o’zbekiston umurtqali hayvonlari

DOCX 13 sahifa 1,7 MB Bepul yuklash

13 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 1,7 MB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 13

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 13

mavzu: o’zbekiston umurtqali hayvonlari . reja: kirish 1. yo’qolib borayotgan hayvonlar va ularning muhofazasi. markaziy osiyoning yo’qolib borayotgan 10 turdagi jonzoti 2. o’zbekiston respublikasidagi 10 ta nodir turdagi hayvonlari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish oʻzbekiston hayvonot dunyosi xilma-xil boʻlib, oʻrta osiyodagi boshqa mamlakatlar singari subtropik mintaqalga xos turlarga ega. respublikada sut emizuvchilarning 6 turkumi: hasharotxoʻrlar (6 tur), koʻlqanotlilar (19 tur), tovuqsimonlar (2 tur), kemiruvchilar (42 tur), yirtqichlar (23 tur) va juft tuyoqlilar (8 tur)ga mansub 100 tur uchraydi. eng nodir va kam uchraydigan sut emizuvchilarning 24 turi, jumladan burama shoxli echki, ayiq, qoplon, quroquloq, silovsin, ilvirs, sirtlon, qunduz, manul, jayran, alqo r, qushoyoq, koʻk sugʻur, olakoʻzan, ustyurt qoʻyi, buxoro qoʻyi, shomshapalak, tunshapalak oʻzbekiston respublikasi „qizil kitobi“ga kiritilgan (2003). oʻzbekiston qushlarning 24 turkumga mansub 410 ga yaqin turi bor, ulardan 184 turi chumchuqsimonlar turkumiga kiradi. qushlarning 24 turi, jumladan, birqozon, jingalakdor birqozon, oq laylak, qora laylak, qizil gʻoz, vishildoq, oqqush, kichik oqqush, …

2 / 13

i va osiyo togʻlari qurbaqasi kenja turlari), koʻl baqasi va danatin qurbaqa uchraydi. mamlakat suv havzalarida baliqlarning 106 turi tarqalgan. ular 2 katta guruhga boʻlinadi. 1.yo’qolib borayotgan hayvonlar va ularning muhofazasi markaziy osiyoning yo’qolib borayotgan 10 turdagi jonzoti 2014 yili butunjahon yovvoyi tabiat jamg‘armasi e'lon qilgan hisobotda bayon qilinishicha, 1970 yildan buyon yer yuzida yovvoyi hayvonlar soni ikki baravar kamaydi. ana shunday kamayib ketayotgan hayvonlarning markaziy osiyodagi noyob 10 ta turi haqida quyida maʼlumot beriladi buxoro kiyigi. 1999 yildayoq buxoro kiyiklari soni 400 boshdan kamaygani qayd etilgan. ularning ko‘pi tojikistonda davom etgan fuqarolik urushi payti halok bo‘ldi. ayni paytda tojikiston qo‘riqxonasida saqlanayotgan noyob kiyiklar 850 boshga yetdi, biroq zarafshon qo‘riqxonasida ular bor-yo‘g‘i 40 boshni tashkil etadi.(1-rasm) 1-rasm. izoh : buxoro kiyigi erkagi va urgʻochisi jayron. tezchopar kiyiklar oilasiga mansub jayron asosan turkmaniston va qozog‘iston hududlarida uchraydi. uning shoxi va go‘shti uchun jayronni ovlashadi. 2-rasm . izoh : jayron bolalari bilan. …

3 / 13

akonerlar va urbanizatsiyaning salbiy ta'siridan tashqi, berkutning yo‘q bo‘lib ketishiga pestitsidlar ham ta'sir qiladi. kemiruvchilar bilan oziqlanuvchi qirg‘iy qush tanasi ovqatdan zaharlanishi ko‘paymoqda.(4-rasm) manus. mushuksimonlar oilasiga mansub manuslar noodatiy dumaloq ko‘z va qalin mo‘ynasi bilan ajralib turadi. janubiy kavkazorti hududlardan erongacha bo‘lgan yerlarda ko‘p uchraydigan manus markaziy osiyoda yo‘q bo‘lib ketishi mumkin.ovchilarning «sa'yharakati» bilan manus kamaydi, shuningdek, uning asosiy ozuqasi bo‘lmish sug‘ur va kemiruvchilar ham tabiatda kamaygan.(5-rasm) 5- rasm . izoh : manus qorakal . dala silovsini nomi bilan mashhur qorakal, aslida ham, silovsinlarga mansub hisoblanadi. puma kabi nigoh bilan chopqir hayvonning soni markaziy osiyoda ko‘p emas. mang‘ishloq hududida 300ga yaqin qorakal yashaydi.(6-rasm) 6- rasm. izoh : qorakal yoki dala silovsini . qulon. shimoliy yevroosiyoda saqlanib qolgan yagona tuyoqsiz juft oyoqlilarning vakili qulon ham yovvoyi tabiatda kamayib bormoqda. xonakilashgan otdan kichikroq qulonlar soatiga 70 kmgacha tezlikda masofani bosib o‘tadi. u juda tezkor va o‘rtacha 50 km tezlikda chopadi. markaziy osiyoning …

