poyaning o’tkazuvchi to’qimalari ularning tuzilishi

PPT 4.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1426241736_60596.ppt слайд 1 poyaning o’tkazuvchi to’qimalari ularning tuzilishi reja poya va barg o’tkazucxhi to’qimalarbing bog’liqligi poyada birlamchi to'qimalarning prokambiydan hosil bo'lishi poyada oziq moddalarning harakatlanishi www.arxiv.uz www.arxiv.uz poya umumiy ta 'rif. bo'g'inlar va bo'g'in oraliqlaridan tashkil topgan va uchki hamda interkolyar o'suvchi novda o'qidir. bo'g'in orali-g'ining uzun-kaltaligiga qarab, uzun bo'g'in oraliqli va kalta bo'g'in oraliqli bo'ladi; ikkinchisi amalda faqat bo'g'in oraliqlaridan tashkil topgan bo'lishi mumkin (zubturum, nilufar va boshq.). poyaning asosiy vazifasi — tayanch va o'tkazish: ildizni barglar bilan bog'lab turadi. ko'p yillik poyalarda ozmi-ko'pmi oziqa moddalar jamg'ariladi. epiderma ostida xlorenximasi bo'lgan yosh poyalar fotosintezda faol ishtirok etadi. to'qimalarning joylashuviga ko'ra, poya, odatda, nisbatan si-lindrik shaklga va radial simmetriyaga ega, lekin ko'pincha ko'n-dalang kesmada 3—4, ko'p burchakli bo'lishi, ba'zida butunlay yassi yoki qanotli bo'lishi mumkin. www.arxiv.uz www.arxiv.uz poya anatomiyasi ilgari novda apeksida gistogenlarning — protoderma va prokam-biyning qanday hosil bo'lishi va ulardan tegishlicha epiderma va kambiyning hosil bo'lishi to'g'risida aytilgan …

lanishi mumkin, lekin pro-kambiydan kambiy hosil bo'lsa, unda u ikkilamchi to'qimalarni bera boshlaydi va bu hoi ikkilamchi yo'g'onlashishga olib keladi. uzoq vaqt yo'g'onlashishda epiderma va birlamchi po'stloq nobud bo'ladi va periderma, ko'p yillik peri-dermalar yig'indisi — ritidom bilan almashinadi www.arxiv.uz www.arxiv.uz poya va barg o'tkazuvchi to'qimalarning bog’liqligi oldingi bo'limlarda biz poyaning tuzilishini uning ko'ndalang kesmasida o'rgandik, lekin poya tuzilishi to'g'risida to'liq ma'lu-motga ega bo'lish uchun uning to'qimalari poya bo'ylab qanday joylashganligini va ular barg to'qimalari bilan qanday bog'lan-ganligini o'rganish zarur. barg o'tkazuvchi to'qimalari bevosita poyaga o'tadi. novdaning o'tkazuvchi sistemasi uning apek-sida shakllanadi va u yerda novda metamerlari — bargli bo'g'inlar va kurtaklar (bo'g'in oralig'i bir-muncha keyinroq) shakllanadi. bo'g'in orqali novda o'qi (uning stelasi)ga taraqqiy etayotgan barg-ning o'sayotgan prokambial bog'-lamlari kiradi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz poya va barg o'tkazuvchi to'qimalarning bog’liqligi oldingi bo'limlarda biz poyaning tuzilishini uning ko'ndalang kesmasida o'rgandik, lekin poya tuzilishi to'g'risida to'liq ma'lu-motga ega bo'lish uchun uning to'qimalari poya bo'ylab …

yoki sintetik bog'lamlardan iborat. sintetik bog'lamlar faolroq kambiyga ega poyada birlamchi to'qimalarning prokambiydan hosil bo'lishi vertikal uzun prokambiy hujay-ralari asosan uzunasiga bo'linadi. shuning uchun o'zini qurshab tur-gan izodiametrik parenxima hu-jayralaridan yaqqol ajralib turadi (127-rasm). birlamchi o'tkazuvchi sistema taraqqiyotida prokambiy embrional fazadan iborat. prokambiy barg murtagi ostida hosil bo'lib, uning taraqqiyoti akro-petal, ya'ni barg boshlang'ich murtagi ichiga qarab va bazipetal — pastga qarab yo'nalishda davom etadi va oldin hosil bo'lgan pastdagi bog'-lamlariga qo'shiladi. birlamchi ksi-lema va floemaning prokambiydagi taraqqiyoti ham yuqoridagi ketma-ketlikda amalga oshadi: oldin barg murtagi ostida, keyin ikki yo'nalishda — akropetal va bazipetal odatda, floema oldin hosil bo'ladi, ksilema keyin. floema ekzarx va taraqqiyoti markazga intilma yo'nalishda, ksilemaniki aksincha yo'nalishda bo'ladi. birlamchi yo'g'onlashish kortikal (lot. cortex — po'stloq, agar birlamchi po'stloq kuchli taraqqiy etsa) yoki me-dullar (lot. medulia — o'zak ko'proq taraqqiy etsa) bo'lishi yoki ikkovi barobar bo'lishi mumkin. to'qimalarning ko'ndalang yo'nalishda differensiyalanishining ketma-ketligi ko'rsatilgan. www.arxiv.uz www.arxiv.uz poyaning birlamchi …

