falsafa nazariyasi bo'yicha tezis

PPTX 26 pages 1.7 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 26
o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi termiz davlat universiteti tarix fakulteti falsafa kafedrasi 1 2 диалектика назарияси. ривожланиш- нинг умумфалсафий қонунлари ва категориялари мавзу режаси: 1. фалсафада метод ва методология тушунчалари. диалектика ва метафизика. 2. ривожланишнинг умумфалсафий қонунлари. 3. фалсафанинг субстанционал ва муносабатдош категориялари. 4 ҳозирги замон фалсафасида «ҳаракат» тушунчаси. ҳаракат – борлиқнинг асосий мавжудлик шарти. ҳаракат – оламдаги ҳар қандай ўзгаришлардир. ҳозирги замон фалсафасида ҳаракат «кенг» маънода умуман ҳар қандай ўзгариш ҳақидаги тасаввур сифатида талқин қилинади. ҳаракатни умуман ўзгариш сифатида тушуниш ҳаракат турларининг бутун ранг-баранглигини унинг муайян бир турига боғлаш тўғри эмаслиги ҳақида огоҳлантиради ва ҳаракат шаклларининг умумий хусусияти ва бир-бирига айланиш қобилиятига ишора қилади. «умуман ўзгариш» деганда, бизнинг улар ҳақидаги фикр-мулоҳаза- ларимиздан қатъий назар, объектив мавжуд бўлган барча ўзгаришлар, турли жараёнлар назарда тутилади. 5 прогресс регресс орқага қайтмаслик ва муайян йўналишга эгалик хос бўлган ҳаракат типи ривожланиш (прогресс) деб аталади. ривожланиш бу – муайян системанинг муайян …
2 / 26
ан саволга жавоб беради. тараққиётнинг содир бўлиш механизмини очиб беради. умуман, тараққиёт жараёнини тавсифлайди. энг умумий қонун. тараққиётнинг тенденцияси қанақа, деган саволга жавоб беради. 3. тараққиётнинг умумий тенденциясини очиб беради. 4.умуман, тараққиёт жараёнини тавсифлайди. тараққиёт тараққиёт қонунларининг умумий таснифи 7 қарама-қаршилик қонуни қарама-қаршилик деб нарса, воқеа-ҳоди- саларнинг бир-бирини тақозо этувчи ва шу билан бирга, бир-бирини инкор этувчи томон- лари, кучларининг ўзаро муносабатига айтилади. қарама-қаршиликлар ўртасидаги муносабатни зиддият деган тушунча ифодалайди.одам- лар зиддиятлар камроқ бўлган, киши- ларнинг хилма-хил интилиш ва мақсад- лари, бир-биридан фарқ қиладиган ғоя- лари уйғунлашган, барқарорлик устувор бўлган жамиятни қуриш учун бош қотириб келмоқда.ана шундай интилишлар фанда “конфликтология”(конфликт – зиддият, логос - таълимот) деб аталадиган фалсафий йўналиш пайдо бўлишига олиб келган. ҳар бир зиддиятнинг аниқланиши, ҳал қилиниши ўзгаришга, янгиланишга, бир сифатдан иккинчи сифатга, эскидан янгига ўтишга сабаб бўлади. 8 қарама-қаршиликлар бирлиги ва кураши қонунининг мазмуни шундаки, барча борлиқ қарама-қарши асослардан иборат, улар эса ягонадир, ўз табиатига кўра бир …
3 / 26
ининг ўзгаришига, унинг янгиланишига олиб келади. курашнинг турли кўринишлари иккала томонга фойда келтирувчи кураш (мисол учун, мусобақа, унда ҳар бир томон бошқасига етиб олади ва ривожланишнинг янги сифат босқичига ўтади); бир томон доимий равишда иккинчи томон устидан ғалаба қозонувчи кураш, аммо ютқазган тараф сақланиб қолади ва ютган тараф учун «жунбушга келтирувчи» бўлиб қолаверади, шунинг натижасида, ютган тараф янги сифат босқичига ўтади. алоқанинг бошқа турлари кўмаклашиш (иккала томон ҳам курашсиз бир бирига ёрдам кўрсатади); якдиллик, ҳамкорлик (томонлар бевосита бир-бирига кўмаклашмайдилар, аммо умумий манфаатларга эга ва бир йўналишда ҳаракат қиладилар); нейтралитет (томонлар ҳар хил манфаатларга эга, бир-бирига кўмаклашмайди, аммо бир-бири билан курашмайди ҳам); мутуализм – тўлиқ боғлиқлик (бирон бир ишни бажаришда томонлар фақат бирга ҳаракат қилмоқлиги лозим ва бир биридан мустақил ҳаракат қила олмайдилар. қарама-қаршиликлар бирлиги ва кураши қонуни 9 қарама-қаршиликлар бирлиги ва курашиш қонунининг моҳияти қарама-қаршиликларнинг айнийлиги (қарама-қаршиликларнинг бир-бирига ўтиши) қарама-қаршиликлар бирлиги қарама-қаршиликлар кураши. тараққиётнинг асоси: тараққиётнинг ички манбаи, ўз-ўзидан ҳаракат …
