chinnigulkabilar kichik ajdodi

DOCX 321.1 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1671116391.docx chinnigulkabilar kichik ajdodi referat chinnigulkabilar kichik ajdodi reja: · chinigulnamolar qabilasi · semizo’tdoshlar oilasi · kaktusdoshlar oilasi · chinniguldoshlar oilasi · gultojixo’rozdoshlar oilasi · sho’radoshlar oilasi · toronnamolar qabilasi · torondoshlar oilasi · karmaknamolar qabilasi · karmakdoshlar oilasi. mazkur ajdodcha 3 qabila, 19 oila, 650 turkum va 11500 ga yaqin turni birlashtiradi. bu sinfcha vakillari bir yillik, ko’p yillik o’tlar, yarimbutalar, butalar yoki kichikroq daraxtlardan iborat. yog’ochligining naychalari oddiy perforatsiyali. gullari ikki jinsli yoki bir jinsli, gul qismlari halqa (sikl) tarzida joylashgan. ginetsey (mevachi) apokarp yoki sinkarp. murtagi to’g’ri yoki egilgan. chinnigulkabilar qadimgi ayiqtovonlarning ayrim vakillaridan kelib chiqqan, deb taxmin qilinadi. taraqqiyot jarayonida deyarli barcha turlari ancha quruq iqlimli sharoitlarda o’sishga moslashgan, ammo ularning ayrim turlari o’rmon, o’tloq va baland tog’-yaylov mintaqalarida ham tarqalgan. hozirgi vaqtda bu ajdodchaning 3 qabilasi borligi qayd etilgan: chinnigulnamolar (caryophyllales), toronnamolar (polygonales), karmaknamolar (plumbaginales). bulardan chinnigulnamolar qabilasi bir qator belgilariga ko’ra boshqalariga nisbatan soddaroq …
2
’lishi ham chtimol deb ko’rsatiladi. bu fikrni a.l. taxtadjyan ham tasdiqlaydi. olimning fikricha, chinnigulnamolar qabilasi 17 oilani birlashtiradi. shulardan chinniguldoshlar, kaktusdoshlar va sho’radoshlar oilasiga mansub turlar o’zbekistonda ancha keng tarqalgan. semizo’tdoshlar oilasi – portulacaceae bu oila vakillari bir yillik va ko’p yillik o’t o’simliklar, qisman yarimbuta va butachalardan iborat. barglari oddiy, butun, navbatlashib yoki qarama-qarshi o’rnashgan, etli va sershira (sukkulent), yonbarglari ham etli. gullari bittadan, simoz yoki ratsimoz to’pgullarda joylashgan ikki jinsli, aktinomorf, ba’zan zigomorf, gultojibarglari yo’q, kosachabarglari (gultojibargsimon) odatda 4-5 ta, ba’zan 2-3 ta, oq, sariq, qizil rangli, erkin yoki asosi qisman tutash. changchilari kosachabarglari soniga teng, yoki undan 2-4 marta ko’p. urug’chisi 2-8 mevabargdan tashkil topgan, ustunchalari erkin yoki qisman qo’shilib o’sgan, tugunchasi yarim ostki, gul formulasi: ca2co5a5g(2-8). mevasi ko’ndalang yorilib ochiladigan ko’p urug’li ko’sakcha. semizo’tdoshlarning 30 turkumga mansub 600 ga yaqin turlari mavjud va ular yer yuzining barcha qismlarida, ko’proq iliq va o’rta mintaqalarda, ayniqsa, shimoliy amerikamng …
3
tayyorlanadi, qishga tuzlab saqlash ham mumkin. fransiyada portulaca sativa turi ekiladi. u sabzovot sifatida ishlatiladi. semizo’tdoshlar chinnigulnamolar qabilasining ayzoadoshlar va kaktusdoshlar oilalariga yaqin turadi, ammo ginetseyning lizikarp (ustunlari erkin) bo’lishi bilan farq qiladi. kaktusdoshlar oilasi – cactaceae oila asosan serct sukkulent o’t va buta, qisman daraxtlardan iborat. aksariyat ko’pchiligida barglari metamorfozga uchragan va tikanlar ko’rinishida saqlangan. ammo pereskiya (pereskia) va pereskiopsis (pereskiopsis) turkumlarida rosmana seret barglari bor, opunksiya (opuntia) turkumlarida esa ontogenezining dastlabki bosqichlarida mayda barglar hosil bo’ladi, ammo ular tezda tushib ketadi. poyalarining shakli har xil turkumlarida o’ziga xos tuzilishga ega, ular ustunsimon (sereuslarda, meksikada o’suvchi gigant sereus 20 metrgacha boradi), yassi, bargchasimon (opunksiya, epifillum), sharsimon (exinokaktus, mammillariya). poyalarining seret bo’lishi ularda suv g’amlovchi to’qimalarning kuchli rivojlanganligidandir. poyasining hajmi ancha katta. ildizlari yuza yoki chuqur joylashadi. gullari asosan bittadan, ba’zan poya uchida ro’vaksimon to’pgullar hosil qiladi (pereskia), qismlari spiral, spirotsiklik holda joylashgan, ikki jinsli, aktinomorf, ba’zan zigomorf. gullarining rangi …
4
kaktuslarning bir necha turlari afrika, madagaskar, maskaren, seyshel orollarida va shri-lankada ham tarqalgan. kaktusdoshlar oilasi bir qator belgilariga ko’ra 3 kichik oilaga bo’linadi: pereskiyadoshchalar (pereskioideae), opunksiyadoshchalar (opuntioideae) va kaktusdoshchalar (cactoideae). birinchi oilacha 2, ikkinchisi 6 turkumni o’z ichiga oladi. kaktusdoshchalar esa bu oilaning markaziy kichik oilasi bo’lib, 19 turkumni o’z ichiga oladi va barcha kaktuslarning asosiy ko’pchilik turlarini tashkil etadi. kaktusdoshlarning tabiatda va inson hayotida ahamiyati katta. ularning manzarali o’simliklar sifatida ekiladigan 300 dan ko’proq turlari bor. tropik mamlakatlarda, janubiy amerikada o’suvchi “hindiston anjiri” deb ataladigan (opuntia ficus indica), sereus triangularis (cereus triangularis) kabi turlarining mevasi yeyiladi. ularning mevasi katta nokdck bo’lib, meksika bozorlarida sotiladi, shirasidan “pulkve” deb ataluvchi spirtli ichimlik tayyorlanadi. “hindiston anjiri” avstraliyagacha tarqalgan va yaylovlarning ashaddiy begona o’tiga aylangan. ayrim nopalea kaktuslarida (nopalea mondcantia, n. coccinillitera) koshenil shira bitlari ko’paytiriladi va ulardan mashhur karmin qizil bo’yog’i olinadi. eng yirik manzarali kaktuslarga cereus giganteus misol bo’ladi. yirik gulli …
5
i oddiy, butun, yonbargsiz yoki yonbargli, ko’pincha qinli va poyada qarama-qarshi joylashgan. gullari dixaziy to’pgullarda o’rnashgan, ba’zan bittadan (qoramug’ - vaccaria segetalis) bo’ladi, aktinomorf, 5 a’zoli va 5 doirali, 2 jinsli, ba’zan bir jinsli (2 uyli), entomofil. changchilari 5-10 ta, ginetsey 1 ta, 2-5 mevachabarglardan iborat, sinkarp. urug’kurtaklari ko’p, egilgan. gulining umumiy formulasi: ca5(5)co5a5,l0g(2-5). mevasi tishchali yoki chanoqli ko’sak, ba’zan yong’oqcha yoki rezavor. chinniguldoshlarning 80 turkum va 2000 dan ziyod turlari bor. ular yer yuzida keng tarqalgan, ayniqsa shimoliy yarimshaming mo’tadil iqlimli mintaqalarida va o’rtayer dengizbo’yi hamda eronda tarqalgan. o’zbekistonda chinniguldoshlarning 24 turkumi va 130 tacha turi o’sadi. gul tuzilishi va bir qator boshqa bclgilariga ko’ra chinniguldoshlar oilasi 3 oilachaga bo’linadi: paronixadoshchalar (paronychoideae), yulduzo’tdoshchalar (alsinoideae), chinniguldoshchalar (caryophylloideae). yulduzo’tdoshchalar oilachasining 18 turkumi mavjud. oilachaning o’ziga xos belgilari barcha vakillarida kosachabarglarning erkin (tutashmagan) bo’lishi hamda tojbarglari nayining bo’lmasligidir. o’zbekistonda 10 turkumining turlari ancha keng tarqalgan. keng tarqalgan turkumlardan biri yulduzo’t - stellaria …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "chinnigulkabilar kichik ajdodi"

