o‘zbekiston respublikasida mahalliy byudjet resurslarini boshqarish va ularni samaradorligini oshirishning nazariy asoslari

DOCX 12 pages 176.2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 12
o‘zbekiston respublikasida mahalliy byudjet resurslarini boshqarish va ularni samaradorligini oshirishning nazariy asoslari erdanayev bekzod abdumalikovich - termiz iqtisodiyot va servis universiteti 1-kurs magistranti @manzil berdanayev@gmail.com tel: +99893-526-47-77 annotatsiya: ushbu maqolada o‘zbekiston respublikasida mahalliy byudjet resurslarini boshqarish tizimi va uning samaradorligini oshirish yo‘llari tahlil qilinadi. mahalliy byudjet resurslarining to‘g‘ri rejalashtirilishi, ular ustidan nazoratni kuchaytirish va moliyaviy boshqaruvni modernizatsiya qilish muhim omillar sifatida ko‘rsatib o‘tiladi. shuningdek, resurslarni maqsadli va oqilona taqsimlash, hududiy rivojlanish strategiyalari bilan uzviy bog‘lash orqali iqtisodiy o‘sishga erishish imkoniyatlari yoritiladi. maqolada xorijiy tajriba tahlil qilinib, o‘zbekistonda mahalliy moliyaviy boshqaruv amaliyotiga tatbiq etish bo‘yicha takliflar ishlab chiqilgan. resurslardan foydalanish samaradorligini oshirish uchun raqamli texnologiyalarni joriy etish va shaffoflikni ta’minlash zarurati alohida ta’kidlangan. kalit so‘zlar: mahalliy, resurs, byudjet, samaradorlik, moliyaviy nazorat, iqtisodiy rivojlanish, raqamli texnologiyalar, shaffoflik, o‘zbekiston tajribasi. kirish. jahon iqtisodiyotiga global o‘zgarishlarning salbiy ta’siri oqibatida makroiqtisodiy beqarorlikning kuchayishi sharoitida davlat budjeti xarajatlarini amalga oshirishning optimal natijalarini ta’minlash dolzarbligi ortib bormoqda. …
2 / 12
a, rejalashtirishni joriy etish pirovardida davlatning o‘rta va uzoq muddatli davr uchun moliyaviy resurslarini samarali taqsimlashni rag‘batlantirmoqda. [1: oecd data – general goverment. https://data.oecd.org/gga/general-government-revenue.htm#indicator-chart ] jahonda iqtisodiy barqarorlik va moliyaviy resurslardan samarali foydalanishni ta’minlashning dolzarbligi kuchayib borayotgan sharoitda mahalliy budjetlarni rejalashtirish muammolariga yo‘naltirilgan qator ilmiy tadqiqot ishlari amalga oshirilmoqda. global moliyaviy beqarorlik sharoitida mahalliy budjetni rejalashtirishning zarurligi, uning tashkiliy-uslubiy jihatlari va me’yoriyhuquqiy asoslarini takomillashtirish, daromad va xarajatlari tarkibi o‘rtasidagi muvofiqlikni ta’minlash, mahalliy budjetni rejalashtirish uslubiyatiga zamonaviy vosita va usullarni joriy etish, mahalliy budjetni prognozlashtirish jarayonlarida raqamli texnologiyalar va platformalardan foydalanish kabilar bu boradagi ilmiy tadqiqotlarning ustuvor yo‘nalishlaridan hisoblanadi. o‘zbekistonda ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishni ta’minlash, aholi farovonligini oshirish hamda hududlarning o‘zaro mutanosib taraqqiyotini ta’minlashda mahalliy budjetlarni moliyalashtirish, jumladan, rejalashtirish masalalariga alohida e’tibor qaratilmoqda. “makroiqtisodiy barqarorlikni yanada mustahkamlash va iqtisodiy o‘sishning yuqori sur’atlarini saqlab qolish, jumladan, davlat budjeti barcha darajada mutanosib, milliy valyuta va ichki bozordagi narx darajasi barqaror bo‘lishini ta’minlash - eng muhim …
3 / 12
a ega[footnoteref:3]. [2: mirziyoev sh. tanqidiy tahlil, qat’iy tartib-intizom va shaxsiy javobgarlik – har bir rahbar faoliyatining kundalik qoidasi bo‘lishi kerak. – t.: o‘zbekiston, 2017. 8-b. ] [3: allakulliyev a. o‘rta muddatga mo‘ljallangan budjetlashtirishni milliy iqtisodiyotga joriy etishning metodologik asoslari. avtoreferat. – t., 2022. 5-b. ] muammoning o‘rganilganlik darajasi. mahalliy budjetlarni rejalashtirishga oid tadqiqotlar xorijiy mamlakatlarning iqtisodchi olimlari a.richard, g.adams, r.masgreyv, x.rosen, f.uilloubi, a.vildavskiy, d.jons, a.shika, d.ippolito, n.keydena, i.rubin, d.sevidj, t.greytens, g.uemsli, v.key va p.samuelson, n.groenendjk, a.yansoo, k.romenska, v.chesov, o.rozhko, s.simondi, a.ter va j.mak kulloh va boshqalarning asarlarida o‘z aksini topgan. mdh davlatlarida a.golovchenko, e.cherkesova, m.chinenov, v.semibratov, b.boldыrev, l.pavlova, l.drobozina, f.niti. n.kulkitov, s.pepelyayeva, g.polyak, b.sabanti, a.kireyeva, n.melnikova, e.shinkaruk, s.ovchinseva, m.proxorik, n.pasechniy, v.kovalchuk, sh.salimbayeva, b.yesekina, a.zeynelgabdin, m.nurmaganbetova, g.daulieva, a.niyazbayeva, v.zubenko, a.masalimova kabi olimlar davlat budjetini o‘rta va uzoq muddatli rejalashtirish va prognozlashtirish borasida ilmiy izlanishlar olib borgan. mahalliy iqtisodchi olimlar a.vahobov, t.malikov, n.xaydarov, sh.toshmatov, d.pulatov, o.abduraxmonov, u.burxanov, s.xudoyqulov, j.qo‘chqorov, b.jo‘rayev, a.islamkulov, …
4 / 12
rni tubdan isloh qilish orqali mahalliy byudjetlar mablag‘larini boshqarishda joylardagi davlat hokimiyati organlarining mustaqil ish olib borishini kuchaytirish belgilandi. ushbu yo‘nalishlarning iqtisodiyot va byudjet barqarorligini ta’minlash ekanligi ta’kidlanib, barcha sohalarga byudjet tushumi va xarajatlarini optimallashtirish topshirildi. korxonalar faoliyatini qayta tiklash va soliq ma’muriyatchiligini yaxshilash hisobiga qo‘shimcha daromadlarni ta’minlash, tashqi qarz bitimlarini tuzishda belgilangan cheklovdan oshmaslik bo‘yicha ko‘rsatma berildi[footnoteref:4]. [4: iqtisodiyot barqarorligini ta`minlash bo`yicha asosiy yo`nalishlar belgilandi// xalq so`zi, 2020. ] bizningcha, mahalliy byudjetlarning moliyaviy strategiyasi samarali ishlashi ko‘p jihatdan hududning moliyaviy potensialiga bog‘liq. bu esa hozirda mavjud bo‘lgan vertikal moliyaviy vakolatlarni gorizontal xususiyatga o‘tkazishni taqozo etadi. ushbu holatning joriy etilmasligi moliyaviy mustaqillikning istiqbolini mavhumlashtiradi. umuman olganda, mahalliy byudjetlarning moliyaviy strategiyasini shakllantirishning muhim omili moliyaviy mustaqillik hisoblanadi. mahalliy byudjetlarning ijrosini ta’minlash va ularning moliyaviy barqarorligini mustahkamlash moliyaviy strategiyaning muhim yo‘nalishlari sanaladi. mahalliy byudjetlar moliyaviy barqarorligini mustahkamlash ikki jihatdan qaralishi mumkin. xususan mahalliy byudjetlarning moliyaviy strategiyasi samarali ishlashi ko‘p jihatdan hududning moliyaviy …
5 / 12
nda xarajatlar yagona huquqiy hujjat bilan belgilanadi va daromadlar markazga to‘planib, qayta taqsimlash orqali hududlarga beriladi. 1-rasm. davlat byudjetidagi islohotlar, uning xususiyatlari va o‘zgarish tendensiyalari iqtisodchi olimlar tomonidan, xx asr boshlarida g‘arb jamoatchilik fikri milliy iqtisodiyotni rejalashtirish imkoniyatini inkor etib, bozor o‘zini o‘zi tartibga solishga qodir deb hisobladi. globallashuvning hozirgi bosqichi vositasi sifatida rejalashtirilayotgan moliyaviy munosabatlarga davlat aralashuvi zarurligi masalasi tobora muhim ahamiyat kasb etmoqda. yigirmanchi asr oxirida davlat tomonidan tartibga solish bozor iqtisodiyotining ajralmas qismiga aylanadi, bashorat qilish va dasturlashning turli shakllari keng amaliyotda qo‘llanildi[footnoteref:5]. [5: петрова с. в. государственное планирование и обеспечение реализации планов в условиях рыночной экономики: материалы научно-технической конференции мгту. м., 2000. ] ko‘p afzalliklarga qaramay, ularning asosiylari cheklangan resurslarni yanada oqilona taqsimlash, ijrochilarning harakatlarini muvofiqlashtirish va nazorat qilish qobiliyati, rejalashtirishning bir qator kamchiliklari ham bor, ularning asosiysi - imkonsizligi, rejada har xil turmush sharoitlarini aks ettirishdir[footnoteref:6] . [6: чиненов м. в., семибратов в. с. бюджетное …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘zbekiston respublikasida mahalliy byudjet resurslarini boshqarish va ularni samaradorligini oshirishning nazariy asoslari"

