garmoniyaning musiqadagi ahamiyati. to‘rt ovozli tuzilma, asosiy uchtovushliklarning qo‘shilishi va kuyni asosiy uchtovushliklar bilan garmoniyalash

DOCX 18 sahifa 305,8 KB Bepul yuklash

18 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 305,8 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 18

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 18

garmoniyaning musiqadagi axamiyati. turt ovozli tuznlma. asosiy uchtovushliklarning qo’shilishi. kuyni asosiy uchtovushliklar bilan garmoniyalash kirish garmoniya tushunchasi bugungi kunga kelib ancha kengaydi. hozirda u faqat akkordlar (ohangdoshlar) va ularning ketma-ketliklari tushunchasini bildiribgina qolmay, balki, ifoda vositalarining butun bir sohasini o’z ichiga oladi. oliy ta’lim muassasida o’tiladigan garmoniya kursining asosiy maqsadidan biri – garmonik tahlil sohasidagi amaliy ko’nikmalar, kuyni garmoniyalash, modulyatsiya va sekventsiyalarni ijro etishdan tashqari, biron kompozitor, muayyan bir musiqiy asar yoki davrga xos uslubning xarakterli tomonini aniqlab bera olish ko’nikmasini ishlab chiqish hisoblanadi. shunga ko’ra, musiqiy tizim, musiqiy tafakkur rivojining jarayoni, musiqaning lad-tonal asosi, undagi musiqiy tilning boshqa unsurlari bilan chambarchas bog’liqlik vazifasini yanada kengroq tushunish alohida ahamiyat kasb etadi. garmoniya musiqaning asosiy tarkibiy qismi sifatida asarlarda melodika, metroritm, sur’at, faktura, dinamika, ijro uslubi bilan yaxlit holda qatnashadi. u ko’povozli matoning istalgan turi- gomofoniya, polifoniya, ovoz osti tuzum va yashirin holda birovozlilikda ham namoyon bo’ladi. garmoniya o’quv kursida, avvalam …

2 / 18

oshlikni ham garmoniya deb ataydilar. nihoyat, ohangdoshliklarning tuzilishi va ketma-ketligi haqidagi ta’limot (garmoniya haqidagi ta’limot)ni “garmoniya” atamasi bilan nomlashadi. tayanch so’zlar: garmoniya, ohangdoshlik. mustaqil ish uchun mavzu: 1. garmoniya, estetik va musiqiy kategoriya sifatida. ovoz harakati. akkordlar joylashuvi va qo’shilishi. akkordlar uch xil bo’ladi: uchtovushlik, septakkordlar va nonakkordlar. uchtovushlik – uchta tovushdan iborat akkord; aksariyat davr va uslublarning musiqasida asosiy o’rin tutadi. uning tovushlari o’z joylashuviga ko’ra, prima, tertsiya, kvinta deb ataladi. musiqiy asarlarda uchtovushliklar kamdan-kam hollarda uch ovozlik ko’rinishda beriladi. odatda, to’rt ovozlik ko’rinishda bayon etiladiki, bu hol amaliyotda keng qo’llaniladi. to’rtovozlik, tabiiyki, inson ovozining to’rt xilga bo’linishi bilan bog’liq: soprano, alьt, tenor, bas. xor jamoasiga xos bo’lgan ushbu ovoz nomlari cholg’u musiqada ham saqlangan bo’lib, yuqori ovozni kuy deb ham ataydilar. to’rtovozlik tuzilish asosiy, ya’ni prima ovozini juftlantirish (ikki marta ishlatish) yo’li bilan hosil qilinadi. bunda juftlanuvchi ovoz yuqorida istalgan ovozda joylashishi mumkin. akkordning yuqori ovozida biron bir …

3 / 18

lik, melodik holat. asosiy uchtovushliklarning qo’shilishi. akkordlarning ketma-ketma bog’lanishi ularning qo’shilishi yordamida hosil bo’ladi. akkordlarning qo’shilishi esa badiiy amaliyotda ishlab chiqilgan muayyan qoidalar asosida amalga oshiriladi. akkordlar qo’shilishining asosida esa ovoz harakati yotadi. har bir ovozning harakati ravon yoki sakramli bo’lishi mumkin. ravon harakat deb, ovozning prima, sekunda va tertsiyaga tomon yurishiga aytiladi. sakramli harakatda esa ovoz kvarta, kvinta, seksta va undan katta intervallarga sakraydi. o’quv amaliyotida katta intervallarga sakram hosil qilish faqatgina bas ovozi uchun ruxsat beriladi. akkordlar munosabati deb, ularning bas ovozi orasidagi munosabatga aytiladi. shunga ko’ra, akkordlar kvarta-kvinta, tertsiya va sekunda munosabatida bo’ladi. masalan, kvarta-kvinta munosabati: t-d, t-s; sekunda munosabati: s-d. akkordlar garmonik va melodik yo’l bilan qo’shilishi mumkin. garmonik qo’shilish chog’ida akkordlar tarkibidagi umumiy tovush o’z ovozida joyida qoladi. garmonik qo’shilish akkordlarning kvarta-kvinta munosabatiga tegishli hisoblanadi. melodik qo’shilishda esa umumiy tovush joyida qolmadi. bunda bas, albatta, kvarta intervali tomon harakat qilib, qolgan ovozlar esa basga qarama-qarshi …

