xulqi og'ishgan bolalar psixologiyasi kursi

PPTX 67 pages 21.7 MB Free download

67 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 21.7 MB

File type PPTX

Pages 67

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 67

ma’ruzachi: m.t.raimdjanov xulqi og‘ishgan bolalar psixologiyasi kursining predmeti va og‘ishgan xulq klassifikatsiyasi reja: xulqi og'ishgan bolalar psixologiyasi kursi bo'yicha umumiy tushuncha berish va fanining o'ziga xos jihatlari. 01 02 03 fanning predmeti va maqsadi. 04 "og'ishgan xulq" tushunchasi. ijtimoiy me'yor va ijtimoiy og'ishish hamda og'ishgan xulq determinatsiyasi. fanni o‘qitishdan maqsad – talabalarda og‘ishgan xulq, uning sabablari va bolalardagai xulqi og‘ishganlikni korreksiyalashning o‘ziga xos tomonlariga doir bilim, ko‘nikma va malakalarni shakllantirishdir. axloq bu? psixologiyada axloq atamasidan tur va inson faolligi darajasini uning faoliyati, mushoqadasi, tafakkuri, muloqoti kabi ko`rinishlari bilan bir qatorda belgilash uchun keng foydalaniladi. inson axloqi to`g’risidagi ilmiy tasavvurlar xx asrning boshlarida bixevioristlar uni psixologik fanning predmeti deb e'lon qilgan vaqtdan boshlab, ayniqsa, shiddatli rivojlanish tusini oldi. dastlab axloq tushunchasi ostida shaxsning istalgan tashqi kuzatiluvchi, “raqbat – reaktsiya” sxemasi bo`yicha ishlaydigan reaktsiyasini (harakatlanuvchan, vegetativ, nutqiy) tushundilar. empirik ma'lumotlarning to`planish darajasi bo`yicha inson axloqining tabiati yanada chuqurlashdi. 1931 yilda esa axloqiy …

2 / 67

kin: • radikal moslashuv - shaxsning mavjud ijtimoiy hayotda o'zgarishi orqali o'z-o'zini ro'yobga chiqarishi; • gipermoslashuv - shaxsning o'z oliy yutuqlari vositasida ijtimoiy hayotga ta'siri orqali o'z-o'zini ro'yobga chiqarishi; • uyg'unlashgan moslashuv - shaxsning jamiyatda ijtimoiy talablarga orientasiyasi vositasida o'z-o'zini ro'yobga chiqarishi; • konformistik moslashuv - individuallikni bostirish, o'z- o'zini ro'yobga chiqarishni birlashish hisobiga; • deviant moslashuv - mavjud bo'lgan ijtimoiy talab (me'yor) lardan chiqish vositasida o'z-o'zini ro'yobga chiqarish; • ijtimoiy-psixologik moslashmaganlik - o'z-o'zini ro'yobga chiqarish va moslashish jarayonlarini blokirovkalash holati. moslashuvning shunday yo'llari sifatida r. merton quyidagilarni ajratdi: konformizm (ijtimoiy ma'qullangan maqsadlar va vositalarni toliq qabul qilish, ularni amalga oshirish); innovatsiya (maqsadlarni qabul qilish, ularga erishishning legitim usullarini inkor qilish); ritualizm (topshirilgan yoki odatiy vositalardan noepchil nusxa ko’chirish); retrizm (ijtimoiy me'yorlarni bajarishdan passiv ketish, masalan, giyohvandlik shaklida); isyon (faol isyon q ijtimoiy me'yorlarni rad etish). xulq-atvor bu ? xulq, xulq-atvor xulq, xulq-atvor — axloqshunoslik tushunchalaridan biri. insonning feʼl atvori …

3 / 67

us usuli». o'smirlarning og’ishgan harakatlari ahamiyatli maqsadlar, o'z-o'zini tasdiqlash va razryadka vositasi sifatida chiqadi. og’ish dinamikasi - bu ma'lum bir vaqtda o’rganilayotgan ko'rinishning barcha massivlari darajasi va tuzilmasining o'zgarish ko'rsatkichi. ijtimoiy og’ishlarning vazifalari: guruhlar integratsiyasi; jamiyatning ma'naviy kodeksini shakllantirish; ijtimoiy e'tirozning ifodalanishi va tajovuzkor tendentsiyaning chiqishi; qochoqlik; muqarrar ijtimoiy o’zgarishlar haqidagi signal; o’z-o’zini tenglashtirish va o’z-o’zini ro’yobga chiqarish usullari va boshqalar. ma'lum bir o'xshashlikka qaramay, ijtimoiy og’ishlar shaxsning og'ishgan xulqidan farqlanadi. birinchi holda ijtimoiy fenomenning o'rni bor, ikkinchisida esa - psixologik. ijtimoiy og’ishlar shaxsning og'ishgan xulqi bo’lib ham hisoblanadi: piyonistalik, qotillik, jinoiy harakatlar va boshq. ijtimoiy fenomen - genotsid, korrupsiya, byurokratizm sifatida yuzaga chiqadi. shunday qilib, og’ishgan axloq individual akt sifatida ham, ijtimoiy turmush elementi sifatida ham chiqadi. ikkinchi jahon urushi davrida gitlerchilar germaniyasining yahudiy millatiga mansub aholi (taxminan 12 mln. kishi)ni ommaviy qirgʻin etishi. pol pot va iyeng sari toʻdasining kampuchiya xalqiga qarshi vahshiyona jinoyatlari (ular oqibatida 3 mln. …