o‘zbekiston respublikasida mahalliy byudjet resurslarini boshqarish va ularni samaradorligini oshirishning nazariy asoslari erdanayev bekzod abdumalikovich - termiz iqtisodiyot va servis universiteti 1-kurs magistranti @manzil berdanayev@gmail.com tel: +99893-526-47-77 annotatsiya: ushbu maqolada o‘zbekiston respublikasida mahalliy byudjet resurslarini boshqarish tizimi va uning samaradorligini oshirish yo‘llari tahlil qilinadi. mahalliy byudjet resurslarining to‘g‘ri rejalashtirilishi, ular ustidan nazoratni kuchaytirish va moliyaviy boshqaruvni modernizatsiya qilish muhim omillar sifatida ko‘rsatib o‘tiladi. shuningdek, resurslarni maqsadli va oqilona taqsimlash, hududiy rivojlanish strategiyalari bilan uzviy bog‘lash orqali iqtisodiy o‘sishga erishish imkoniyatlari yoritiladi. maqolada ...

This file contains 12 pages in DOCX format (176.2 KB). To download "o‘zbekiston respublikasida mahalliy byudjet resurslarini boshqarish va ularni samaradorligini oshirishning nazariy asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘zbekiston respublikasida maha… DOCX 12 pages Free download Telegram