyotshunoslikka kirish" kursi filologiya fakultеti birinchi bosqich talabalarining maktabda olgan nazariy bilimlarini mustahkamlash asosida ularni adabiyot tarixi kursidan ma'ruzalar tinglashga, sеminar mashg`ulotlarida muayyan mavzuni muhokama qilish, amaliy mahg`ulotlarda qo`yilgan vazifalarni bajarishga tayyorlashni o`z oldiga vazifa qilib qo`yadi. adabiyotshunoslik nazariyasi – adabiyot ilmiga oid eng umumiy qoidalar, adabiy jarayonning nazariy masalalari, badiiy ijod falsafasi va psixologiyasi va boshqa nazariy muammolarni oʻrganuvchi fandir. adabiyotshunoslik nima, degan savolga hozirga qadar qisqa tarzda “badiiy adabiyot haqidagi fan” deb javob berib kelingan.bu, ixcham va ta’rif bo‘lishi bilan birga yetarli emas. chunki bugungi kunda adabiyotshunoslik ilmining ko‘lami shu qadar kengayganki, uning tarkibida biz an’anaviy …

Want to read more?

Download all 64 pages for free via Telegram.

Download full file

About "adabiyotning vazifadorligi"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __________________________________ universiteti o‘zbek tilshunosligi fakulteti o‘zbek tilshunosligi yo‘nalishi _______________________________________ fanidan kurs ishi mavzu: adabiyotning vazifadorligi bajardi: ________________________ qabul qildi: ________________________ toshkent 2025 mundarija kirish…………………………………………………………………………...….2 i. adabiyotshunoslik-badiiy adabiyot haqidagi fan 1.1 adabiyotshunoslikning tarkibiy qismlari .………………………….……..7-12 1.2 adabiyotshunoslik tadqiqot onuekti ……………………………….……..12-23 ii. adabiyotshunoslikning vazifadorligi. 2.1 adabiyotshunoslikning tarkibiy qismlar…………………………………..23-43 2.2 adabiyotshunoslikning boshqa sohalar bilan aloqadorligi ……………….43-66 xulosa………………………………………………………………………......

This file contains 64 pages in DOCX format (288.8 KB). To download "adabiyotning vazifadorligi", click the Telegram button on the left.

Tags: adabiyotning vazifadorligi DOCX 64 pages Free download Telegram