uyg`un ijodi 2

DOC 2.0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1662755200.doc αζαρ uyg`un ijodi r e j a: 1. uyg`un ijodining g`oyaviy-badiiy qiymati. 2. uyg`un biografiyasi. 3. uyg`un poeziyasi. 4. uyg`unning tarixiy mavzudagi dramalari. 5. uyg`unning zamonaviy mavzudagi dramalari. 6. tanqid va adabiyotshunoslikda uyg`un ijodining o`rganilishi. uyg`un yangi o`zbek adabiyotining ikkinchi bo`g`in avlodiga mansub bo`lib, 20-yillarning ikkinchi yarmida ijod maydoniga kirib keldi. “uyg`un” shoirning adabiy taxallusi bo`lib, uning asl ismi rahmatilla otaqo`ziyevdir. u 1905 yilning 11 fevralida janubiy qozog`iston viloyatidagi marki qishlog`ida xizmatchi oilasida tug`ilgan. rahmatilla boshlang`ich ma`lumotni o`z qishlog`ida oladi, 1923 yilda toshkentga kelib pedagogika texnikumiga o`qishga kiradi. xuddi shu texnikumda rahmatilla qalbida adabiyotga, ijod qilishga muhabbat tug`iladi. natijada, u kichik-kichik she`rlar yoza boshlaydi va ular texnikumdagi “toshqin” devoriy gazetasida hamda boshqa vaqtli matbuot sahifalarida bosila boshlaydi. rahmatillaning shoir sifatida yetilishida uning 1927-1930 yillar davomida samarqanddagi pedagogika akademiyasining til va adabiyot fakultetida ta`lim olishi muhim rol o`ynadi. o`sha yillari bu oliy o`quv yurti yirik fan va adabiyot o`chog`i bo`lib, …
2
udringdan, sirg`a taqib yaprog`iga bosh qo`yib, gullar, tunning quchog`ida mudraydi... titrab-titrab, unda-munda yulduzlar, shoshib-pishib yotog`iga ketkali. dargohiga yetkali, oltin shohi etagini sudraydi... ko`ramizki, shoir tabiatni nihoyatda nozik his qiladi va uning ajoyib manzarasini chizadi. lekin uyg`un dastlabki she`rlaridayoq shunchaki sof tabiat manzaralarini chizish bilangina cheklanmaydi, balki uni va ayniqsa, bahorni inson hayoti, qalbi, mehnati bilan bog`liq holda aks ettiradi. masalan, u ilk she`rlaridan birida bahorning mohiyatini quyidagi tarzda ochib beradi: bahorda qaynaydi mehnat erlari, bahorda tomchilar manglay terlari, bahorda zavq emar dala qizlari, bahorda yo`rg`alar oltin traktor. oh, bahor nash`ali, bahor go`zaldir. ammo “bahor sevinchlari” to`plamiga kirgan she`rlar orasida zaif, nomukammallari ham bor edi. ularda uyg`unning o`zi aytganidek, “yuzakilik, olingan mavzularning mohiyatiga ... tushunmaslik, estetizmga berilib ketib mazmunni suyuqlashtirish” singari nuqsonlar mavjud edi. 30-yillar ijodida uyg`un bu nuqsonlardan qutila bordi va o`sha davr o`zbek lirikasining nodir namunalarini yaratdi. uyg`un o`zining uzoq yillik ijodiy faoliyati davomida o`nlab she`riy to`plamlar, yigirmadan ortiq …
3
tasviriga ham o`ziga xos tarzda yondoshilganini ko`ramiz – “ko`k – yuvilgan, artilgan shisha, suvlar tiniq, yaproqlar oltin”, “quyosh ko`kdan eshilib qarar, juda ravshan olovli ko`zi, sariq ko`ylak kiyib ko`ringan barqut fasl – bu kuzning o`zi” kabi misralardagi obrazli talqinlar buning dalilidir. tabiat va jamiyat hodisalarini, lavhalarini qiyos qilib, yonma-yon qo`yib tasvirlash, his-tuyg`uni bo`rttirib ifodalash usuli uyg`unning ikkinchi jahon urushi davri she`riyatida yanada takomillashganini kuzatish mumkin. “tasavvur”, “binafsha”, “qor” kabi she`rlarida tabiat ko`rinishlari urushga nafrat, tinchlikka muhabbat g`oyalarini ifodalovchi yangi poetik mazmun kasb etadi. shoirning urush davri ijodida ishq-muhabbat mavzuining yoritilishini ko`zdan kechirish, tadqiq qilish ham qiziqarlidir. uning “sur`at”, “quyosh yo`li”, “visol tabassumi” kabi she`rlarida, “kel”, “kut”, “mardonavora ayting”, “arzimni yora ayting”, “jonim kelur” kabi g`azallarida ham poetik mazmun oshiq va ma`shuqa obrazlari tuyg`ulari tasviridan hosil bo`ladi, dushmanni yengib ortga qaytgach, visol shodiyonasiga erishish orzusi kuylanadi. shoir o`z she`riyatida salmoqli o`rin egallagan sevgi-muhabbat mavzuini urushdan keyin ham davom ettirgan. “sevganligim rost”, …
4
arimga boqib” kabi she`rlari shular jumlasidandir. uyg`un o`z ijodiy faoliyati davomida “ukraina yellari”, “mart kunlarida”, “jontemir”, “gulasal”, “qasos”, “vafo” kabi bir qator poemalar yaratdi. lekin ularda hukmron mafkura va siyosat ta`siriga berilib, shoir jiddiy badiiy muvaffaqiyatga erisha olmadi. uyg`un dramaturgiyasi ham adabiyotimiz taraqqiyotida alohida ahamiyat kasb etadi. u yigirmadan ortiq sahna asari yaratgan. uning “ona” (1942), “hayot qo`shig`i” (1947), “abu rayhon beruniy”, “alisher navoiy”, “navbahor”, “hurriyat”, “parvoz” kabi dramalari, “qaltis hazil” komediyasi shular jumlasidandir. umuman, uyg`un dramalarini mazmuniga ko`ra ikki guruhga bo`lish mumkin. birinchi guruhga “abu rayhon beruniy”, “abu ali ibn sino”, “zebunniso begim” kabi tarixiy pyesalar mansub bo`lib, ular orasida izzat sulton bilan hamkorlikda yozilgan “alisher navoiy” dramasi mualliflarga eng katta shuhrat keltirdi va urush davri o`zbek adabiyotining eng jiddiy yutuqlari qatoridan o`rin oldi. uyg`un sahna asarlarining ikkinchi guruhini zamonaviy mavzudagi dramalar tashkil etadi. ular orasida “parvona” pyesasi hammadan ko`ra ko`proq xalqqa manzur bo`ldi. uyg`un o`z ijodiy faoliyati davomida …
5
uyg`un ijodi 2 - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "uyg`un ijodi 2"

