sport metrologiyasiga kirish

DOCX 6 pages 98.6 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 98.6 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

sport metrologiyasiga kirish. reja: 1. sport metrologiyasi fani va uning vazifalari. 2. sport faoliyati boshqarish jarayoni sifatida. 3. boshqarish tizimi haqida tushuncha. 4. sport mashg‘uloti jarayonini boshqarish. 1. sport metrologiyasi fani va uning vazifalari. metrologiya so‘zi yunoncha so‘zdan kelib chiqqan bo‘lib, tarjima qilinganda «o’lchash haqidagi fan» degan ma’noni anglatadi. har qanday fan ham o’lchashdan boshlanadi va shuning uchun o’lchashlar, o’lchashlarni amalga oshirish uslublari va ularning yakdilligini hamda kerakli aniqligini ta’minlash vositalari to‘g‘risidagi fan ixtiyoriy fan sohasida asosiy hisoblanadi. shu munosabat bilan sport metrologiyasi fizik kattaliklarni an’anaviy klassik o’lchash sohasidagi bilimlardan bir qator prinsipial farq qiladi. umumiy metrologiyaning asosiy vazifasi o’lchashlarning birligi va aniqligini ta’minlash hisoblanadi. sport metrologiyasi bu jismoniy tarbiya va sport faoliyatidagi o’lchashlar to‘g‘risidagi fan. sport metrologiyasining o‘ziga xos xususiyati shundan iboratki, undagi o’lchash obyekti - tirik tizim - odam hisoblanadi. sport metrologiyasi ilmiy fan sifatida umumiy metrologiyaning bir qismidir. agar umumiy metrologiyaning asosiy vazifasi o’lchashlarning aniqligi va birligini …

2 / 6

ish; 3) yuqorida keltirilgan har bir ko‘rsatkich bo‘yicha nazoratga olingan ma'lumotlarni taqqoslash, baholash va tahlil qilib zarur xulosa va tavsiyalar ishlab chiqish; 4) musobaqalarda sportchining holatini, xulq - atvori va sport natijalarini nazorat qilish; 5) sportdagi o’lchash texnikasi to‘g‘risida umumnazariy bilimlar tizimini takomillashtirish, sport metrologiyasining nazariy asoslarini qo‘llash malaka va ko‘nikmalarini shakllantirish; 6) sport sohasida qo‘llanayotgan zamonaviy o’lchash tizimi va usullarini keng yoritib borish, ya’ni o‘lchov asboblaridan foydalanish va ularning yordamida o’lchash o‘tkazish, ulardagi xatoliklarni aniqlash, olingan natijalarni tahlil qilish va ular asosida rejalar, dasturlar qabul qilish malaka va ko‘nikmalarini shakllantirish; 7) majmuaviy nazoratning metrologik asoslari, ya’ni sportchining tayyorgarligi hamda musobaqa va o‘quv mashg‘ulotlaridagi faoliyatini nazorat qilishning mazmuni va turlari, bundan tashqari, o‘quv mashg‘uloti yuklamalari va ularni hisoblash, yuklamalar ko‘rsatkichlari va sportchilarning tayyorgarlik darajasi dinamikasini aniqlash. sport metrologiyasining ixtisoslashganligini o’lchash obyektlarining quyidagi xususiyatlari aniqlab beradi: - o‘zgaruvchanlik; insonning fiziologik holati va uning sport faoliyati natijalarini xarakterlaydigan o‘zgaruvchi kattaliklarning doimiy emasligi. …

3 / 6

ko‘rsatadi; - harakatchanlik; ko‘pchilik sport turlari uchun xarakterli bo‘lgan va o’lchash jarayonining jiddiy tarzda murakkablashishiga sabab bo‘ladigan fazodagi doimiy siljishlar; - boshqaruvchanlik; - obyektiv va subyektiv omillarga bog‘liq holda trenirovka, tayyorgarlik yoki musobaqa jarayoni (davomi) da sportchining harakatlari va holatiga maqsadga yo‘naltirilgan ta’sir ko‘rsatish imkoniyati. shuningdek, sportda tanlash masalalari, sport natijalarini bashorat qilish, sport modeli tavsiflariga metrologik talablar ham katta o‘rin tutadi. sport metrologiyasining maqsadi: yuksak yuklamalarni bajarib borish fonida va shu bilan bir vaqtda sportchining salomatligini saqlashga yo‘naltirilgan majmuaviy nazoratni amalga oshirish. 2. sport faoliyati boshqarish jarayoni sifatida. 3. boshqarish tizimi haqida tushuncha. fanda biron-bir tizim funksiyasini boshqa zaruriy holatga o‘tkazish jarayoniga boshqarish deb aytiladi. yagona butun birlashmani tashkil qiluvchi elementlar to‘plamiga tizim deb aytiladi. masalan, insonni yurak-qon tomirlari tizimi, sportchi organizmi, «ustoz-shogird» tizimi, sport klubi, sport jamiyati va boshqalar tizimga misol bo‘ladi. bir turdagi tizimlar (masalan, turli sportchilarning yurak-qon tomir tizimlari) kattaligi (son qiymati) bo‘yicha bir-biridan farq qiladigan …

