nur diagnostikasi usullari, ularning fizik xossalari, qorsatmalar, qullanish sohalari, afzallik va kamchiliklari. sun'iy kontrastlash. nur tekshirish natijalarining tahlili

PPTX 24 стр. 7,4 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 24
презентация powerpoint лекция №1 мавзу: нур диагностикаси усуллари, уларнинг физик хоссалари, кўрсатмалар, қўлланиш соҳалари, афзаллик ва камчиликлари. сунъий контрастлаш. нур текшириш натижаларининг таҳлили. саволлар: тиббий радиологиянинг тиббиёт фани ва клиникасидаги ўрни. ионлаштирувчи нурларнинг очилиш тарихи. рентген трубкасининг тузилиши. тормозланган рентген нурлари ва ҳарактеристик рентген нурларига тушунча. рентген нурларининг асосий ҳусусиятлари. рентген текшириш усуллари ва уларнинг диагностикасидаги аҳамияти. ионлаштирувчи нурларни очилиш тарихи. 1895 – йилнинг 8 – ноябрида улуғ немис олими в.к. рентген инсон кўзига кўринмайдиган х – нурни кашф қилади. вильгелм конрад рентген 1845 – йилнинг 27 мартида леннен (германия) шахрида туғилган. 1865 – йили швейцариянинг цюрих шахридаги политехника институтига аттестациясиз ўқишга кирган ва 1868 – йили институтни битиради. 1869 йили докторлик даражасини олиш учун диссертация ёқлайди (24 ёшида). кейин берта людвигга уйланади. рентгенни оиласи бадавлат оилалардан бўлган. рентген юнон ва лотин тилларини мукаммал билган. 1888 йили вюрцбург университетида кафедра мудири ва профессорлик лавозимида иш бошлайди, бу ерда рентген ўзининг …
2 / 24
кашф қилган. 1852 йилда олимлар оиласида туғилган. беккерель илмий иш учун қуёш нури таъсирида нур чиқариш ҳусусиятига эга бўлган калийуранилсульфат кристаллари билан ишлаган. у уран тузларини қуёш нури таъсирида қоронғу шароитда люменисценция (ёруғлик) бериши устида ишлайди ва уран тузларидан кўзга кўринмас нур чиқаётганидан ҳабар топади. беккерель уран моддасида нурланиш борлигини исботлайди. шундай қилиб табиий радиоактивлик кашф қилинади. 1896 йил 2 мартда париж илмий академиясида “радиоактивлик” тўғрисида ахборот берилади. 1903 йил 10 декабрда нобель мукофотига сазовор бўлади. пьер кюри (француз) ва хотини мария складовская кюрилар ҳам радио-активлик тўғрисида катта илмий ишлар қилишган. 2 йил давомида 15 тонна “уран” рудасидан 1 грамм янги кимёвий элемент олишади. уни радиоактивлиги урандан миллион марта юқори бўлган. бу элементга “радий” деб ном берилади. кейинчалик бу олимлар “торий” ва “ полоний” ни ажратиб олишган. полонийни радиоактивлиги уранга нисбатан 10 миллиард марта юқори эканлиги аниқланган. хх– аср бошларида физиклар радийни “улуғ революционер” деб аташган. шунинг учун ҳам радий …
3 / 24
тутиб, кислород атоми ядросига айланганини кўрган, аммо кислородни заряди бир бир атом оғирлигига кам эди. демак, кислородни изотопини олган. шундай қилиб фанга “изотопия” терминини киритган ва стабил изотоплар - бир элементни бошқа элементга айланиши мумкинлигини исботлаб берган. резерфорд яна ядрода протонлар борлигини (+ зарядли) кашф этди ва нейтронлар тўғрисидагипотеза берди. резерфорд 1911 йили атомнинг планетар модулини тузиб берди, яъни ядро атрофида ядродаги протон миқдорида электронлар айланишини исботлаб берди. ирен ва фредерик жолио кюрилар ҳам физикага катта хисса қўшганлар. улар нейтронни олиш учун ҳар хил атом ядросини α – заррачалар билан бомбардировка қилдилар. шунда алюминий (al¹²⁷) дан фосфор (f¹³⁰) изотопини пайдо бўлганини ва бу элемент ўзидан нур чиқаётганини аниқладилар. шундай қилиб ирен ва фредрик жолио кюрилар “сунъий радиоактивлик”ни кашф қилдилар. бу жуда катта ихтиро эди. 1934 йили нобель мукофоти билан тақдирландилар. шундай қилиб ядро физикасида ион ҳосил қилувчи сунъий радиоактив нурлар кашф қилинди. резерфорд яна ядродан α,β,γ- нурлари чиқишини ҳам исботлаб …
4 / 24
. шу тариқа мухитда ионизация процесси юз беради. электрон қаватида электронларни энергияси энг ички қаватда озроқ, ташқи қаватларда ундан кўпроқ бўлади. бунда атомнинг ташқи қаватидаги электронлар ички қаватлардан отилиб чиққан электроннинг ўрнини эгаллайди ва ўзидаги ортиқча энергияни ўзидан чиқариб ички қаватга ўтади. шу ортиқча энергия характеристик нур дейилади, ва бу нур атрофни ионлаштириш учун ўта хавфли. характеристик нур рентген нурларини асосий ҳусусиятлари ёруғлик тезлигида тўғри чизиқ бўйлаб тарқалади. мухитни ичкарисига кириш ҳусусияти. флюоросенциялаштириш ҳусусияти (баъзи бир химиявий моддалар рентген нури таъсирида шулаланади, r°-скопия шунга асосланган). фотохимик ҳусусияти (баъзи бир химиявий моддалар нур таъсирида парчаланади r°-графия шунга асосланган). ионлаштирувчи ҳусусияти (нур таъсирида химиявий элементлар мусбат ва манфий ионларга айланади). биологик ҳусусияти. рентгендиагностик усуллар организм ичига органларнинг бир бутунлигини бузмасдан, ички органларга оғриқ етказмай, органларнинг функционал хоссаларини ўргатади. x – рентген нури, k - катод, а - анод, с – иссиқлик ўтказувчи, uh –катод спиралини қизиши, ua – электронларнинг анодга юборилиши , …
5 / 24
лиш даври қисқа бўлиши (2,7кунгача), органотроп бўлиши керак. шундагина радиоизотоплар тиббиёт диагностикасида қўлланилади. б) утт. 1880 йили жак ва пьер кюрилар пьезо электрик хоссани аниқлади: агар кварц пластинкани эгсак унинг қирраларида “+” ва “-” заряд ҳосил бўлади. бу босим электр токи дейилади (пьезо – бу босим). бу юқори токда юқори тебраниш содир бўлади. буни “резонанс” дейилади. узи усули шунга асосланган. в) компютер томография – ички органларни қаватма-қават текширадиган усул бўлиб, бу усул 1972 йили годфри хаунсфилдом ва алланом маклеод кормак томонидан ихтиро этилган. годфри хаунсфилд алланом маклеод кормак кт – ўта сезгир усул бўлиб, зичлиги 1-2% фарқ қиладиган аъзо ва тўқималарни дифференциация қила олади. (r-граммада бу кўрсаткич 15-20%ни ташкил қилади). хар тўқима рентген нурини ўзидан хар ҳил ўтказади. шунга асосланиб хаунсфилд шкаласи тузилган. шу шкала бўйича сув коеффициенти “0”га тенг қилиб олинган. суякнинг зичлиги +1000га, ҳавони зичлиги -1000га тенг. паренхиматоз органларда бу катталик 100 (хаунсфилд бирлиги) атрофида. кесиш қатлами қанча …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 24 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "nur diagnostikasi usullari, ularning fizik xossalari, qorsatmalar, qullanish sohalari, afzallik va kamchiliklari. sun'iy kontrastlash. nur tekshirish natijalarining tahlili"

