ichki a’zolar anatomiyasi

PPTX 89 sahifa 17,8 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 89
termiz iqtisodiyot va servis universiteti tabiiy fanlar kafedrasi ichki a’zolar to’g’risida umumiy tushuncha.hazm a’zolari taraqqiyoti. og’iz bo’shlig’i anatomiyasi. tanglay. so’lak bezlari. halqum. qizilo’ngach.meda ingichka va yo’g’on ichak. reja: 1. ichki a’zolar haqida umumiy tushuncha. 2. ichki a’zolarning taraqqiyoti. 3. og’iz bo’shlig’i, tanglay, so’lak bezlari anatomiyasi. 4. halqum, qizilo’ngach, oshqozon, ingichka va yo’g’on ichak anatomiyasi. 5. xulosa. 6. foydalanilgan adabiyotlar. ichki a’zolar haqida umumiy tushuncha. ichki a’zolarni o’rganuvchi bo’lim splanchnologiya hisoblanadi. ,,splanchno’’- ichki azolar, ,,logos’’- ta’limot degan manoni anglatadi. anatomiya 7 ta bo’limdan iborat bo’lib 4 bo’limi splanchnologiya hisoblanadi. splanchnologiya vazifasi jihatdan farqlanuvchi va bir birini to’ldiruvchi 4 sistemani o’rganadi. 1. systema dygestorum - hazm qilish sistemasi 2. systema respiratorum - nafas olish sistemasi 3. systema urinarum - ayirish sistemasi 4. systema genitalius - jinsiy sistema ichki a’zolarni o’rganish nima uchun kerak? ichki organlarning qayerda joylashganligini tasavvur qilish (operatsiyalarda) organlarning funksional holatini tekshirish uchun palpatsiya, perkussiya, auskultatsiya, uzi va rentgen o’tkaziladigan …
2 / 89
’qimalarga nisbatan joylashuvi, ya’ni qaysi organlar bilan chegaralanishi. ichki a’zolar tuzilishi jihatdan quyidagicha. naysimon a’zolar - bo’shliq va devordan (shilliq qavat, mushak qavat, seroz yoki adventitsial qavat) iborat. halqum, qizilo’ngach, oshqozon, ichaklar, traxeya, bronx, siydik va o’t yo’llari. parenximatoz a’zolar - to’ldiruvchi degan ma’noni bildiradi. bir xil tuzilishga ega epiteliy xujayralaridan tashkil topgan struktura funksional birligiga ega organlar. (jigar, o’pka, buyrak) spetsifik(maxsus) tuzilishga ega a’zolar. til - mushak a’zo, tish - qattiq to’qimadan tuzilgan a’zo. ichki a’zolarning taraqqiyoti. entodermadan ichak epiteliysi va uning bezlari rivojlanadi, mezenximadan biriktiruvchi to’qima, qon tomirlar va mushak qavatlari, mezodermaning ichki varag’idan esa ichak yo’lining seroz pardasi rivojlanadi. uchinchi haf-taning ohiriga kelib og’izning yutqin membranasi ochiladi va shu bilan oldingi ichak tashqi muhit bilan aloqada bo’ladi. keyinchalik orqa ichakdagi kloakal membrana ham ochilib, ichak kloakal bo’shlig’i bilan bog’lanadi. shu davrdan boshlab ichak nayi 3 qismga bo’linadi: 1. bosh ichak - undan yutqin va qizilo’ngachning yuqori qismi …
3 / 89
bezi-поджелудочная железа hepar - jigar-печень hazm yo’llarining devori 4 qavatdan iborat: 1. shilliq parda - tunica mucosa. 2. shilliq osti pardasi - tunica submucosa. 3. mushak parda - tunica muscularis. 4. tashqi adventitcial yoki seroz parda - tunica adventitia yoki tunica serosa. shilliq parda o’z navbatida 3 ta: epiteliy, biriktiruvchi to’qimadan iborat xususiy qatlam va shilliq qavatning muskul qavatlaridan iborat. epiteliy-ko’p qavatli yassi, bir qavatli slindrsimon, bir qavatli slindrsimon jiyakli epiteliydan iborat. (hazm trakti) xususiy plastinkada-limfoid folikulalar, bezlar, qon tomir va nervlar joylashgan. muskul plastinkasi- xususiy qatlam va shilliq osti qavati orasida yotadi. mushak plastinkasi 2-3 qavatdan iborat silliq mushak hu-jayralaridan tuzilgan. qisqarsa ichakda burma hosil qiladi. shilliq osti pardasi - (tela submucosae) siyrak tolali shakllanmagan biriktiruvchi to’qimadan iborat. bu qavat ichakning harakatchanligini ta’minlab, ichak yuzasining shaklini belgilaydi. shilliq osti pardasida meysner nerv chigali ham yotadi. qizilo’ngach va o’n ikki barmoq ichakda shilliq osti pardada xususiy bezlar yotadi. u yo‘q …
4 / 89
uvchi to’qimadan iborat bo’lib, tashqaridan - bir qavatli yassi epiteliy - mezoteliy bilan qoplangan. hazm yo’llarining ayrim joylarida (qizilo’ngach, to’g’ri ichakning bir qismida) seroz parda bo’lmay, bular nerv va tomirlar tutuvchi biriktiruvchi to’qimadan iborat adventitcial parda (tunica adventitia) bilan o’ralgan. og’iz bo’shlig’i - cavitas oris og’iz bo’shlig’i - cavitas oris hazm traktining boshlang’ich qismi bo’lib, old tomondan rima oris (og’iz teshigi) orqali tashqariga, orqa tomondan fauces (tomoq teshigi) orqali halqumga (pharynx) ochiladi. devorlari: yuqoridan - tanglay -palatinum -небная кость pastdan - til osti suyagidan yuqoridagi 4 ta muskullar oldindan - lablar - labium - губы lateral tarafdan - lunjlar - buccae og’iz bo’shlig’i tishlar va milklar yordamida ikki qismga bo’linadi: 1. vestibulum oris - og’iz daxliz qismi 2. cavitas oris proprio - xususiy og’iz bo’shlig’i vestibulum oris chegaralari: oldindan - lablar, orqadan - tishlar, milklar, tish alveolasi bilan chegaralangan. cavitas oris proprio chegaralari: yuqoridan - tanglay, pastdan - til, yondan …
5 / 89
labdagi egatchasi (philtrum) bo‘lib, ustki lab do’mboqchasigacha (tuberculum labii superioris) davom etadi. erkaklarda ustki lab terisida mo‘ylov (mustax), pastki lab terisi, engak va bo‘yin sohasida soqol (papus yoki barba) bo’ladi. lablarning shilliq osti asosida ko‘p sonli lab bezlari (glandulae labiales) bo‘lib, ularning chiqaruv naylari shilliq parda yuzasiga ochiladi. milklar (gingivae)(десны) yuqori va pastki jag‘larning alveolar o‘simtasini qoplagan shilliq parda. u juda qalin va pishiq bo‘lib, tish bo‘ynini o‘rab oladi va suyak usti pardaga mustahkam birikadi. milk qismlari: 1. margo gingivalis-tish va milk orasi 2. sulcus gingivalis-jag’ alveolalarining o’rtasida. 3. papillae gingivalis- tish orasida lunj (bucca) og‘iz bo‘shlig‘ining o‘ng va chap tomondan chegaralab turadi. uning ichida lunj mushagi (m. buccinator) joylashib, ichki tomondan shilliq parda, tashqi tomondan teri bilan qoplangan.teri bilan lunj mushagi o‘rtasida lunjning yog‘li tanachasi (corpus adiposum buccae) joylashgan bo‘lib, u bolalarda yaxshi rivojlangan. emizikli davrda lunjning yog‘li tanachasi og‘iz bo‘shlig‘i devorining qalinlashuviga olib keladi va emish vaqtida og‘iz …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 89 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"ichki a’zolar anatomiyasi" haqida