1671116391.docx chinnigulkabilar kichik ajdodi referat chinnigulkabilar kichik ajdodi reja: · chinigulnamolar qabilasi · semizo’tdoshlar oilasi · kaktusdoshlar oilasi · chinniguldoshlar oilasi · gultojixo’rozdoshlar oilasi · sho’radoshlar oilasi · toronnamolar qabilasi · torondoshlar oilasi · karmaknamolar qabilasi · karmakdoshlar oilasi. mazkur ajdodcha 3 qabila, 19 oila, 650 turkum va 11500 ga yaqin turni birlashtiradi. bu sinfcha vakillari bir yillik, ko’p yillik o’tlar, yarimbutalar, butalar yoki kichikroq daraxtlardan iborat. yog’ochligining naychalari oddiy perforatsiyali. gullari ikki jinsli yoki bir jinsli, gul qismlari halqa (sikl) tarzida joylashgan. ginetsey (mevachi) apokarp yoki sinkarp. murtagi to’g’ri yoki egilgan. chinnigulkabilar qadimgi ayiqtovonlarning ayrim vakillaridan...

DOCX format, 321.1 KB. To download "chinnigulkabilar kichik ajdodi", click the Telegram button on the left.

Tags: chinnigulkabilar kichik ajdodi DOCX Free download Telegram