фотосинтез ва пигментлар фотосинтезнинг ёруғлик реакциялари

DOCX 90,3 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1502354135_68744.docx фотосинтез ва пигментлар фотосинтезнинг ёруғлик реакциялари режа: 1. ёруғлик реакциялари 2. фотосинтез жараёнларини тушуниш учун ўтказиладиган тажрибалар 3. фотосинтезнинг кимёвий реакцияларида ёруғлик нурининг аҳамияти 4. фотосинтез аппаратининг тузилиши 5. ёруғлик ютувчи қисмлар тизимининг тузилиши. 6. электронлар ўтказилишининг механизмлари 7. хлоропластларда протон ўтказилиши ва атф нинг синтезланиши 8.фотосинтез аппаратининг қайта тикланиши ва унинг бошқарилиши. ёруғлик реакциялари ердаги ҳаёт биринчи навбатда қуёшдан ўзлаштириладиган қувватга боғлиқдир. фотосинтез қуёш энергиясининг ўзлаштира олиши мумкин бўлган ягона биологик аҳамиятга эга бўлган бирдан-бир жараёндир. бундан ташқари ердаги энергиянинг асосий қисми фотосинтетик жараёнлар томонидан тўпланади. қолган энергия манбалари қазилма бойликларидан олинади. бу бўлимда биз фотосинтез жараёнлари натижасида тўпланадиган энергия асосида ётувчи омиллар ва фотосинтезнинг асосий физикавий хусусиятларини кўриб чиқамиз. фотосинтез атамаси тўғридан тўғри таржима қилинганда ―ёруғлик нуридан фойдаланиб синтез қилиш маъносини билдиради. бу бўлимда кўриб чиқаётганимиздек, фотосинтезловчи организмлар қуёш энергиясини углерод бирикмаларини синтезлаш учун ишлатади. бу жараён қуёш энергияси иштирокисиз умуман амалга ошиши мумкин эмас. аниқроқ қилиб …
2
қимаси бу барг мезофилласидир. мезофилла хужайралари махсус нур ютувчи яшил пигментлар, хлорофиллар сақловчи кўпгина хлоропластлардан ташкил топган. фотосинтез жараёнида ўсимликлар қуёш нуридан сувни оксидлаш ва карбонаб ангидрид газини камайтириш учун ишлатадилар ва бунинг натижасида кислород эркин ҳолатга ўтади ва биринчи навбатда йирик углерод бирикмалари, шакарлар ҳосил бўлади. фотосинтезнинг тилакоид реакциялари тилакоидлар деб аталадиган хлоропластларнинг махсус ички мембраналарида амалга ошади. (1 бўлимга қаралсин). тилакоид реакцияларининг озирги маҳсулотлари юқори энергия сақловчи атф ва надфн лар ҳосил бўлади. улар углерод тўплаш реакцияларида шакарлар синтезланиши учун сарфланади. бу синтетик жараёнлар хлоропластларнинг стромасининг тилакоидлар билан ўраб туриладиган сув муҳитида амалга ошади. фотосинтезнинг тилакоид реакциялари бу бўлимнмнг асосий мавзусидир. углерод тўпланиш реакциялари 8 бўлимда муҳокама қилинади. хлоропластларда нурнинг энергияси фототизимлар деб аталадиган икки хил махсус блокли кимёвий энергияга айлантирилади. нур энергиясининг ютилиши бирикмалар қаторлари орқали электрон донорлари ва электрон акцепторлари сифатида ҳаракат қиладиган электронлар ўтказилишини энергия билан таъминлаш учун ишлатилади. кўп сонли электронлар охир оқибатда надф …
3
кча лямбда ҳарфи (а) билан белгиланади. частоталар эса тўлқин баландликларини маълум вақт оралиғида ўтадиган сонини кўрсатувчи грекча ню (v) ҳарфи билан белгиланади. оддий солиштириш тўлқин узунлиги, частота ва ҳар қандай тўлқинни ўзаро боғлайди. с = av бу ерда тўлқин тезлиги, бу ҳолатда нур тезлиги (3,0 х 108 м с-1). нур тўлқинлари (бир томондан иккинчи томонга қараб) кўндаланг электромагнит хусусиятли бўлиб, иккала электрик ва магнит майдонлар тўлқин тарқалишининг йўналишига қараб ва бир- бирига нисбатан 90° бурчак остида перпендикулар равишда кесишади. нур заррача хусусиятиги ҳам эга. биз уни фотон деб атаймиз. ҳар бир фотон бир қанча миқдорда квантлар деб аталадиган энергия сақлайди (кўп сонли миқдорда квантлар деб юритилади). нурнинг энергиясининг тузилиши узлуксиз ҳисобланмайди, аксинча дискрет халтачалар ва квантлар кўринишида етказилади. фотон энергияси (е) нур частротасига боғлиқ ва планк қонунига кўра қуйидагича ифодаланади. e = н*ч бу ерда н доимий планка (6,626 х 10-34 j s). қуёш нури фотонлар йиғиндисидан иборат ва турли …