4 / 26
и сифат сон сон ўзгаришлари: - янги сифат хоссасининг аста - секинлик билан тўпланиши; - мавжуд сифат доирасидаги ҳар қандай ўзгариш сифат ўзгаришлари: - эски сифатдан янги сифатга ўтиш меъёр (аниқлик бирлиги) сакраш (ўзгаришларнинг узилиши) тараққиёт соннинг сифатга ўтиши билан эмас, балки эски сифатнинг янги сифатга ўтиши шаклида амалга ошади. тараққиёт сон ўзгаришларининг сифат ўзгаришларига ўзаро ўтишдир. миқдор ўзгаришларининг сифат ўзгаришларига ўтиши қонуни 11 миқдор предметнинг ҳажми, ўлчови, оғирлиги, ҳаракат тезлиги ва шу кабилар билан тафсифланади. сифат нарсаларнинг ички ва ташқи муайянлиги бўлиб, унинг қатор хосса, белги, хусусиятлари бирлигини ифодалайди. меъёр эса миқдор ва сифатнинг бирлиги, ўзаро боғлиқлигини ифодаловчи тушунчадир. миқдор ва сифат қонуни 12 инкорни инкор қонуни: янгилик доимо эскиликни инкор этади ва унинг ўрнини эгаллайди, аммо аста секин ўзи ҳам эскига айланади ва янада янги билан инкор этилади. масалан, ижтимоий-иқтисодий жараёнларнинг ўрин алмашиши (тарихий жараёнга цивилизацион ёндашувда), уруғ эволюцияси (болалар қисман ота-оналаридир, аммо янги поғонада) ва х.к. эски …
5 / 26
ниш тартибсиздир ва ҳеч қандай йўналишга эга эмас. инкорни инкор қонуни 13 инкорни инкор қонуни     бу қонуннинг муҳим икки жиҳати мавжуд: эскининг ўрнига янгининг келиши табиий- тарихий жараён бўлганлиги учун тараққиётнинг муҳим шарти ҳисобланади(янги эски билан шунчаки чаки алмашинмайди, балки эски нинг бағрида вужудга келиб, ундан фойдаланиб қарор топади). янги эски билан ворисий боғлиқдир(янгига ўти- лаётганда эски бутунлай ташлаб юборилмайди, балки унинг ижобий томонлари сақланиб қо- лади ва ривожланиш давом эттирилади). бу қонун туфайли тараққиёт тўғри чизиқ шаклида эмас, доира шаклида бўлади, унинг охирги нуқтаси бошланғич нуқтага яқинлашади. лекин нуқталар туташмайди, балки юқори босқичда спирал шаклга эга бўлади. 14 инкорни-инкор қонуни бу шундай бир қонунки, унга мувофиқ ривожланиш жараёни янгининг эскини диалектик инкор этишлари чексиз занжиридан иборат бўлади, бунда ривожланиш аввалги босқичларининг барча муҳим жиҳатлари янгида сақланади ва умуман бу жараён ҳужумкор, юксалиб борувчи йўналишга эга бўлади. 15 хулоса диалектика қонунлари объектив дунёнинг энг муҳим алоқалари …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "falsafa nazariyasi bo'yicha tezis"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi termiz davlat universiteti tarix fakulteti falsafa kafedrasi 1 2 диалектика назарияси. ривожланиш- нинг умумфалсафий қонунлари ва категориялари мавзу режаси: 1. фалсафада метод ва методология тушунчалари. диалектика ва метафизика. 2. ривожланишнинг умумфалсафий қонунлари. 3. фалсафанинг субстанционал ва муносабатдош категориялари. 4 ҳозирги замон фалсафасида «ҳаракат» тушунчаси. ҳаракат – борлиқнинг асосий мавжудлик шарти. ҳаракат – оламдаги ҳар қандай ўзгаришлардир. ҳозирги замон фалсафасида ҳаракат «кенг» маънода умуман ҳар қандай ўзгариш ҳақидаги тасаввур сифатида талқин қилинади. ҳаракатни умуман ўзгариш сифатида тушуниш ҳаракат турларининг бутун ранг-баранглигини унинг муайян бир турига боғлаш тўғри эмаслиги ҳақида огоҳлан...

This file contains 26 pages in PPTX format (1.7 MB). To download "falsafa nazariyasi bo'yicha tezis", click the Telegram button on the left.

Tags: falsafa nazariyasi bo'yicha tez… PPTX 26 pages Free download Telegram