falsafiy dunyoqarash va uning o`z-o`zini anglashdagi roli

PPTX 18 стр. 1,2 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 18
sogʻliqni saqlash vazirligi toshkent tibbiyot akademiyasi davolash fakulteti 111 a guruh talabasi ashurov otabek sogʻliqni saqlash vazirligi toshkent tibbiyot akademiyasi davolash fakulteti 111 a guruh talabasi ashurov otabek mavzu :falsafiy dunyoqarash va uning o`z-o`zini anglashdagi roli reja: i. kirish ii. asosiy qism 1. falsafiy dunyoqarash nima degani? 2. falsafaning asosiy xususiyatlari va vazifalari. falsafaning predmeti 3. falsafiy bilim tarkibi iii xulosa dunyoqarash — dunyoga va insonning undagi o rniga, kishilarning o z ʻ ʻ atrofidagi voqelikka va o z-o ziga munosabatiga bo lgan umumiy qarashlar tizimi, ʻ ʻ ʻ shuningdek, bu qarashlarga asoslangan odamlarning e tiqodlari, ideallari, bilish va ʼ faoliyat tamoyillari. d. kishining yoshi, hayotiy tajribasi, bilimi, mafkurasi bilan bog liq. d.da jamiyatda shakllangan falsafiy, ilmiy, diniy, siyosiy, axloqiy, ʻ huquqiy, estetik bilimlar, qarashlar o z aksini topadi. shaxsning d.i ijtimoiy ʻ munosabatlar bilan chambarchas bog langan. falsafiy bilimlar tarkibida fanlarning ko‘p xilligi tabiiy tizimlilikka ega. shuning uchun falsafa …
2 / 18
a’rif berib, u shunday degan: «hayot o‘yinga o‘xshaydi: ba’zilar unga musobaqalashgani kelsa, ayrimlar savdolashgani, eng baxtlilari sa tomosha qilgani keladilar; hayotda ham xuddi shunday, ba’zilar qullar kabi shuhrat va boylikka o‘ch bo‘lib dunyoga keladi, vaholanki faylasuflar – faqat haqiqat uchun keladi» 1 «falsafa nima degani?» savolga javob izlash oson emas. har birimiz u yoki bu matn, yo nutq falsafiy yohud falsafiy emasligini ichki sezgi bilan his etamiz. ammo falsafaga qat'iy ilmiy ta'rif berish juda mushkul. bunga urinib ko‘rishning o‘zi kifoya. falsafaga tegishli bo‘lmagan narsani aniqlash osonroq. masalan, falsafa dnk tuzilishini aniqlash bilan shug‘ullanmaydi, differensial tenglamalarni yechmaydi, kimyoviy reaksiyalarni o‘rganmaydi, yer qobig‘i harakatini tadqiq etmaydi va hokazolar. falsafa nazariylash-tirishning yakuniy usuli sifatida tajriba (yakka, alohida narsalarni bilish) bilan fan (narsalar sababi va ibtidosini mumiy bilish) qadimgi yunon falsafasida bir muncha aniq ajratilgan. qadimgi yunon faylasuflari e’tiborni ibtido va sababni bilishga qaratganlar, «chunki qolgan hammasi ular orqali tushuniladi»5 . qadimgi (antik) falsafa …
3 / 18
i. boshqacha aytganda, gap, turli usullarning inson hayotida muhim ahamiyatga ega ekanligi haqida ketayapti. buni keng ma’noda, har xil masalalar (kundalik, nazariy, pedagogik, texnik va boshqalar)ni hal qilish uchun qo‘llanadigan umumlashtirilgan yo‘l, usul va tamoyillarning majmui sifatida tushunish kerak. eng oddiy uslubiy rejalar bashariyat ibtidosidayoq amaliy faoliyat usuli sifatida vujudga kelgan. ma’lum bosqichda, bilish, jumladan falsafa sohasida ham usullar shakllangan. adabiyotlarda xususiy ilmiy, umumiy ilmiy va umumiy usullar farqlanadi falsafa tarixiy davrning o‘z-o‘zini idrok qilish sifatida u yoki bu falsafiy tizimlarni ular shakllangan ijtimoiy-tarixiy sharoitga murojaat qilmay, ularning tarixiy asosini ko‘rib chiqmay turib, ularning o‘zidan, ya’ni falsafiy matndangina kelib chiqqan holda, to‘la to‘kis tushunish mumkin emas. har qanday falsafa, ya’ni u xoh antik davr falsafasi, xoh o‘rta asr falsafasi yoki uyg‘onish davri falsafasi bo‘lsin – o‘z davrining mahsulidir falsafa aksiologiya sifatida falsafa «dunyo-inson» tizimini tushunishga intilib, unda yuz berayotgan jarayon va munosabatlarni faqat gnoseologik jihatdan, «haqiqat» nuqtai nazaridan qaramaydi. uning …
4 / 18
hi bo‘lib suqrot (er.av.470-399 yillar) barqaror tasavvurlarga: «men hyech narsani bilmasligimni bilaman» deya shubha bilan qaradi. suqrot savol-javob orqali odamlar bilan bahslashib, suhbatdoshi tasavvurlarining yuzakiligini fosh qiladi va ularning mutlaq haqiqat deb qabul qilganlari aslida bor-yo‘g‘i har kungi mulohaza ekanligini e'tirof etishga olib kelgan. falsafa mafkura sifatida falsafa o‘zining dunyoqarash vazifasini bajara borib, ya'ni insonning dunyoga nisbatan muayyan munosabati va qadriyatlarning muayyan tizimini shakllantirib hamda jamiyatshunoslikka bevosita daxldorligi bilan ham mafkura sifatida maydonga chiqadi. odamlar mavhum - egasiz shaklda, muayyan-tarixiy sharoitdan tashqarida mavjud bo‘la olmaydi; ular ma'lum jamiyat, davlat, sinf, elat, jinsning vakili hisoblanadi, ma'lum tarixiy davr va vujudga kelgan tarixiy vaziyat mahsuloti hisoblanadi. shunday qilib, dunyoga nisbatan falsafiy munosabat, albatta, mafkuraviy munosabatlar bilan bevosita ifodalanadi. bularda esa ma'lum ijtimoiy guruh va institutlar vakili sifatida insonlarning manfaatlari qayd etiladi. falsafaning predmeti ko‘rib turibmizki, falsafa turli jihatlarga va ko‘p vazifalarni bajarishga qodir. ma’naviy faoliyatning o‘ziga xos turi sifatida unga dunyoqarash, bilim, …
5 / 18
timoiy jamoalar, bir butun jamiyat tushuniladi. falsafiy bilim tarkibi naturfalsafadan falsafiy bilimlarni bo‘linishiga o‘tish falsafa o‘zining dastlabki cho‘qqilariga juda qadimgi zamonlardanoq, ya’ni, matematikani istisno qilganda, boshqa fanlar endigina vujudga kelayotgan davrdayoq erishgan edi. mushohada (fikrlash, tasavvur qilish)dan foydalanib, falsafa hali fanlar javob bera olmagan savollarga javob berishga urinib, naturfalsafa, ya’ni tabiat falsafasi sifatida yuzaga chiqqan. tabiatni o‘rganuvchi faylasuflar o‘z falsafiy muammolari bilan bir qatorda hozirda alohida fan bo‘lib shakllangan: fizika, astronomiya, biologiya va boshqa fanlarning muammolari bilan ham shug‘ullangan edilar. shu bois tabiat falsafasi falsafiy g‘oyalar, ilmiy empirik dalillar, shuningdek xurofot, afsun, alkimyo, astrologiya va boshqalar qorishmasidan iborat bo‘lib qolgan edi. tabiat falsafasi inson bilishining rivojlanishida muhim bosqich hisoblanadi. dunyoning moddiy birligi, moddalarning atom tuzilishi, quyosh tizimi, sayyoralarining kelib chiqishi, olam tuzilishi va boshqa g‘oyalar tabiat falsafasida tug‘ildi va rivoj topdi xulosa hozirgi zamon falsafasi doirasida ko‘pincha quyidagi mustaqil sohalarni ajratishadi: falsafa tarixi, ontologiya – borliq to‘g‘risidagi ta’limot, gnoseologiya (epistemologiya) …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 18 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "falsafiy dunyoqarash va uning o`z-o`zini anglashdagi roli"

