ekonometrika labaratoriya ishi

DOCX 14 pages 641.4 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 641.4 KB

File type DOCX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

o‘zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi toshkent moliya instituti “ekonometrika” fanidan labaratoriya ishi bajardi: st-50 guruh talabasi sheraliyev.m tekshirdi: hayitova nigora..b toshkent-2021 oxirgi besh yilning choraklari bo’yicha mamlakat tashqi savdosi haqidagi ma‘lumotlari berilgan. topshiriq: kompyuterda ms exel dasturiy mahsulidan foydalanib: 1) sirg’anchiq o’rtacha bilan qatorni tekkislang. 2) mavsumiy komponentalarni baholang. 3) berilgan vaqtli qatordan mavsumiy komponentalarni chiqarib tashlab trend tenglamasi – additiv modelni tuzing va modelning xatoligini baholang. 4) berilgan vaqtli qatorni haqiqiy darajalari, tekslangan darajalari, additiv modeldan olingan darajalarini grafikda tasvirlang. 5) additiv model asosida kelasi yilning choraklari, birinchi va ikkinchi yarim yilliklari hamda yil bo’yicha turistlar oqimining sonini prognozlang. yechish 1) sirg’anchiq o’rtacha bilan qatorni tekslash uchun ms exel dasturiga kirib ma‘lumotlarni kiritish uchun ishchi oyna ochib ma‘lumotlarni kiritiladi(jadvalni ko’rgazmali bo’lishi uchun ma‘lumotlarni a5 katakdan boshlab yozish maqsadga muvofiq, 4.1- rasm). so’ngra данные va анализ данных buyruqlaridan foydalanib инструменты анализа darchasi ochiladi va unda скользящее среднее …

2 / 14

ar joylashgan katakdan ikkita katak yuqoridan yozish maqsadga muvofiq) ok tugmasi bosiladi, natijada d ustunda sirg’anchiq o’rtachaning qiymatlari hosil bo’ladi (4.3-rasm). so’ngra markazlashgan o’rtachani hisoblash uchun yana xuddi shu tartibda скользящее среднее oynasiga kiriladi (4.4-rasm) va входной интервал oynachasiga sirg’anchiq o’rtachaning qiymatlari joylashgan kataklarning raqamlari yoziladi. интервал oynachasiga markazlashgan o’rtachani hisoblash uchun choraklar soni (bizning misolda u ikkiga teng) yoziladi. входной интервал oynachasiga markazlashgan o’rtachning qiymatlari joylashadigan kataklar raqamlari kiritiladi va ok tugmasi bosiladi, natijada e ustunda markazlashgan o’rtachaning qiymatlari hosil bo’ladi va natijada berilgan qatorni tekislangan shaklga keltiriladi(4.3-rasm). 4.3a-rasm.sirg’anchiq o’rtacha. 4.3a-rasm.markazlashgan o’rtacha. 4.4-rasm. markazlashgan o’rtachani hisoblash oynasi. 2) mavsumiy komponentalar baholash uchun turistlar soni(c ustun) bilan markazlashtirilgan o’rtacha (e ustun) orasidagi farq hisoblanadi (f ustun). 4.5-rasm. mavsumiy komponentalar. ulardan mavsumiy komponenta(s)larning qiymatlarini hisoblashda foydalaniladi. buning uchun yillar bo’yicha har bir chorak uchun o’rtacha mavsumiy komponenta qiymatlari (si )larni (4.5-rasm. f ustun) 4.4-jadvalga joylashtiriladi. 4.4-jadval yillar bo’yicha har bir chorak …

3 / 14

4.4-jadvalning ko’rsatkichlar ustunida 4-qator) mavsumiy komponentalarning qiymatlari yig’indisi nolga teng bo’lish shartini takroran tekshirib ko’ramiz: -2429,746945-2563,230588+6795,825259-1802,847726=0 nolga teng bo’lish sharti bajarildi, shunday qilib, turistlar oqimining mavsumiy komponentalari qiymatlari quyidagicha: i chorak: s1 = -2429,746945; ii chorak: s2 = -2563,230588 iii chorak: s3 = 6795825259; iv chorak: s4 = -1802,847726. 3) berilgan vaqtli qatordan mavsumiy komponentalarni chiqarib tashlab trend tenglamasi – additiv modelni tuzish va modelning xatoligini baholash(4.8-rasm). 1. berilgan qatorning darajalari (c ustun)dan mavsumiy komponentalarning qiymatlarini (d ustun) ayiriladi va e ustunda har bir davr uchun faqat tendentsiya va tasodifiy komponentalardan iborat qator hosil bo’ladi. 2. trend tenglamasi –additiv modelni tuzish uchun (t+e) qatorni chiziqli trend yordamida analitik tekislanadi. buning uchun ms exel dasturining “регрессия‖ buyrug’idan foydalanib trendning analitik ifodasining parametrlarini qiymatlari aniqlaniladi. buning uchun 4.6- rasmdagi amallar bajariladi. natija 4.7-rasmdagi oynada hosil bo’ladi. regression tahlilning natijasiga asosan qator darajalarining vaqtga bog’lanish zichligi tenglama parametrlari: a0=692150,15; a1=24289 ga teng. shunday …