a'ni o'sishning kuchayishi ro'y beradi. nati-jada poyaning pastki tomoni teskari konussimon shaklga ega bo’ladi. novdaning gullar hosil bo'ladigan uchki tomonida apikal meristemaning hajmi kamayadi va poya torayadi. poyaning birlamchi yo'g'onlanishi natijasida hosil bo'lgan bunday shaklni qisman yoki to'liq ikkilamchi to'qimalarning hosil bo'lishi bilan to'ldirilishi (g'iloflanishi) mumkin. poya birlamchi strukturasining evolutsiyada murakkablashishi evolutsiya jarayonida poya tuzilishining har xil tiplari qanday paydo bo'lganligini fransiya botanigi van tigemning stelyar na-zariyasi tushuntirib beradi. van tigem stela deb ildizning birlamchi o'tkazuvchi to'qima-lar yig'indisi va ularni o'rab turgan perisikl hujayralarini atagan. keyin poya o'tkazuvchi to'qimalari va ular orasidagi to'qimalar yig'indisini (perisikl bilan birga) ham shu atama bilan atadii bu nazariya keyingi vaqtda telom nazariyasida ham tasdiqlangan. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz stelaning eng qadimiy va primitiv tipi — gaplostela yoki protostela. 1, gaplostela (yunon. gaplos — oddiy yoki potostela yaxlit) ksilema tasmasidan iborat bo'lib, tashqi tomondan floema qavati bilan o'ralgan. riniofitlar va ba'zi boshqa primitiv o'simliklar poyalari …

ldiqlari o'zak bilan chegaradosh joyda saqlanadi. aksincha, birlamchi floema taraqqiy etayotgan ikkilamchi floema tomonidan tashqariga — periferiyaga suriladi. birlamchi floema qoldiqlari ikkilamchi floema chegarasining tashqi tomoni bo'ylab joylashadi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz www.arxiv.uz poyaning butun hayoti davomida bog'lamli tuzilish saqlanib qoladi. kambiyning hosil bo'lish vaqti va ishlash tezligi har xil. daraxtlarning va butalarning ko'p yillik uzoq vaqt yashaydigan poyalari taraqqiyotning 1—2- tipi bo'yicha amalga oshadi. uzoq vaqt yashamaydigan qisqa umrli o't poyalarda yo'g'onlashish o'ta chegaralangan bo'lib, tuzilishi bog'lamli bo'ladi. 1- va 2-tiplar evolutsiya nuqtayi nazaridan birmuncha pri-mitivdir, 3- va 4-tipdagilar esa progressiv hisoblanadi. taxminlarga ko'ra, o'tsimon poyalar daraxtsimon poyalardagi kambiy faol-ligining progressiv pasayishi natijasida hosil bo'lgan. markaziy silindrda ikkilamchi o'zgarishning har qanday tipida birlamchi ksilema markazga «suriladi» va uning qoldiqlari o'zak bilan chegaradosh joyda saqlanadi. aksincha, birlamchi floema taraqqiy etayotgan ikkilamchi floema tomonidan tashqariga — periferiyaga suriladi. birlamchi floema qoldiqlari ikkilamchi floema chegarasining tashqi tomoni bo'ylab joylashadi. kelajakda ular parchalanib ketib, …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "poyaning o’tkazuvchi to’qimalari ularning tuzilishi"

1426241736_60596.ppt слайд 1 poyaning o’tkazuvchi to’qimalari ularning tuzilishi reja poya va barg o’tkazucxhi to’qimalarbing bog’liqligi poyada birlamchi to'qimalarning prokambiydan hosil bo'lishi poyada oziq moddalarning harakatlanishi www.arxiv.uz www.arxiv.uz poya umumiy ta 'rif. bo'g'inlar va bo'g'in oraliqlaridan tashkil topgan va uchki hamda interkolyar o'suvchi novda o'qidir. bo'g'in orali-g'ining uzun-kaltaligiga qarab, uzun bo'g'in oraliqli va kalta bo'g'in oraliqli bo'ladi; ikkinchisi amalda faqat bo'g'in oraliqlaridan tashkil topgan bo'lishi mumkin (zubturum, nilufar va boshq.). poyaning asosiy vazifasi — tayanch va o'tkazish: ildizni barglar bilan bog'lab turadi. ko'p yillik poyalarda ozmi-ko'pmi oziqa moddalar jamg'ariladi. epiderma ostida xlorenximasi bo'lgan yosh poyalar f...

PPT format, 4.8 MB. To download "poyaning o’tkazuvchi to’qimalari ularning tuzilishi", click the Telegram button on the left.

Tags: poyaning o’tkazuvchi to’qimalar… PPT Free download Telegram