yurak boshqarilishi nerv va gumaral boshqarilishi

DOCX 6 pages 18.2 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 18.2 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

yurak boshqarilishi nerv va gumaral boshqarilishi dildora abduqaxorova 📝annotatsiya юрак фаолиятининг нерв ва гуморал йўллар орқали бошқарилишини ўрганиш, симпатик ва парасимпатик нерв тизимларининг, шунингдек, гормонларнинг юрак уриши ва қон томир тонусига таъсирини таҳлил қилади. 🔑kalit so'zlar. yurak nazorati, nerv sistemasining ta'siri, gormonal nazorat, simpatik nerv sistemas, parasempatik nerv sistemas, adrenalin, noradrenalin, atsintilin, yurak ritmi, qon bosimi, yurak ritmini boshqaruvchi markazlar simpatik nerv sistemasining preganglionar neyronlari t1-t5 segmentlaridan kelib chiqib, yurak mushaklarining tezligini oshiradi va shu bilan birga yurak qisqarish kuchini kuchaytiradi. vagal (parasimpatik) innervatsiya yurakning ritmini sekinlashtiradi, bu esa yurak urish tezligini daqiqada 70 ta zarbadan pastga tushirishga olib keladi va asosan yurakning atriyasini innervatsiya qiladi. yurak ritmini boshqaruvchi asosiy markaz miyaning uzunchoq miya (medulla oblongata) sohasida joylashgan bo'lib, 10 dan ortiq neyronlar guruhi orqali yurak faoliyatini tartibga soladi. antidiuretik gormonning ta'siri antidiuretik gormon (adh) buyrakda suvning qayta so'rilishini 20% ga oshirib, qon hajmini 10-15% ga ko'tarishi mumkin, bu esa …

2 / 6

zikaviy mashqlar paytida, buyuk britaniyaning tadqiqotchilari tomonidan o'tkazilgan tajribalar buni tasdiqlaydi. simpatik nerv sistemasining faollashuvi yurak urish tezligini daqiqada 100 urishdan 180 urishgacha oshirishi mumkin, bu esa qon bosimining ko'tarilishiga va periferik qon tomirlarining torayishiga olib keladi, ayniqsa, qo'l va oyoqlarda. adrenalin va noradrenalin kabi katekolaminlar simpatik nervlar tomonidan chiqariladi va ular yurak mushaklaridagi beta-1 retseptorlariga ta'sir qilib, yurak qisqarishining kuchini va tezligini oshirish orqali yurak faoliyatini kuchaytiradi, masalan, to'satdan stress holatlarda, aqshda o'tkazilgan tadqiqotlar shuni ko'rsatdiki. parasimpatatik nerv sistemasining ta'siri parasimpatatik innervatsiyaning kuchli faollashuvi, masalan, braziliya yashil ilonining zahariga reaksiya sifatida, yurak ritmini sekinlashtiradi, natijada bradikardiya yoki hatto yurak to'xtashiga olib kelishi mumkin. vagus nervi (x juft kranial nerv) orqali uzatiladigan parasimpatatik impulslari yurakning sinoatrial tuguniga ta'sir qilib, av tugunining o'tkazuvchanligini pasaytiradi va natijada yurak qisqarishining kuchini kamaytiradi, masalan, dam olish holatida. parasimpatatik nerv sistemasining asosiy vositachisi atsetilxolin bo'lib, u yurak mushaklaridagi m2 xolinoreseptorlariga ta'sir etib, yurak urish tezligini …