termiz iqtisodiyot va servis universiteti tabiiy fanlar kafedrasi ichki a’zolar to’g’risida umumiy tushuncha.hazm a’zolari taraqqiyoti. og’iz bo’shlig’i anatomiyasi. tanglay. so’lak bezlari. halqum. qizilo’ngach.meda ingichka va yo’g’on ichak. reja: 1. ichki a’zolar haqida umumiy tushuncha. 2. ichki a’zolarning taraqqiyoti. 3. og’iz bo’shlig’i, tanglay, so’lak bezlari anatomiyasi. 4. halqum, qizilo’ngach, oshqozon, ingichka va yo’g’on ichak anatomiyasi. 5. xulosa. 6. foydalanilgan adabiyotlar. ichki a’zolar haqida umumiy tushuncha. ichki a’zolarni o’rganuvchi bo’lim splanchnologiya hisoblanadi. ,,splanchno’’- ichki azolar, ,,logos’’- ta’limot degan manoni anglatadi. anatomiya 7 ta bo’limdan iborat bo’lib 4 bo’limi splanchnologiya hisoblanadi. splanchnologiya vazifasi jihatdan farqlanuvchi ...

Bu fayl PPTX formatida 89 sahifadan iborat (17,8 MB). "ichki a’zolar anatomiyasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: ichki a’zolar anatomiyasi PPTX 89 sahifa Bepul yuklash Telegram