sogʻliqni saqlash vazirligi toshkent tibbiyot akademiyasi davolash fakulteti 111 a guruh talabasi ashurov otabek sogʻliqni saqlash vazirligi toshkent tibbiyot akademiyasi davolash fakulteti 111 a guruh talabasi ashurov otabek mavzu :falsafiy dunyoqarash va uning o`z-o`zini anglashdagi roli reja: i. kirish ii. asosiy qism 1. falsafiy dunyoqarash nima degani? 2. falsafaning asosiy xususiyatlari va vazifalari. falsafaning predmeti 3. falsafiy bilim tarkibi iii xulosa dunyoqarash — dunyoga va insonning undagi o rniga, kishilarning o z ʻ ʻ atrofidagi voqelikka va o z-o ziga munosabatiga bo lgan umumiy qarashlar tizimi, ʻ ʻ ʻ shuningdek, bu qarashlarga asoslangan odamlarning e tiqodlari, ideallari, bilish va ʼ faoliyat tamoyillari. d. kishining yoshi, hayotiy tajribasi, bilimi, mafkurasi bilan b...

Этот файл содержит 18 стр. в формате PPTX (1,2 МБ). Чтобы скачать "falsafiy dunyoqarash va uning o`z-o`zini anglashdagi roli", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: falsafiy dunyoqarash va uning o… PPTX 18 стр. Бесплатная загрузка Telegram