qadimgi yunoniston madaniyati

DOCX 30 pages 50.0 KB Free download

30 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 50.0 KB

File type DOCX

Pages 30

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 30

mavzu: qadimgi yunoniston madaniyati reja: 1. qadimgi yunoniston yozuvi va maktablari 2. qadimgi yunon san`ati va dini 3. qadimgi yunoniston va rim madaniyati. 1. qadimgi yunoniston yozuvi va maktablari. qadimgi yunoniston o`zining ko`p asrlik madaniyatiga ega. miloddan avvalgi iii–ii mingyilliklardayoq krit-miken madaniyati ravnaq topgan edi. ular o`zlarining chiziqli yozuvlariga ega bo`lganlar. lekin bu yozuv keyinchalik unutilgan, gomer davrida yunonlar finikiyaliklarning yozuvlari bilan tanishganlar. shu asosda ular 24 harfdan iborat o`z yozuvlarini yaratganlar. yunonlar xat va yozuvni papirus o`simligi bargidan tayyorlangan varaqqa, sopol parchalarga va ustiga mum surtilgan taxtachalarga yozganlar. yunonlar xat yozishda metalldan tayyorlangan qalamcha – stilda yozganlar. stilning bir uchi ingichka bo`lib u yozishga mo`ljallangan. ikkinchi tomoni to`mtoq bo`lib, u o`chir-g`ich vazifasini o`tagan. qadimgi yunonlar kitobni sevishgan va ularni ehtiyot qilib saqlaganlar. shu tufayli bo`lsa kerak yunonistondan juda ko`p faylasuf, olim, adiblar yetishib chiqqanlar. yunonlar o`qishga ishtiyoqmand bo`lib, erkin yunonlarning o`g`illari yetti yoshdan maktabga borganlar. dehqon va hunarmandlarning bolalari …

2 / 30

gan. qizlar buvilari, onalari va opalari rahbarligida har xil hunar va ro`zg`or ishlariga o`rgatilgan. 2. qadimgi yunon adabiyoti. qadimgi yunon adabiyotining kelib chiqishi uzoq o`tmishga borib taqaladi. yunon adiblari ajoyib afsona, rivoyat, she`r, qo`shiq, doston, tragediya va komediyalar yaratishgan. yunon baxshilari esa qadimgi afsona va rivoyatlarni og`zaki tarzda ijro etib avloddan-avlodga yetkazganlar. «gerakl», «didalva ikar», «argonavtlar», «iliada» va «odisseya» kabi afsona, doston va rivoyatlar yunon adabiyotining eng nodir asarlaridan hisoblanadi. yunon adabiyotining eng mashhur namoyandalaridan biri gomer bo`lib, u miloddan avvalgi viii asrda, boshqa ma`lumotlarga qaraganda xii asrda yashagan ekan. gomer «iliada» va «odisseya» dostonlarining muallifidir. dostonlarda yunonlarning kichik osiyodagi troya shahriga qilgan yurishlari, qahramonlarning kurashlari va boshlaridan o`tkazgan sarguzashtlari hikoya qilingan. yunon adabiyotining yirik namoyandalaridan biri gesiod bo`lib, u miloddan avvalgi viii asr oxiri – vii asr boshlarida yashagan. uning «mehnat va kunlar» poemasi yunon mehnatkashlariga mehr-muhabbat, tekinxo`r aslzodalarga nafrat ruhida yaratilgan. gesiod o`z asarida mehnat ahlini ulug`lagan. miloddan …

3 / 30

buyuradi. zevs temir tumshuqli qushga prometeyning jigarini cho`qib yeyishni buyuradi. prometey kelajakda kimlar zevsni hokimiyatdan mahrum qilajagini biladi. ammo u bu sirni zevs yuborgan germesga aytmaydi. shunda zevs prometeyga shunday g`azab qiladiki, zanjirband prometey qoya bilan yer qa`riga tushib ketadi. esxilning «forslar» tragediyasi miloddan avvalgi 492–449-yillardagi yunon-eron urushlari voqeasiga bag`ishlangan. yunonistonning yana bir shoir dramaturgi sofokldir. u miloddan avvalgi 496–406-yillarda yashab ijod etgan tragik shoirdir. u 120 dan ortiq tragediyayozgan bo`lib, uning «shoh edip» va «antigona» tragediyalari mashhurdir. yunon adiblari komediya sohasida ham shuhrat qozonganlar. yunon komediyasining yirik namoyanda-laridan biri aristofan bo`lib, u miloddan avvalgi 480–388-yillarda yashab ijod etgan. u «tinchlik», «ayollarxalqyig`inida» va «suvoriylar» kabi komik – kulgili pyesalar yaratgan. yunoniston tarixini o`rganishda yunon adabiyotining hissasi beqiyos darajada kattadir. 3. yunonistonda ilmiy bilimlarning rivojlanishi. qadimgi yunonistonda fanning turli sohalari bo`yicha mashhur olimlar yetishib chiqqanlar. qadimgi yunon olimlari misr, bobil va kichik osiyo xalqla-rining bilimlaridan ko`p bahramand bo`lganlar. qadimgi sharq fani …