презентация powerpoint лекция №1 мавзу: нур диагностикаси усуллари, уларнинг физик хоссалари, кўрсатмалар, қўлланиш соҳалари, афзаллик ва камчиликлари. сунъий контрастлаш. нур текшириш натижаларининг таҳлили. саволлар: тиббий радиологиянинг тиббиёт фани ва клиникасидаги ўрни. ионлаштирувчи нурларнинг очилиш тарихи. рентген трубкасининг тузилиши. тормозланган рентген нурлари ва ҳарактеристик рентген нурларига тушунча. рентген нурларининг асосий ҳусусиятлари. рентген текшириш усуллари ва уларнинг диагностикасидаги аҳамияти. ионлаштирувчи нурларни очилиш тарихи. 1895 – йилнинг 8 – ноябрида улуғ немис олими в.к. рентген инсон кўзига кўринмайдиган х – нурни кашф қилади. вильгелм конрад рентген 1845 – йилнинг 27 мартида леннен (германия) шахрида туғилган. 1865 – йили швейцариянинг цюрих шахридаг...

Этот файл содержит 24 стр. в формате PPTX (7,4 МБ). Чтобы скачать "nur diagnostikasi usullari, ularning fizik xossalari, qorsatmalar, qullanish sohalari, afzallik va kamchiliklari. sun'iy kontrastlash. nur tekshirish natijalarining tahlili", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: nur diagnostikasi usullari, ula… PPTX 24 стр. Бесплатная загрузка Telegram