4 / 14

s) formula asosida amalga oshiriladi. bu mutloq xatolik bo’lib, uning qiymati 4.8-rasmning h ustunida keltirilgan. tanlangan modelning sifatini baholash uchun olingan mutloq xatoliklar kvadratlari yig’indisidan foydalanish mumkin. ushbu additiv model uchun mutloq xatoliklar kvadratlari yig’indisi 8,08 ga teng. uni qator darajalarining o’rtacha darajasidan chetlanishi kvadratlarining yig’indisi(169,5)ga nisbati 4,18 foizni tashkil etadi, ya‘ni: (1 – 8,08/169,5)x100 = -4,18. shunday qilib, aytish mumkinki, additiv model oxirgi 20-chorakda turistlar tashrifi jarayonini ifodalovchi vaqtli qator darajalarining o’zgarishini 95,82 foiz aniqlik bilan ifodalab beradi. 4) berilgan vaqtli qatorni haqiqiy darajalari, tekislangan darajalari, additiv modelda olingan darajalarini grafikda tasviri. olingan natijalarni grafikda tasvirlash uchun ms exel dasturining buyrug’idan foydalanamiz 4.9-rasm. o„zbekiston respublikasiga tashrif buyurgan turistlar oqimining dinamikasi. ushbu grafikni hosil qilish uchun вставка menyusining график buyrug’idan foydalaniladi. 5) additiv model asosida kelasi yilning choraklari, birinchi va ikkinchi yarim yilliklari hamda yil bo’yicha turistlar oqimi sonining prognozi. prognoz qilinayotgan davrlarga mos trend komponentalarini aniqlash uchun trend tenglamasidan …

5 / 14

noz soni, 1 145 754+ 1 285 439 = 2 431193 kishiga teng. turistlar tashrifining 2019-yilning iii va iv choraklaridagi prognoz soni mos ravishda: u23 = t23 + s3 = 1 307140,97+ 51396,70=1 358 538 kishi; u24 = t24 + s4 = 1 356340,22 - 15905,95=1 340 434 kishi. turistlar tashrifining 2019-yilning ikkinchi yarim yilligida prognoz soni, 1 358538+1 340434 = 2 698 972 kishiga teng. turistlar tashrifining 2019-yil bo’yicha prognoz soni, 2 431193+2 698972 = 5 130 165 kishini tashkil etadi. image3.tmp image4.tmp image5.tmp image6.tmp image7.tmp image8.tmp image9.emf image10.emf image11.png image12.png image13.png image14.png image15.png image16.png image1.jpeg image2.jpeg iiiiiiiv 2016 13267,2362344,0163138 2017 -7178,04099-6384,36733916603,15845-5181,001631 2018 -3363,850425-587,9171375-88,458212532,4715875 i-chorak bo’yicha jami (barcha yillar uchun) tuzatilgan mavsumiy komponenta, s i 2494,479513 28915,96602-5478,72592 -1996,580698-2130,0643427228,991506-1369,681479 -8520,25737 -7986,322793 i-chorak uchun mavsumiy komponentalarni o’rtacha qiymati( s i ) 61,08911 ko’rsatkichlaryil chorak raqami, i 2019-587,4813375-865,9704125-674,2121875 2020 -960,4915528 -2429,746945-2563,2305886795,825259-1802,847726

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ekonometrika labaratoriya ishi"

o‘zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi toshkent moliya instituti “ekonometrika” fanidan labaratoriya ishi bajardi: st-50 guruh talabasi sheraliyev.m tekshirdi: hayitova nigora..b toshkent-2021 oxirgi besh yilning choraklari bo’yicha mamlakat tashqi savdosi haqidagi ma‘lumotlari berilgan. topshiriq: kompyuterda ms exel dasturiy mahsulidan foydalanib: 1) sirg’anchiq o’rtacha bilan qatorni tekkislang. 2) mavsumiy komponentalarni baholang. 3) berilgan vaqtli qatordan mavsumiy komponentalarni chiqarib tashlab trend tenglamasi – additiv modelni tuzing va modelning xatoligini baholang. 4) berilgan vaqtli qatorni haqiqiy darajalari, tekslangan darajalari, additiv modeldan olingan darajalarini grafikda tasvirlang. 5) additiv model asosida kelasi yilning choraklari, birinchi ...

This file contains 14 pages in DOCX format (641.4 KB). To download "ekonometrika labaratoriya ishi", click the Telegram button on the left.

Tags: ekonometrika labaratoriya ishi DOCX 14 pages Free download Telegram