4 / 67

sh va azob orqali aniqlanadi; axloqning namoyon bo‘lishi esa qoniqishni maksimalashtirish va azobni kamaytirish sifatida izohlanadi. variant maqbullashtirish tamoyilidan foydalanadi, bunda diqqat markaziga axloqning tor amaliy jihati: foyda, naf yoki muvaffaqiyat qo‘yiladi. jamiyatga zid (antisotsial) bo‘lgan og‘ishlarga odamlar orasidagi shaxsning g‘arazli, g‘arazli-zo‘ravon, tajovuzkor-zo‘ravonlik qarashlari yoki jinoiy axloqning boshqa turlariga xos bo‘lgan kriminal shakldagi jamiyatda qabul qilingan o‘zaro munosabatlar qoidalarini ongli (kamdan-kam hollarda ongsiz) ravishda buzishga qaratilgan qilmishi va harakatlarini kiritamiz. a) g‘arazgo‘y - xo‘jalikka oid jinoyatlarni sodir etishga moyil jinoyatchilar (tovarlarni qalbakilashtirish, ishlab chiqarishning ekologik me’yorlariga rioya qilmaslik, soliq to‘lashdan bosh tortish, noqonuniy tadbirkorlik, xakerlik va boshqalar); c) o‘g‘rilar, talonchilar (mulkni yashirin ravishda o‘g‘irlash – o‘g‘rilik bilan bog‘liq g‘arazli tajovuzlar); b) g‘arazgo‘y-mansabdor jinoyatchilar (mansab mavqeini suiiste’mol qilish yo‘li bilan talon-taroj qilish, savdo qoidalarini buzish, mizojlarni aldash, poraxo‘rlik va boshqalar); e) zo‘ravon bo‘lmagan tovlamachilar – poraxo‘rlar. talon-taroj qilish – o‘g‘rilik, firibgarlik, o‘zlashtirish, rastrata qilish, bosqinchilik yoki qaroqchilik shaklida noqonuniy ravishda o‘zganing …

5 / 67

tajovuzkorona - zo‘ravonlik deganda, insonlarning hayoti, sog‘lig‘i va shaxsiy qadr-qimmatiga o‘ta hurmatsiz munosabatda namoyon bo‘ladigan insonparvarlikka zid jinoiy yo‘nalish tushuniladi. bu toifaga quyidagilar kiradi: d) shaxsga qarshi og‘ir jinoyat sodir qiluvchi shaxslar – odam o‘ldirish, zo‘rlik ishlatish, og‘ir tan jarohatlari yetkazish va boshqalar. b) haqoratlash va tuhmat qilish yo‘li bilan shaxsning sha’ni va qadr-qimmatiga zarar yetkazuvchi shaxslar a) bezorilar haqorat – o‘zga shaxsning sha’ni va qadr-qimmatini beadab shaklda ifodalangan harakat orqali kamsitish. bezorilik – fuqarolarga nisbatan zo‘rlik ishlatish yo‘li bilan qo‘rqitish, shuningdek o‘zganing mulkini nobud qilish yoki shikast yetkazish tarzida jamiyatdagi yurish-turish qoidalarini qo‘pol ravishda buzish. kaltaklash – badanning anatomik butunligini buzmagan holda ko‘plab zarbalar berish. qiynash –zo‘rlik ishlatish yo‘li bilan muttasil ravishda jismoniy yoki ruhiy azoblar berish. nomusga tegish - zo‘rlik ishlatib yoki zo‘rlik ishlatish bilan qo‘rqitib, qurbonning ojizligidan foydalanib, jinsiy aloqa qilish. odam o‘ldirish – boshqa odamga nisbatan qasddan o‘lim yetkazish. ehtiyotsizlik oqibatida sodir etilgan jinoyatlar deganda – …

Want to read more?

Download all 67 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xulqi og'ishgan bolalar psixologiyasi kursi"

ma’ruzachi: m.t.raimdjanov xulqi og‘ishgan bolalar psixologiyasi kursining predmeti va og‘ishgan xulq klassifikatsiyasi reja: xulqi og'ishgan bolalar psixologiyasi kursi bo'yicha umumiy tushuncha berish va fanining o'ziga xos jihatlari. 01 02 03 fanning predmeti va maqsadi. 04 "og'ishgan xulq" tushunchasi. ijtimoiy me'yor va ijtimoiy og'ishish hamda og'ishgan xulq determinatsiyasi. fanni o‘qitishdan maqsad – talabalarda og‘ishgan xulq, uning sabablari va bolalardagai xulqi og‘ishganlikni korreksiyalashning o‘ziga xos tomonlariga doir bilim, ko‘nikma va malakalarni shakllantirishdir. axloq bu? psixologiyada axloq atamasidan tur va inson faolligi darajasini uning faoliyati, mushoqadasi, tafakkuri, muloqoti kabi ko`rinishlari bilan bir qatorda belgilash uchun keng foydalaniladi. inson axloqi ...

This file contains 67 pages in PPTX format (21.7 MB). To download "xulqi og'ishgan bolalar psixologiyasi kursi", click the Telegram button on the left.

Tags: xulqi og'ishgan bolalar psixolo… PPTX 67 pages Free download Telegram