1662755200.doc αζαρ uyg`un ijodi r e j a: 1. uyg`un ijodining g`oyaviy-badiiy qiymati. 2. uyg`un biografiyasi. 3. uyg`un poeziyasi. 4. uyg`unning tarixiy mavzudagi dramalari. 5. uyg`unning zamonaviy mavzudagi dramalari. 6. tanqid va adabiyotshunoslikda uyg`un ijodining o`rganilishi. uyg`un yangi o`zbek adabiyotining ikkinchi bo`g`in avlodiga mansub bo`lib, 20-yillarning ikkinchi yarmida ijod maydoniga kirib keldi. “uyg`un” shoirning adabiy taxallusi bo`lib, uning asl ismi rahmatilla otaqo`ziyevdir. u 1905 yilning 11 fevralida janubiy qozog`iston viloyatidagi marki qishlog`ida xizmatchi oilasida tug`ilgan. rahmatilla boshlang`ich ma`lumotni o`z qishlog`ida oladi, 1923 yilda toshkentga kelib pedagogika texnikumiga o`qishga kiradi. xuddi shu texnikumda rahmatilla qalbida adabiyotga, ijod qili...

DOC format, 2.0 MB. To download "uyg`un ijodi 2", click the Telegram button on the left.

Tags: uyg`un ijodi 2 DOC Free download Telegram