yorug’likning tabiiy va sun’iy manbalari

PPTX 19 стр. 2,1 МБ Бесплатная загрузка

19 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 2,1 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 19

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 19

yorug’lik nurining tabiati yorug’likning tabiiy va sun’iy manbalari yorug`lik manbalari o’zlaridan yorug’lik chiqaradigan jismlar yorug’lik chiqaradigan jismlar yoruglik manbalari deb ataladi. masalan, quyosh, yulduzlar, elector lampochkasi, yonib turgan sham, gulham alangasi. oy, ko’zgular o’zida tushgan yorug’likni qaytaradi. ayrim hashorotlar, baliqlar ham o’zlaridan nur chiqaradi. yorug’lik manbalari shartli ravishda ikki turga ajratish mumkin: tabiiy va sun’iy manbalar. quyosh, yulduzlar, chaqmoq, shimol yog’dusi, yaltiroq qo’ng’izlar, ayrim baliqlar yorug’likning tabiiy manbalariga kiradi. yorug`lik manbalari tabiiy yo`rug`lik sun`iy yo`rug`lik sun`iy yorug’lik manbalari inson aralashuvi bilan hosil qilinadigan yorug’lik manbalariga sun’iy manbalar deyiladi. ularga elektr lampochkasi, gulxan alangasi, kerosin lampasi, televizor ekrani, elektr va gaz payvandi, lyuminessent lampalar, qizigan gazlar va hokazolar kiradi. yorug’lik manblalaridan chiqadigan nur turli ranga ega bo’ladi. jismlarning yorug’lik chiqarishining asosiy sababi uning, qiziqishidir. yorug’lik ta’sirida ishlaydigan jismlar yorug’likni qabul qilgichlar deyiladi. inson ko’zi shu vazifani bajaradi. fotoplyonkalar, fotosurat, videokamera, quyosh batareyelari, televizor va magnitafonlarni boshqaruvchi pultlar shular jumlasidandir. yorug’likni turli …

2 / 19

ko'rsatkichi ham ortsa, ya'ni , bu moddadagi yorug’likning dispersiyasi normal dispersiya deyiladi. agar chastota ortishi bilan moddaning sindirish ko'rsatkichi kamaysa, (u holda va bunday dispersiya anomal dispersiya deyiladi. ba'zi moddalarda ham normal, ham anomal dispersiyalar kuzatiladi. 2,1- rasm yorug’likning normal dispersiya dispersiyaning elektron nazariyasi yorug’likni elektromagnit to'lqin, modda tuzilishini esa elektron nazariya asosida tasavvur qilish etarli. elektron nazariyaga asosan jism elektronlar va ionlardan tashkil topgan. ular yorug’lik ta'sirida tebranma harakatga keladi. elektromagnit to'lqin jismdan o'tayotganda - e zaryadli har bir elektronga elektr kuch ( ) va lorens kuchi ( ta'sir qiladi: e0 ning amplituda qiymati,  - to'lqinning siklik chastotasi. birinchi yaqinlashishda kuch faqat eng tashqi elektronlarni siljitadi, deb hisoblash mumkin. lekin bu elektron bilan atomning qolgan qismi orasida kvazielastik kuch mavjudki, u elektronni avvalgi vaziyatiga qaytarishga harakat qiladi. bu kuch siljishga proporsionaldir: u holda elektron harakati uchun nyuton 2-qonunini quyidagicha yozsa bo'ladi: bu tenglamaning yechimini cоst cоst, cоst, ikkinchidan …

3 / 19

n birga shunday hodisalar borki, ular uchun yorug’lik to'lqinining ko'ndalang to'lqin ekanligi prinsipial ahamiyatga egadir. bunday hodisalar qatoriga yorug’likning qutblanishi ham kiradi. ixtiyoriy yorug’lik manbasi (quyosh, sham) dan tarqalayotgan yorug’lik nurlari deganda shu manbaning atomlaridan chiqayotgan yorug’lik to'lqinlarining aralashmasi tushiniladi. yorug’likning sochilishi tiniq bo'lmagan muhitlarda, ya'ni optik jihatdan bir jinslimas bo'lgan muhitda ham yorug’lik difraksiyasi kuzatiladi. bunday muhitlarga aerozollar (bulut, tutun, tuman), emulsiya, kolloidli eritmalar va hokazolar kiradi, ya'ni mayda zarrachalar suzib yurgan muhitlar kiradi. yorug’lik bunday muhitdan o'tayotib tartibsiz joylashgan bir jinsli bo'lmagan joylardan, zarralardan difraksiyalanadi va hamma yo'nalishda bir xil intensivlik beradi, bunda aniq bir difraksion manzara hosil bo'lmaydi. bu hodisa tiniq bo'magan (xira) muhitda yorug’likning sochilishi deb ataladi. misol uchun quyosh nurining ingichka dastasi changli havodan o'tayotib, sochiladi va ko'rinadigan bo'lib qoladi. image2.jpeg image3.png image4.jpeg image5.png image6.jpeg image7.png image8.png image9.png image10.jpeg image11.gif image12.png image13.png image14.wmf image15.wmf image16.wmf image17.wmf oleobject1.bin oleobject2.bin image18.wmf oleobject3.bin image19.wmf image20.wmf image21.wmf oleobject4.bin oleobject5.bin …

4 / 19

yorug’likning tabiiy va sun’iy manbalari - Page 4

5 / 19

yorug’likning tabiiy va sun’iy manbalari - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 19 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "yorug’likning tabiiy va sun’iy manbalari"

yorug’lik nurining tabiati yorug’likning tabiiy va sun’iy manbalari yorug`lik manbalari o’zlaridan yorug’lik chiqaradigan jismlar yorug’lik chiqaradigan jismlar yoruglik manbalari deb ataladi. masalan, quyosh, yulduzlar, elector lampochkasi, yonib turgan sham, gulham alangasi. oy, ko’zgular o’zida tushgan yorug’likni qaytaradi. ayrim hashorotlar, baliqlar ham o’zlaridan nur chiqaradi. yorug’lik manbalari shartli ravishda ikki turga ajratish mumkin: tabiiy va sun’iy manbalar. quyosh, yulduzlar, chaqmoq, shimol yog’dusi, yaltiroq qo’ng’izlar, ayrim baliqlar yorug’likning tabiiy manbalariga kiradi. yorug`lik manbalari tabiiy yo`rug`lik sun`iy yo`rug`lik sun`iy yorug’lik manbalari inson aralashuvi bilan hosil qilinadigan yorug’lik manbalariga sun’iy manbalar deyiladi. ularga elektr lampochkasi...

Этот файл содержит 19 стр. в формате PPTX (2,1 МБ). Чтобы скачать "yorug’likning tabiiy va sun’iy manbalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: yorug’likning tabiiy va sun’iy … PPTX 19 стр. Бесплатная загрузка Telegram