4 / 30

arixi» va ko`p jildli «tarix» kitobining muallifidir. gerodot o`zi haqida: «gerodot ellinlar va boshqa xalqlarning ulug` ishlari nom-nishonsiz qolib ketmasin deb bu ma`lumotlarni to`piadi va yozdi», deb qoldirgan. tarixchining «yunoniston-eron urushlari tarixi» kitobida yunoniston-eron urushlari va bu urushda bevosita ishtirok etgan mamlakatlar tarixi haqida ham ma`lumot beradi. gerodotning «tarix» kitobida yunoniston, kichik osiyo, suriya, falastin, bobil, eron, turon va boshqa xalqlar haqida ham kop ma`lumotlar bor. gerodotni «tarix otasi» ham deydilar. gerodotning zamondoshi fukidid miloddan avvalgi 470–400-yillarda yashab ijod etgan. u peloponnes urushi ishtirokchisi va u haqida asar yozgan tarixchilardandir. mashhur yunon qomusiy olimlaridan biri fraksiyaning abder shahrida tug`ulib ijod etgan demokritdir. miloddan avvalgi 460–370-yillarda yashab ijod etgan demokrit o`sha davrda mavjud bo`lgan hamma fanlar bilan shug`ullangan tengi yo`q olim edi. u tabiatda mavjud narsalarning hammasi zarracha – atomlardan tu-zilgan degan dohiyona fikrni ilgari surgan. yunon dunyosining ulug` donishmandlaridan biri, kichik osiyo sohiliga yaqin joydagi kosda tug`ulgan mashhur tabib gippokratdir. …

5 / 30

s deb o`ylovchilarga qarama-qarshi, uni bahs-munozara orqali bilish mumkin deb hisoblagan. u odamlarni tenglashtirishga qarshi chiqib, ularni haqiqatni bilganlar va bilmaganlarga ajratgan. u adolatga xilof bo`lgan davlatni boshqarishning hamma shakllarini ya`ni monarxiya, tiraniya, aristokratiya va domokratiyani tanqid qilgan. uning bu fikrlari afina quldorlik domokratiyasi namoyandalariga yoqmagan. u domokratiya tuzumining dushmani sifatida sudga berilgan. sud uni o`lim jazosiga hukm qilgan. sud hukmiga muvofiq u giyohdan tayyorlangan zahar ichib o`lgan. sharq dunyosida «muallimi avval» – «birinchi muallim» nomi bilan mashhur olimlardan biri aristoteldir. uni arastu ham deyishadi. u miloddan avvalgi 384-yilda tug`ulib 322-yilda vafot etgan. u keng bilimli olim bo`lib, mashhur iskandarning ustozi, juda ko`p asarlar yozgan. uning «siyosat», «metodika» kabi asarlari mashhur. u o`sha davrdagi ilmiy bilimlarni alohida sohalaiga bo`lib chiqqan va ularning har birini botanika, fizika, tarix, siyosat kabi nomlar bilan atagan. u yer shar shaklida bo`lib, butun koinotning markazidir, quyosh va yulduzlar yer atrofida aylanadi, deb hisoblagan. aristotel o`zi …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qadimgi yunoniston madaniyati"

mavzu: qadimgi yunoniston madaniyati reja: 1. qadimgi yunoniston yozuvi va maktablari 2. qadimgi yunon san`ati va dini 3. qadimgi yunoniston va rim madaniyati. 1. qadimgi yunoniston yozuvi va maktablari. qadimgi yunoniston o`zining ko`p asrlik madaniyatiga ega. miloddan avvalgi iii–ii mingyilliklardayoq krit-miken madaniyati ravnaq topgan edi. ular o`zlarining chiziqli yozuvlariga ega bo`lganlar. lekin bu yozuv keyinchalik unutilgan, gomer davrida yunonlar finikiyaliklarning yozuvlari bilan tanishganlar. shu asosda ular 24 harfdan iborat o`z yozuvlarini yaratganlar. yunonlar xat va yozuvni papirus o`simligi bargidan tayyorlangan varaqqa, sopol parchalarga va ustiga mum surtilgan taxtachalarga yozganlar. yunonlar xat yozishda metalldan tayyorlangan qalamcha – stilda yozganlar. stilning bir ...

This file contains 30 pages in DOCX format (50.0 KB). To download "qadimgi yunoniston madaniyati", click the Telegram button on the left.

Tags: qadimgi yunoniston madaniyati DOCX 30 pages Free download Telegram