3 / 6

lan, 200 mg dozada angiotenzin ii qon bosimini sezilarli darajada oshirishi mumkin. yurak faoliyatini gormonal boshqarish yurak faoliyatini norepinefrin va epinefrin kabi katexolaminlar orqali simpatik asab tizimi 10-20% ga tezlashtiradi, bu esa yurak urish tezligini va qon aylanishini oshiradi, bu jarayon stress holatlarida, masalan, jismoniy mashqlar paytida kuzatiladi. angiotensin ii gormoni buyraklar tomonidan ishlab chiqariladi va kuchli vazokonstriktor hisoblanadi, qon bosimini oshiradi, qon hajmini saqlaydi va aldosteron ajralishini 15-25% ga ko'paytirib, natriy reabsorbsiyasini kuchaytiradi. atrial natriuretik peptid (anp) yurak qorinchalarida ishlab chiqariladi va qon hajmini, qon bosimini pasaytiradi, shuningdek buyraklar orqali natriy va suv ajralishini 20-30% ga oshiradi, bu esa qon tomirlarini kengaytiradi. atriyal natriyuretik peptidning ta'siri aqshda olib borilgan tadqiqotlar shuni ko'rsatdiki, anp yurak etishmovchiligi bilan og'rigan bemorlarda yurak chiqishi hajmini oshiradi va yurak chastotasini kamaytiradi, bu esa prognozni yaxshilaydi. atrial natriyuretik peptid (anp) buyraklar tomonidan natriy va suvning reabsorbsiyasini kamaytiradi, shu bilan qon hajmini va arterial bosimni 10-20% …

4 / 6

u esa, masalan, dam olish holatida, yurakning energiya tejashini ta'minlaydi. yurak urish tezligini simpatik nerv sistemasining aktivlashuvi, taxminan 10-20 hz chastotada impulslar yuborish orqali, 100-200 ur/min gacha oshirishi mumkin, bu esa jismoniy faoliyat davomida yurak chiqishini oshirishga yordam beradi. yurak faoliyatining integratsiyalashgan boshqaruvi vagus nervining ta'siri natijasida yurak urish tezligi daqiqasiga 60-70 zarbadan 40-50 zarbagacha pasayadi, bu esa vagal tonusining yuqori darajasi bilan bog'liq, masalan, tinch holatda. yurak faoliyatining integratsiyalashgan boshqaruvida, simpatik nerv sistemasining stimulyatsiyasi yurak urish tezligini daqiqada 100-180 ga, qon bosimini esa 140/90 mm hg gacha oshirishi mumkin, bu esa stresli vaziyatlarda kuzatiladi. miokard hujayralarining 20% ga yaqini yuqori sezuvchanlik bilan ta'minlanganligi sababli, kichik miqdordagi adrenalindan ham yurak qisqarishining tezligi va kuchini sezilarli darajada oshirishi mumkin, masalan, toshqin davrida. adrenalin va noradrenalinning roli adrenalin va noradrenalinning nisbati individual farqlanadi va yosh, jinsi va genetik omillarga bog'liq bo'lib, masalan, yaponiyada o'tkazilgan tadqiqotlar shuni ko'rsatdiki, 30 yoshdan oshgan erkaklarda adrenalin …

5 / 6

ashr). mosby. 3. koeppen, b. m., stanton, b. a. (2018). tibbiy fiziologiyaning asosiy tamoyillari. (5-nashr)

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yurak boshqarilishi nerv va gumaral boshqarilishi"

yurak boshqarilishi nerv va gumaral boshqarilishi dildora abduqaxorova 📝annotatsiya юрак фаолиятининг нерв ва гуморал йўллар орқали бошқарилишини ўрганиш, симпатик ва парасимпатик нерв тизимларининг, шунингдек, гормонларнинг юрак уриши ва қон томир тонусига таъсирини таҳлил қилади. 🔑kalit so'zlar. yurak nazorati, nerv sistemasining ta'siri, gormonal nazorat, simpatik nerv sistemas, parasempatik nerv sistemas, adrenalin, noradrenalin, atsintilin, yurak ritmi, qon bosimi, yurak ritmini boshqaruvchi markazlar simpatik nerv sistemasining preganglionar neyronlari t1-t5 segmentlaridan kelib chiqib, yurak mushaklarining tezligini oshiradi va shu bilan birga yurak qisqarish kuchini kuchaytiradi. vagal (parasimpatik) innervatsiya yurakning ritmini sekinlashtiradi, bu esa yurak urish tezligini daqiq...

This file contains 6 pages in DOCX format (18.2 KB). To download "yurak boshqarilishi nerv va gumaral boshqarilishi", click the Telegram button on the left.

Tags: yurak boshqarilishi nerv va gum… DOCX 6 pages Free download Telegram