oziqlanish buzilishining turlari va ularni korreksiyasi haqidagi taqdimot

DOCX 10 pages 45.5 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 45.5 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

oziqlanishning buzilishini aniqlash va ularni korreksiya qilish. oziqlanish muammolari bo`yicha maslaxat berish. distrofiya (oqsil-energetik yetishmovchilik) - bolaning to’g’ri jismoniy rivojlanishining buzilishiga olib keluvchi oziqlanishning va to’qima trofikasining surunkali buzilishi. iqtisodiy qiyinchilik yillarida distrofiya turli yoshdagi bolalarda rivojlanishi mumkin, lekin asosan 3-yoshgacha bo’lgan bolalar ko’proq kasallanadi. kasallik moddalar almashinuvi jarayonining buzilishi, immunitetning pasayishi, jismoniy, ruhiy-motor, keyinchalik intellektual rivojlanishning buzilishi bilan kechadi. klassifikatsiyasi distrofiyaning uchta turi ajratiladi. · oqsil-energetik yetishmovchilik ( tana vaznining bo’yiga nisbatan tanqisligi) · semizlik (semizlik variantlaridan biri - semizlik) - tana vaznining bo’yiga nisbatan ustunlik qilishi - tana vazni va bo’yining ortiqligi - tana vazni va bo’yi normada · gipostatura (tana vazni va bo’yining bir xilda yosh me’yoridan orqada qolishi) bundan tashqari distrofiyalar oqsil-energetik yetishmovchilikka bog’liq bo’lgan birlamchi (alimentar) va tug’ma xamda orttirilgan kasalliklar fonida kechadigan ikkilamchi turlarga ajratiladi. oqsil-energetik yetishmovchilik - distrofiyaning eng ko’p tarqalgan turi hisoblanadi. kelib chiqish vaqtiga ko’ra oqsil-energetik yetishmovchilik uch turga bo’linadi: · …

2 / 10

lar; · ota-onadagi kasbiy zararlik; · yo’ldosh patologiyasi (ko’p hollarda yuqorida ko’rsatilgan sabablarni iste’sno etilgandan keyin, bolada prenatal distrofiya tashhislanadi). homila tashqarisidagi (postnatal) distrofiya ikkilamchi distrofiyani chaqiruvchi ekzogen va endogen omillar ta’sirida rivojlanadi. postnatal distrofiyaning asosiy ekzogen omillari: · alimentar: ovqatlanish soni yoki sifatining buzilishi, mikroelementlar tanqisligi (rux, mis, selen va boshqalar) bilan bog’liq bo’lgan oqsil-energetik yetishmovchilik · yuqumli: ichak infeksiyalari, qaytalovchi otit bilan asoratlangan o’rvi · sotsial omillar postnatal distrofiyaning endogen etiologik omillariga quyidagilar kiradi: · rivojlanish nuqsonlari va xromosom kasalliklar · enzimopatiya va malabsorbsiya (birlamchi, ikkilamchi) · konstitutsiya anomaliyalari · immunotanqislik holatlari patogenezi. prenatal distrofiya rivojlanishida mns trofik funksiyasining buzilishiga olib keluvchi bachadon - yo’ldosh qon aylanishi buzilishi va homila ichi gipoksiyasi asosiy rol o’ynaydi. postnatal oqsil-energetik yetishmovchilik patogenezi uning kelib chiqishi va shaklidan qat’iy nazar bir butun patofiziologik jarayon deb xisoblangan, uning asosida oziqlanishning buzilishi va bosh miya po’stlog’i qo’zg’aluvchanligining pasayishi yotadi. semizlik yuqori kaloriyali ovqat va …

3 / 10

siz. psixomotor rivojlanishi yoshiga mos. boladagi o’ta qo’zg’aluvchanlik va negativizm, uyquning buzilishi, ishtahaning pasayishi yoki ortishi o’ziga jalb etadi. · neyrodistrofik shakli: tug’ilganda tana vazni va bo’yi uzunligining (kam darajada) pasayishi, mnsda tormozlanish jarayonining ustunlik qilishi, psixomotor rivojlanishdan nisbatan orqada qolish, ko’p hollarda tug’ma disembriogenez stigmalari kuzatiladi. · ensefalopatik shakli: bolaning jismoniy va psixomotor rivojlanishdan chuqur orqada qolishi, mikrotsefaliya, bosh miyaning o’choqli zararlanish belgilari, suyak tizimi gipoplaziyasi, anoreksiya va poligipovitaminoz rivojlanishi bilan kechadi. oqsil-energetik yetishmovchilik oqsil-energetik yetishmovchilik yengil (і-daraja), o’rta og’ir (іі-daraja) va og’ir (ііі-daraja) turlarga ajratiladi. oqsil-energetik yetishmovchilikning і-darajasi bolani diqqat bilan ko’rilganda aniqlanadi. odatda bolaning ahvoli qoniqarli, ishtahasi nisbatan pasaygan, terisi silliq, elastik, oqimtir, ichki a’zolari va fiziologik chiqarishlari o’zgarishsiz. to’qimalar turgori pasaygan, qorinda teri osti yog’ qavati normadan past, lekin yuzida va qo’l-oyoqlarida saqlangan. tana vazni tanqisligi o’rtacha ko’rsatgich bilan taqqoslanganda 10-20%ni tashkil qiladi. qonni tekshirilganda disproteinemiya va ozuqa fermentlari aktivligining pasayishi aniqlanadi. oqsil-energetik yetishmovchilikning іі-darajasi bola …

