ingliz tili materiallarini o’zbek tilida tarjima qilishda elektron lug’atlardan foydalanishning nazariy asoslari

DOCX 82 pages 1.1 MB Free download

82 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.1 MB

File type DOCX

Pages 82

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 82

ingliz tili materiallarini o’zbek tilida tarjima qilishda elektron lug’atlardan foydalanishning nazariy asoslari dissertatsiya magistrlik dissertatsiyasi barcha me’zonlarga mos holda tayyorlangan va barcha standartlarga to’liq javob beradi. mundarijalarni ko’rib o’zingiz xoxlagan bob va bo’limlaridan bemalol foydalanishingiz mumkin. yuzini bo’sh qoldirdik o’zingizga moslab olasiz. muhimi ishoch bizda bilan yutqazmaysiz !!! mundarija kirish…...………………………………………………………………………..3 i bob. mashina tarjimasining nazariy-metodik asoslari…...…………………………………………………….……………...8 1.1-§. mashina tarjimasining shakllanishi va taraqqiyoti…….................................8 1.2-§. mashina tarjimasida matn, shakl va mazmun munosabati……………..…..17 bob bo’yicha xulosa............................………………................................25 ii bob. tarjimon dasturidagi muammolarni o’rganish metodlari ......................................................................................................25 2.1-§. mashina tarjimasi uchun dastlabki lingvistik baza yaratish bosqichlari............................................................................................................25 2.2-§. avtomatik tarjima qilishda tillararo munosabatning leksik, morfologik, sintaktik xususiyatlari………………….................................................................34 bob bo’yicha xulosa.............................……………………………..........45 iii bob. ingliz tili materiallarini o’zbek tilida tarjima qilishda elektron lug’atning o’rni………….............................46 3.1-§. lingvistik ta’minot uchun lug’atlarni tuzish tartibi………........................46 3.2-§. present simple/sodda gap shakllarining o’zbek tiliga tarjima qilish modeli.....................................................................................................................61 bob bo’yicha xulosa.............................…………….....................................71 xulosa…………….……………………………………….……........….74 foydalanilgan adabiyotlar

2 / 82

ro’yxati................................76 kirish bugungi kunda dunyo kompyuter lingvistikasi tabiiy til imkoniyatlarini kompyuter tiliga o‘tkazish hamda u bilan bog‘liq masalalarni kompyuter texnologiyasi yordamida hal qilish kabi muammolar tadqiqi bilan shug‘ullanmoqda. mashina tarjimasining iqtisodiy tejamkor va tezkor aloqa vositasi ekanligi bu yo‘nalishda kompyuter lingvistikasi fanining taraqqiyot istiqbolini belgilash bilan birga, yangi ilmiy muammolarning tug‘ilishiga ham sabab bo‘lmoqda. jahon kompyuter lingvistikasida matnlarni tahrirlovchi dastur, nutqiy sintezator, matn korpusi, matnlarni lingvostatistik analiz qiluvchi dastur, matnlarni referatlash kabi tadqiqotlarning bajarilishi katta hajmli lingvistik bazalarning yaratilishiga xizmat qildi. shu ma’noda internet tizimidagi ijtimoiy tarmoqlar, ilmiy-texnikaviy matnlar va turli konferensiyalarda yozma va og‘zaki tarjimon dasturlarining o‘rni muhim. mamlakatimizda jamiyatning barcha sohalarida izchil islohotlar amalga oshirilib, ilm-fanni jadallik bilan rivojlantirishga alohida e’tibor qaratilmoqda. boshqa sohalarda bo‘lgani singari o‘zbek tilshunosligida ham boshqa fanlar kesimida yangi yo‘nalishlar vujudga keldi. keyingi yillarda kompyuter lingvistikasining alohida fan sifatida shakllanishi ham kompyuter va tilshunoslikning kesishuvidir. ammo hozirgacha o‘zbek kompyuter lingvistikasida mashina tarjimasiga oid tadqiqotlarning …

3 / 82

modellarini yaratish muhim ahamiyat kasb etadi. [1: o’zbekiston respublikasi prezidentining 2017-yil 7-fevraldagi pf-4947-son “o’zbekiston respublikasini yanada rivojlantirish bo’yicha harakatlar strategiyasi to’g’risida”gi farmoni] tadqiqotning obyekti va predmeti. tadqiqotning obyekti sifatida ingliz va o‘zbek tillaridagi sodda gap, so‘z birikmasi hamda uning grammatik tavsifi tanlangan. tadqiqotning predmetini esa inglizcha-o‘zbekcha tarjimon dastur uchun lingvistik ta’minot asoslarini ishlab chiqishda foydalaniladigan til va nutq birliklari tashkil etadi. tadqiqotning maqsadi va vazifalari. tadqiqotning maqsadi inglizcha materiallarini o‘zbek tiliga tarjima qilish dasturining lingvistik ta’minotini yaratishga doir nazariyalarni tahlil qilish va lingvistik asoslarini yaratishdan iborat. tadqiqotning vazifalari: lingvistik ta’minot uchun ikki tilli lug‘atlar bazasini shakllantirish; inglizcha-o‘zbekcha fe’lli frazemalar hamda ikki tilning morfologik bazasini yaratish; mashina tarjimasi tizimi metodologiyasini o‘rganishda ilg‘or metodlardan foydalanish, tarjimaning lingvistik algoritmini tuzish; matnlar misolida ikki tilning lingvistik modelini shakllantirishda umumiy va farqli jihatlari hamda tarjimada lingvistik tahlil bosqichlarni o‘rganish. tadqiqotning ilmiy yangiligi quyidagilardan iborat: mashina tarjimasining lingvistik ta’minotini yaratish bo‘yicha tarjima aniqligini ta’minlovchi xulosalar chiqarilgan; …