4
илдагига нисбатан фарқ қилади. кўк нурнинг ютилиши хлорофиллни қизил нур ютилишига нисбатан бирмунча юқори энергнтик ҳолатгача қўзғатади чунки тўлқин узунлиги қисқа бўлса фотон энергияси катта бўлади. юқори қўзғалган энергия ҳолатида хлорофилл бирмунча беқарор бўлади. шу боис у ўзидаги энергияни атрофида жойлашган бўшлиқларга иссиқлик энергияси кўринишида узатиб юборади ва максимум бир неча наносекундларда (10-9 с) барқарор паст қўзғалган энергия ҳолатига ўтади. қўзғалган энергия ҳолатининг бу табиий беқарорлик хусусияти сабабли энергияни ушлаб турувчи ҳар қандай жараён жудаям катта тезликда амалга ошиши керак. энг кичик қўзғалган энергия ҳолатида хлорофилл ўз энергиясини ўзатишнинг тўртта ўрнини босувчи йўлига эга. 1. қўзғалган хлорофилл фотоннни қайтадан чиқариши мумкин ва шу йўл билан асосий ҳолат-жараёнга флуоресценция жараёнига қайтади. бу жараён содир бўлганда флуоресценция тўлқин узунлиги ютилаётган тўлқин узунлигига нисбатан бирмунча узун (ва бирмунча кам энегияга эга) ва шу боис қўзғалиш энергиясининг бир қисми флуоресцент фотоннинг ўтиб кетгунига қадар иссиқлик энергиясига айланади. хлорофилл спектрнинг қизил қисмида флуоресцециялайди. 2. қўзғалган …
5
ди. фотосинтез жараёнларидага барча фаол пигментлар хлоропластларда топилган. фотосинтезловчи пигментларнинг структураси ва ютиш спектрлари мувофиқ равишда тасвирланган. хлорофиллар ва бактериохлорофиллар (баъзи бир тур бактерияларда топилган пигментлар) фотосинтезловчи организмларнинг энг типик пигментлари ҳисобланади. аммо барча организмлар маълум бир хоссаларни бажарувчи биттадан ошиқ пигментлар аралашмасидан ташкил топган бўлади. хлорофилл а ва б биргаликда ўсимликлар организмида, хлорофилл с ва д эса баъзида биргаликда цианобактерияларда учрайди. бактериохлорофиллаларнинг бир неча турлари аниқланган: а типи кўпроқ тарқалган турли фотосинтетик организмлар типларида пигментларнинг тақсимланиши акс эттирилган. барча хлорофиллар мураккаб халқали структурага эга бўлиб гемоглобин ва цитохром гуруҳларида топилгани каби порфирин билан кимёвий боғланган бўлади. бундан ташқари углеводородларнинг узун тизими деярли ҳар доим ҳалқали структурага бириктирилган ҳолатда бўлади. хлорофиллнинг лангарча ипи унинг гидрофоб қисмларида бўлади. халқали структура шунингдек молекуланинг бир қисми бўлган бир қанча заиф боғланган электронлардан ташкил топади ва улар электрон ўтказилишида ва оксидланиш-қайтарилиш реакцияларида иштирок этиш учун ҳам жалб этилиши мумкин. каротиноидларнинг бир қанча турли типлари …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"фотосинтез ва пигментлар фотосинтезнинг ёруғлик реакциялари" haqida

1502354135_68744.docx фотосинтез ва пигментлар фотосинтезнинг ёруғлик реакциялари режа: 1. ёруғлик реакциялари 2. фотосинтез жараёнларини тушуниш учун ўтказиладиган тажрибалар 3. фотосинтезнинг кимёвий реакцияларида ёруғлик нурининг аҳамияти 4. фотосинтез аппаратининг тузилиши 5. ёруғлик ютувчи қисмлар тизимининг тузилиши. 6. электронлар ўтказилишининг механизмлари 7. хлоропластларда протон ўтказилиши ва атф нинг синтезланиши 8.фотосинтез аппаратининг қайта тикланиши ва унинг бошқарилиши. ёруғлик реакциялари ердаги ҳаёт биринчи навбатда қуёшдан ўзлаштириладиган қувватга боғлиқдир. фотосинтез қуёш энергиясининг ўзлаштира олиши мумкин бўлган ягона биологик аҳамиятга эга бўлган бирдан-бир жараёндир. бундан ташқари ердаги энергиянинг асосий қисми фотосинтетик жараёнлар томонидан тўпланади. қол...

DOCX format, 90,3 KB. "фотосинтез ва пигментлар фотосинтезнинг ёруғлик реакциялари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.