4 / 6

an aniqlanadi. uni koordinatalar tizimida grafik usulda bitta nuqta ko‘rinishida ifodalash qulay. masalan, uzunlikka sakrovchi sportchilar uchim yugurib kelish maksimal tezligi va sakrovchanlik (depsinishda o‘z gavdasiga katta tezlik bera olish qobiliyati) katta ahamiyatga ega ekanligi ma’lum. agar grafikda (1.1 - rasm) koordinata o‘qlari bo‘ylab yugurib kelish tezligi ko‘rsatkichlari va joyidan turib uzunlikka sakrash natijalarining o‘zaro bog’liqligi ifodalansa, u holda (koordinatalar tekisligida) sportchining holatini yaqqol tasvirlanishini olish mumkin. grafikda tizim holatini aks ettiradigan nuqta reprezentativ nuqta (namoyish etuvchi nuqta) deyiladi. agar, sportchilarda yana qandaydir uchinchi ko‘rsatkich (masalan, shtangani ko‘targan holda turib-o‘tirish) o‘lchansa, u holda bu uch ko‘rsatkichlarni grafik tasvirlash uchun qandaydir fazoni tasvirlab, uch o‘lchamli (stereometrik) grafik qurish lozim bo‘ladi. tizim o'zgaruvchan kattaliklari tasvirlanayotgan fazo tizimning holatlar fazosi deyiladi. bu atama tizimdagi o‘zgaruvchan kattaliklar soni uchta va vmdan ortiq bo’lgan hollarda va grafikni qurish mumkin bo’lmagan holatlarda qo’llaniladi. bunda, tizimning holati, uning reprezentativ nuqtasining fazodagi holati bilan tavsiflanadi. vaqt o‘tishi bilan …

5 / 6

, insonning organizmida boshqarish markaziy asab tizimi tomonidan amalga oshiriladi, boshqariladigan obyekt sifatida esa organizmning ixtiyoriy a’zosi yoki tizimi ishtirok etadi. demak, odam organizmidagi markaziy asab tizimi - bu boshqaradigan obyekt, organizmdagi ixtiyoriy a’zo yoki tizim esa boshqariladigan obyekt bo’ladi. boshqaradigan va boshqariladigan obyektlar doimo o‘zaro aloqalar bilan bog’langan bo’ladi. uning ahvolini ikkita ko‘rsatkich xarakterlaydi: maksimal yugurish tezligi va joyida turib uzunlikka sakrash natijasi. agar aloqa boshqaradigan obyektdan boshqariladigan obyektga tomon yo‘nalgan bo‘lsa, bunday aloqa to‘g‘ri aloqa, aks holda, ya’ni aloqa boshqariladigan obyektdan boshqaradigan obyektga tomon yo‘nalgan bo‘lsa, bunday aloqa teskari aloqa deyiladi. boshqarish tizimidagi bunday aloqalarni sxematik ko‘rinishda quyidagicha ifodalash mumkin: to‘g‘ri aloqa boshqaradigan obyekt = > boshqariladigan obyekt teskari aloqa boshqaradigan qurilma tezkor samara = > kumulativ samara (xulq - atvori) amaliyotda sportchi (o‘z murabbiy, ustoz va jamoasi bilan hamkorlikda) ushbu zanjiming boshlang‘ich bo‘g‘ini (xulqi)ga ta'sir o‘tkazib oxirgi zveno - kumulativ samarada mo‘ljallangan natijaga erishishni istashlari tabiiy. misol: …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sport metrologiyasiga kirish"

sport metrologiyasiga kirish. reja: 1. sport metrologiyasi fani va uning vazifalari. 2. sport faoliyati boshqarish jarayoni sifatida. 3. boshqarish tizimi haqida tushuncha. 4. sport mashg‘uloti jarayonini boshqarish. 1. sport metrologiyasi fani va uning vazifalari. metrologiya so‘zi yunoncha so‘zdan kelib chiqqan bo‘lib, tarjima qilinganda «o’lchash haqidagi fan» degan ma’noni anglatadi. har qanday fan ham o’lchashdan boshlanadi va shuning uchun o’lchashlar, o’lchashlarni amalga oshirish uslublari va ularning yakdilligini hamda kerakli aniqligini ta’minlash vositalari to‘g‘risidagi fan ixtiyoriy fan sohasida asosiy hisoblanadi. shu munosabat bilan sport metrologiyasi fizik kattaliklarni an’anaviy klassik o’lchash sohasidagi bilimlardan bir qator prinsipial farq qiladi. umumiy metrologiyani...

This file contains 6 pages in DOCX format (98.6 KB). To download "sport metrologiyasiga kirish", click the Telegram button on the left.

Tags: sport metrologiyasiga kirish DOCX 6 pages Free download Telegram