fonetika bo‘limini zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida o‘tish metodikasi

PPTX 24 pages 847.1 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 24
mavzu: fonetika davlat (o‘zbek) tili mavzu: fonetika bo‘limini zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida o‘tish metodikasi dars rejasi: fonetika haqida ma’lumot tovush va fonema bo‘g‘in va uning turlari urg‘u va uning nutqdagi ahamiyati fonetik hodisalar fonetika bo‘limini zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida o‘tish metodikasi yangi mavzu yuzasidan test topshiriqlari fonetika haqida umumiy ma’lumot fonetika so‘zi yunoncha phone – «tovush» so‘zidan olingan. til fonologik (fonetik) sathining birligi - fonema fonemaning real talaffuz qilingan, quloq bilan eshitilgan ko‘rinishi fon (allofon) yoki tovush hisoblanadi fonema tovush bevosita kuzatishda bir nechta tovushlar orqali talaffuz qilinuv­chi so‘z va uning ma’noli birliklarini shakllantirish va farqlash vazi­fasini bajarishga xoslangan, ketma-ketlik jihatdan boshqa may­da bo‘­lakka bo‘linmaydigan eng kichik til birligi . fonemaning asosiy vazifasi ma’no farqlashdir. masalan, ko’z-kuz so’zlarida o’ va u; tom-tosh so’zlarida m va sh fonemalari ma’no farqlashga hizmat qilyapti. nutq jarayonida real talaffuz qilingan, qulog‘imiz bilan eshitgan eng kichik va boshqa mayda bo‘lakka bo‘linmaydigan nutq parchasi. masalan, ko’z, …
2 / 24
shlar bo‘g‘in hosil qiladi so‘zda nechta unli bo‘lsa, bo‘g‘in miqdori ham shuncha bo‘ladi. bir havo zarb bilan aytiladigan tovush yoki tovushlar yig‘indisi bo‘g‘in unli yoki undosh fonema bilan tugashiga ko‘ra 2 xil bo‘ladi unli bilan tugasa ochiq bo‘g‘in: bo-la, lo-la. undosh bilan tugasa yopiq bo‘g‘in: maktab, dehqon. tilda bo‘g‘inning amaliy ahamiyati satrga sig‘may qolgan so‘zni ikkinchi satrga ko‘chirish bo‘g‘in asosida amalga oshiriladi. she’riyatning barmoq vazni bo‘g‘inlar sonining teng bo‘lishiga asoslanadi. bog‘cha bolalari va boshlang‘ich sinf o‘quvchilarini o‘qish, yozishga o‘rgatishda ham bo‘g‘in asosida ish olib boriladi. urg‘u haqida ma’lumot so‘z bo‘g‘inlaridan biri yoki gap tarkibidagi bo‘laklardan birining boshqalariga qaraganda cho‘ziq (kuchliroq) ovoz yoki ohang bilan talaffuz qilinishi urg‘u deyiladi. urg‘u urg‘u o‘z sifatiga ko‘ra ikki turga bo‘linadi; 1) so‘z urg‘usi (yoki leksik urg‘u); 2) gap urg‘usi (yoki logik urg‘u). tilda urg‘uning amaliy ahamiyati urg‘u o‘zbеk tilidа urg‘u gаp tаrkibidаgi so‘zlаrni bir-biridаn аjrаtishgа xizmat qiladi. so‘zni yoki so‘z shаkllаrini bir-biridаn fаrqlаshgа hаm …
3 / 24
o‘z tarkibida birdan ortiq fonetik o‘zgarishlarning kuzatilishi bir turi: sanog‘i son+a→sana sana+q→sanoq sanoq+i→sanog‘i har xil turi: o‘ynoqi o‘yin+a→o‘yna o‘yna+qi→o‘ynoqi klaster. fonetika bo‘limi haqida o‘zlashtirgan bilimlaringizni quyidagi sxemaga tartibi bilan zina shaklida yozib chiqing. topshiriqlar fonetika topshiriqlar “tasavvur olami” usuli. ushbu usul o‘quvchining fikrlash qobiliyatini shakllantirish, tasavvur olamini kengaytirishga yordam beradi. shuningdek, yangi mavzuni mustahkamlashda ham foydalanish mumkin. topshiriq. berilgan rasm asosida og‘zaki matn tuzing. matndan fonetik o‘zgarishga uchragan so‘zlarni yoddan aytib bering. quyida keltirilgan matndagi fonetik o‘zgarishga uchragan so‘zlar sonini aniqlang. do‘stning senga qanchalik muhabbati borligini bilmoqchi bo‘lsang, uning eng yaxshi ko‘rgan narsasini so‘ra, shunda hamma narsa ayon bo‘ladi. shu ikkalasidan keyin ham u qovog‘ini solmasa, bunday do‘stni boshga ko‘tarish, shirin jon bilan barobar tutish kerak. a) 5 b) 3 c) 6 d) 4 2. quyida keltirilgan misralarda qanday fonetik o‘zgarishlar kuzatiladi? ona − u, bag‘rida millat beshigi, qalbida yopilmas qadr eshigi, allasi oromdir − hayot qo‘shig‘i, ayol omon bo‘lsa, …
4 / 24
ldi. b) bolaning ko‘ngli cho‘kmasin deb yumshoq o‘rindiqqa o‘tqazdi. c) oltin makre balig‘ining go‘zalligi uning ola-chipor, ko‘kimtir suzgichlarining oltin singari tovlanib turishidadir. d) qushlar sovuq kunlar boshlanishi bilan issiq o‘lkalarga uchib ketishadi. e’tiboringiz uchun rahmat! image1.png image2.png image3.png image4.png image5.png image6.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 24
fonetika bo‘limini zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida o‘tish metodikasi - Page 5

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fonetika bo‘limini zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida o‘tish metodikasi"

mavzu: fonetika davlat (o‘zbek) tili mavzu: fonetika bo‘limini zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida o‘tish metodikasi dars rejasi: fonetika haqida ma’lumot tovush va fonema bo‘g‘in va uning turlari urg‘u va uning nutqdagi ahamiyati fonetik hodisalar fonetika bo‘limini zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida o‘tish metodikasi yangi mavzu yuzasidan test topshiriqlari fonetika haqida umumiy ma’lumot fonetika so‘zi yunoncha phone – «tovush» so‘zidan olingan. til fonologik (fonetik) sathining birligi - fonema fonemaning real talaffuz qilingan, quloq bilan eshitilgan ko‘rinishi fon (allofon) yoki tovush hisoblanadi fonema tovush bevosita kuzatishda bir nechta tovushlar orqali talaffuz qilinuv­chi so‘z va uning ma’noli birliklarini shakllantirish va farqlash vazi­fasini bajarishga xoslan...

This file contains 24 pages in PPTX format (847.1 KB). To download "fonetika bo‘limini zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida o‘tish metodikasi", click the Telegram button on the left.

Tags: fonetika bo‘limini zamonaviy pe… PPTX 24 pages Free download Telegram