4 / 10

iy sovuqligi termoregulyatsiya buzilishidan guvohlik beradi. ko’p hollarda taxipnoe, aritmik dag’al nafas, yurak tonlari bo’g’iqligi, taxikardiyaga moyillik va arterial gipotenziya aniqlanadi. bolani majburiy emizilganda bola qayd qiladi, ba’zida qabziyat kuzatiladi. ko’p hollarda interkurrent kasalliklar qo’shiladi (masalan, otit, pielonefrit, pnevmoniya). laborator tekshirilganda gipoxrom anemiya, gipo- va disproteinemiya, ozuqa fermentlari faolligining aniq pasayganligi kuzatiladi. oqsil-energetik yetishmovchilikning ііі-darajasi (atrofiya, alimentar marazm) bola umumiy ahvolining yaqqol buzilishi bilan kuzatiladi: uyquchanlik, loqaydlik, qo’zg’aluvchanlik, negativizm, rivojlanishdan yaqqol orqada qolish, orttirilgan ko’nikmalarni bajara olmaslik, anoreksiya. bolanining tashqi ko’rinishi skeletni eslatadi, terisi quruq, oq – kul rangda, dumba va sonlarida osilgan burmalar aniqlanadi. yuzi qariyalarnikiga o’xshash, bujmaygan, uchburchak shaklida. teri osti yog’ qavati hamma joyda yo’qolgan, lunjida ham, bolalarga xos bo’lgan, bish yog’ to’plami yo’qoladi. to’qimalar turgori butunlay susaygan, mushaklar atrofiyalangan, lekin ularning tonusi odatdagidek, elektrolitlar muvozanatining buzilishi va nevrologik buzilishlar hisobiga yuqori bo’ladi. tana vazni tanqisligi 30% va undan ko’pni tashkil etadi, tana vazni ortishining egri chizig’i …

5 / 10

jigar va qora taloq o’lchamlari kichraygan. har doim oshqozon-ichak traktining diskinetik buzilishlari aniqlanadi: qayd qilish, qusish, tezlashgan suyuq najas. peshob ajralishi kamaygan, oz miqdorda chiqadi. laborator ma’lumotlar qonning quyilishini ko’rsatadi (gemoglobin konsentratsiyasi va eritrotsitlar miqdori normada yoki ko’paygan, echt pasaygan). peshobda xloridlar, fosfatlar va mochevina ko’p miqdorda aniqlanadi, ba’zida atseton va keton tanalari aniqlanadi. kvashiorkor - tropik va subtropik mamlakatlarda bola hayotining 2-4 yoshlarida kuzatiladigan distrofiya shakli. ko’krakdan ajratilgandan keyin, faqat o’simlik ozuqalari bilan ovqatlantirilganda (oqsilli och qolish), yuqumli kasalliklar va boshqa omillar ta’sirida rivojlanadi. asosiy belgilari: jismoniy va psixomotor rivojlanishdan orqada qolish, teri va sochning diffuz depigmentatsiyasi, soch to’kilishi, oysimon yuz, to’qimalar shishi, qisman saqlangan teri osti yog’ qatlamida mushak atrofiyasi, kamqonlikning og’ir darajasi, raxit ko’rinishlari aniqlanadi. gipostatura gipostatura - oqsil-energetik yetishmovchilik natijasida yuzaga kelgan rivojlanishning orqada qolishi bo’lib, bolaning qoniqarli oziqlanishiga qaramasdan, bo’yi va tana vazni bir xilda orqada qoladi. gipostatura odatda birlamchi og’ir oqsil-energetik yetishmovchilikdan chiqishning bosqichi …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "oziqlanish buzilishining turlari va ularni korreksiyasi haqidagi taqdimot"

oziqlanishning buzilishini aniqlash va ularni korreksiya qilish. oziqlanish muammolari bo`yicha maslaxat berish. distrofiya (oqsil-energetik yetishmovchilik) - bolaning to’g’ri jismoniy rivojlanishining buzilishiga olib keluvchi oziqlanishning va to’qima trofikasining surunkali buzilishi. iqtisodiy qiyinchilik yillarida distrofiya turli yoshdagi bolalarda rivojlanishi mumkin, lekin asosan 3-yoshgacha bo’lgan bolalar ko’proq kasallanadi. kasallik moddalar almashinuvi jarayonining buzilishi, immunitetning pasayishi, jismoniy, ruhiy-motor, keyinchalik intellektual rivojlanishning buzilishi bilan kechadi. klassifikatsiyasi distrofiyaning uchta turi ajratiladi. · oqsil-energetik yetishmovchilik ( tana vaznining bo’yiga nisbatan tanqisligi) · semizlik (semizlik variantlaridan biri - semizlik) - ...

This file contains 10 pages in DOCX format (45.5 KB). To download "oziqlanish buzilishining turlari va ularni korreksiyasi haqidagi taqdimot", click the Telegram button on the left.

Tags: oziqlanish buzilishining turlar… DOCX 10 pages Free download Telegram