4 / 18

tma-navbat chaling: eslatma: garmoniya kursida xordagi odam ovozlarining bo'linishiga xos bo'lgan akkordlarning to'rtovozlik bayoni asos qilib olingan: soprano - soprano (s) alt - alio (a) tenor - tenor (t) bas - basso (b) soprano va alt partiyasi skripka kalitidagi nota yo'liga, lenor va bas partiyasi esa has kalitli nota yo'liga yoziladi. 2-m ashq. quyidagi tovushlardan to'rtovozlik bayondagi uchtovushliklami tuzing va chaling: 1) sol tovushidan - zich joylashuvda, tersiyaning melodik holatidagi minor uchtovushligi; 2) r tovushidan - keng joylashuvda, kvintaning melodik holatidagi major uchtovushligi; 3) si tovushidan - keng joylashuvda, primaning melodik holatidagi minor uchtovushligi; 4) re-bemol tovushidan - zich joylashuvda, kvintaning melodik holatidagi major uchtovushligi; 5) do-diez tovushidan - zich joylashuvda, primaning melodik holatidagi minor uchtovushligi; 6) sol-diez tovushidan keng joylashuvda, tersiyaning melodik holatidagi major uchtovushligi. 3-m ashq. quyidagi akkordlam i tuzing: 1) g-dur: t l keng joylashuvda; 2) fis-moll: s1 zich joylashuvda; 3) d-dur: d5 zich joylashuvda; 4) es-dur: …

5 / 18

'yicha melodik qo'shing. tonika va subdom inanta uchtovushliklarining melodik qo'shilishi eslatma: plagal davralarda major tonika uchtovushligining tersiyasi yuqori ovozda joylashsa, subdominantaga yyetakchi tovush hisoblanadi va yarim ton yuqoriga ko'tarilish harakatini talab etadi. bunday hollarda akkordlar garmonik qo'shilishlari zarur. 5-mashq. f-dur, h-moll, sis-moll tonalliklarida tonikani subdominanta bilan majorda to'rtta va minorda oltita holat bo'yicha qo'shing: 6-mashq. d-moll, c-dur, b-moll tonalliklarida subdominantani tonika bilan oltita holat bo'yicha melodik qoshing: 7-mashq. quyidagi davralarni melodik qo'shing: 1) t3-d keng joylashuvda (g-dur, dis-moll); 2) s5-d zich joylashuvda (h-moll, ges-dur); 3) t1-s zich joylashuvda (e-moll, h-dur); 4) s1-t keng joylashuvda (d-moll, e-dur); 5) s3-d keng joylashuvda (g-moll, as-dur); 6) d5-t keng joylashuvda (d-dur, b-moll). 8-mashq. c-dur, g-moll, d-dur, f-moll, h-dur, cis-moll tonalliklarida t-s-d -t garmonik ketm a-ketligini yozmg va chaling. boshlang'ich akkordni turli melodik holatlarda oling: tahlil qilish va yoddan chalish uchun misol namunalari eslatma: dominantadagi yetakchi tovush o'rta ovozlarning birontasida joylashsagina (tenor yoki altda) xotimadagi …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 18 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"garmoniyaning musiqadagi ahamiyati. to‘rt ovozli tuzilma, asosiy uchtovushliklarning qo‘shilishi va kuyni asosiy uchtovushliklar bilan garmoniyalash" haqida

garmoniyaning musiqadagi axamiyati. turt ovozli tuznlma. asosiy uchtovushliklarning qo’shilishi. kuyni asosiy uchtovushliklar bilan garmoniyalash kirish garmoniya tushunchasi bugungi kunga kelib ancha kengaydi. hozirda u faqat akkordlar (ohangdoshlar) va ularning ketma-ketliklari tushunchasini bildiribgina qolmay, balki, ifoda vositalarining butun bir sohasini o’z ichiga oladi. oliy ta’lim muassasida o’tiladigan garmoniya kursining asosiy maqsadidan biri – garmonik tahlil sohasidagi amaliy ko’nikmalar, kuyni garmoniyalash, modulyatsiya va sekventsiyalarni ijro etishdan tashqari, biron kompozitor, muayyan bir musiqiy asar yoki davrga xos uslubning xarakterli tomonini aniqlab bera olish ko’nikmasini ishlab chiqish hisoblanadi. shunga ko’ra, musiqiy tizim, musiqiy tafakkur rivojining jarayoni...

Bu fayl DOCX formatida 18 sahifadan iborat (305,8 KB). "garmoniyaning musiqadagi ahamiyati. to‘rt ovozli tuzilma, asosiy uchtovushliklarning qo‘shilishi va kuyni asosiy uchtovushliklar bilan garmoniyalash"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: garmoniyaning musiqadagi ahamiy… DOCX 18 sahifa Bepul yuklash Telegram