4 / 82

salalari va farazlari. ingliz tili materiallarini tarjima qilishda uchraydigan asosiy leksik va stilistik muammolarni aniqlash, elektron lug’atlarning tuzilishi, turlari va funksiyalarini tahlil qilish va tarjima jarayonida electron lug’atlardan foydalanishning nazariy asoslarini o’rganish natijasida tarjimaning aniqligi va tezligi sezilarli darajada oshadi, tarjimada xatoliklar kamayadi va moslik oshadi. tadqiqot mavzusi bo’yicha adabiyotlar sharhi (tahlili). jahonda mashina tarjimasi bo‘yicha ko‘pgina olimlar tomonidan ilmiy izlanishlar qilingan. chunonchi, n.d. andreyev, i.a. melchuk, i.i. revzin, v.yu. rozensveyg, yu.n. marchuk, r.g. piotrovskiy, yu.a. motorin, k.b. bektayev, a.n. belyayev[footnoteref:2], i.k. belskiy, a.v. zubov, g.ye. miram, l.l. nelyubin, v.i. perebiynos, v.a. chijakovskiy, ye.a.shingarev, g.g.belonogov, r.g.kotov, babushkina n.v, z.shalyapina[footnoteref:3], o.yu. mansurova, a.s. panina, a.a. xoroshilov (rossiya); a.but, r. richans, j. xatchins, j.allen, p. braun (aqsh); m. nagao (yaponiya); a.vaxer (estoniya); fransiyada j.astrouni; r.sinha, a.jain (hindiston); b.bleyzer, u.shvol, a.storrer (germaniya) singari tadqiqotchilarning ishlari shular jumlasidandir. mashina tarjimasi nazariyasiga oid qoidaga asoslangan algoritm, frazaga asoslangan tarjima, statistikaga asoslanuvchi dasturiy ta’minot yaratish bo‘yicha …

5 / 82

тех. наук. – м., 2003; douglas a., lorna b., siety m., r. lee humphreys, louisa s. machine translation: an introductory guide. – london, 1994; марчук ю. модели переводы. учебное пособие. –м.: академия, 2010. – 174 с.; christiane fellbaum wordnet: an electronic lexical database. – london, 1998. – 447 p.; мансурова о.ю. представление и передача просранственных отношений в многоязычной системе машинного перевода (на материле английского, русского и турецкого языков): дисс. …канд. филол. наук. – м., 2006; кондратов а.м. машинный перевод. – м., 1963; ревзии и.и., розенцвейг в.ю. основы общего и машинного перевода. – м.: вышсая школа, 1964; ингве в. язык для программирования задач машинного перевода. – м., 1967; василевский а.л., повалоцкая с.к. и др. экспериментальный алгоритм автоматического перевода патентной документaции с английского языка на русский // информaция, процессы и системы. – м., 1971. – №1. – с. 29-34] xususan, ushbu sohada bir qator nomzodlik va doktorlik dissertatsiyalari yoqlanganini alohida ta’kidlash lozim. …

Want to read more?

Download all 82 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ingliz tili materiallarini o’zbek tilida tarjima qilishda elektron lug’atlardan foydalanishning nazariy asoslari"

ingliz tili materiallarini o’zbek tilida tarjima qilishda elektron lug’atlardan foydalanishning nazariy asoslari dissertatsiya magistrlik dissertatsiyasi barcha me’zonlarga mos holda tayyorlangan va barcha standartlarga to’liq javob beradi. mundarijalarni ko’rib o’zingiz xoxlagan bob va bo’limlaridan bemalol foydalanishingiz mumkin. yuzini bo’sh qoldirdik o’zingizga moslab olasiz. muhimi ishoch bizda bilan yutqazmaysiz !!! mundarija kirish…...………………………………………………………………………..3 i bob. mashina tarjimasining nazariy-metodik asoslari…...…………………………………………………….……………...8 1.1-§. mashina tarjimasining shakllanishi va taraqqiyoti…….................................8 1.2-§. mashina tarjimasida matn, shakl va mazmun munosabati……………..…..17 bob bo’yicha xulosa............................………………...................

This file contains 82 pages in DOCX format (1.1 MB). To download "ingliz tili materiallarini o’zbek tilida tarjima qilishda elektron lug’atlardan foydalanishning nazariy asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: ingliz tili materiallarini o’… DOCX 82 pages Free download Telegram