4 / 13

omiyaga ega, ammo quloqlari kalta va mo‘ynasi qalin bo‘ladi. ular 5 ming atrofida qolgan.(9rasm). 9- rasm . izoh : menzibira sugʻuri saygʻoq. ba'zan turkmaniston va rossiyada uchrab turadigan sayg‘oqlar aslida o‘zbekiston, qirg‘iziston, qozog‘iston hududlariga xos yovvoyi hayvon hisoblanadi. 2010-15 yillar oralig‘ida faqat qozog‘istonda 132 ming sayg‘oq halok bo‘ldi. uning qirilib ketayotganiga gemarogik septikemiya qo‘zg‘atuvchi (pasterelleza) sababchi bo‘layotgani bildirilgan. ular, asosan, muz ostidan ozuqani chiqarolmay, brakonerlar tufayli tuyoqsiz muzni yorolmay, o‘lib ketmoqda.(10rasm ) . 10-rasm . izoh : saygʻoq . 3.o’zbekiston respublikasidagi 10 ta nodir turdagi hayvonlari turkiston silovsini. yirikmushuklar – ovchilar uchun qiziq o’lja, va bu ularni butunlay yo’qolibketishiga olib keldi. ko’rilgan chora-tadbirlar: ovlashni taqiqlash, qizilkitobga kiritish va boshqalar turkiston silovsinini “qirilib” ketishidan nobut bo’lishinioldini oladi, lekin brakonyerlardan saqlamaydi. shu yirtqichlarni o’zlariodamga hujum qilmaydilar. turkiston silovsini “halqaro yo’qolib ketish hafidagiyovvoyi fauna va florasini savdosi haqidagi konventsiya”ning ii ilovasigakiritilgan, va ularni tirikligicha tutish jiddiy cheklangan. qor qoploni. ko’plab hayvonlar sport ovlash …

5 / 13

a ilmiy tashkilotlar uchun zahar olinar edi. shu tufaylikum efa populyatsiyasi keskin kamaygan, va u qizil kitobga kiritilgan.(11-rasm) 11- rasm. izoh : qum efasi menzibir sugʻuri . hozirda menzbir sug’urini miqdori ko’p emas, uning butun kichgina areali bo’yicha – 40ming jonivordan ko’p emas. agar sug’urni tabiatda dushmanlarini ko’pligi inobatga olinsa, bu judayam oz miqdor bo’lib chiqadi. menzbir sug’uri yashaydigan joylarda, yozda ko’pincha qo’y podalari o’tlaydilar. har bir cho’ponni 2-3 yirik iti bor, va ular sug’urlar oviga muljallangan. qo’ylar esa o’tni shunchalik tepalab va eb tashaydi , natijada sug’urlarga deyarli hech narsa qolmaydi, ular kerakli miqdorda yog’ to’play olishmaydi va bahorda ko’pchiligi yeguliksizlikdan halok bo’lishadi. tosh suvsar . odam toshsuvsarni uning issiq yungi uchun ovlaydi. ba’zida hayvonlar tovuq va kuyonlargatashlanadi, ko’pincha eyishi mumkin bo’lgan miqdoridan ko’proq. omborhona vachordoqdan turli buyumlarni tashiydilar. moshinaning kabel va shlanglarini (shuqatorda tormoz shlanglarini ham) g’ajiydi va bu bilan sezilarli zarar etkazadi.kemiruvchilar sonini boshqarib, foyda keltiradi.(12- rasm …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 13 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o’zbekiston umurtqali hayvonlari" haqida

mavzu: o’zbekiston umurtqali hayvonlari . reja: kirish 1. yo’qolib borayotgan hayvonlar va ularning muhofazasi. markaziy osiyoning yo’qolib borayotgan 10 turdagi jonzoti 2. o’zbekiston respublikasidagi 10 ta nodir turdagi hayvonlari xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish oʻzbekiston hayvonot dunyosi xilma-xil boʻlib, oʻrta osiyodagi boshqa mamlakatlar singari subtropik mintaqalga xos turlarga ega. respublikada sut emizuvchilarning 6 turkumi: hasharotxoʻrlar (6 tur), koʻlqanotlilar (19 tur), tovuqsimonlar (2 tur), kemiruvchilar (42 tur), yirtqichlar (23 tur) va juft tuyoqlilar (8 tur)ga mansub 100 tur uchraydi. eng nodir va kam uchraydigan sut emizuvchilarning 24 turi, jumladan burama shoxli echki, ayiq, qoplon, quroquloq, silovsin, ilvirs, sirtlon, qunduz, manul, jayran, alqo r, qushoyoq,...

Bu fayl DOCX formatida 13 sahifadan iborat (1,7 MB). "o’zbekiston umurtqali hayvonlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o’zbekiston umurtqali hayvonlari DOCX 13 sahifa Bepul yuklash Telegram