anbar otin hayoti va ijodi

DOC 87,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1662756578.doc αζαρ anbar otin hayoti va ijodi reja: 1. anbar otin ijodining o‘rganilishi. 2. shoiraning hayoti haqida. 3. anbar otin lirikasi. 4. shoira asarlarida ijtimoiy-siyosiy masalalarning ko‘tarilishi. 5. «qarolar falsafasi» asari. 6. kelajak haqida o‘ylarining badiiy ifodasi. ayol ijodkorlar orasida anbar otin nodiradan keyingi davrning yorqin adabiy siymosidir. uning asarlarida milliy ongni uyg‘otish, jamiyatni taraqqiyotga undash, o‘z xalqini boshqa xalqlar bilan solishtirgan holda ilg‘or davlatlarga tenglashishga da’vat g‘oyalari yoniq so‘z bilan tashviq qilingan. anbar otinning hayoti va ijodiga bo‘lgan e’tibor o‘zbek adabiyotida 1960 yillardan boshlandi. shoira ijodiyotini o‘rganish, to‘plash, nashr etish ishlari bilan professor a.qayumov va f.husainovalar shug‘ullanganlar. ularning say’i harakatlari bilan 1963 yilda shoira she’rlari topildi va majmua holiga keltirilib, “anbar otin. she’rlar” nomi bilan chop etildi. shoira ijodini ommalashtirish maqsadida ushbu tadqiqotchilarning 1964 yilda shoira hayoti va ijodini yorituvchi “demokrat shoira anbar otin” nomli risolasi bosilib chiqdi. 1970 yili shoira asarlarining to‘ldirilgan nashri chop etildi. adabiyotshunosligimizda shoira ijodi …

oqchi-bo‘zchi erdi kasbi, hamisha makkayidin erdi noni. xalqimiz orasida «bo‘zchi belboqqa yolchimas» degan maqol bekorga yurmaydi. demak, bu kasbning egalari deyarli hech qachon iqtisodiy tanglikdan chiqa olmaganlar. xuddi shuningdek, farmonqul oilasi ham moddiy tanglikda yashaganligini shoira quyidagicha ifodalaydi: ki «bo‘zchi yolchimas belboqqa doim», yana juft bo‘lmas erdi bir choponi. yana anbar otin taniqli shoira dilshod barno qo‘lida ta’lim olgan. ustozining ijodkor ekanligi, sharq mumtoz adabiyotining namoyondalari ijodiyotiga shogirdlarni qiziqtira olganligi, qolaversa, badiiyatga intilish uning qonida bo‘lganligi sababli anbaroy juda berilib o‘qiydi, she’rlar mashq qiladi. ustoz o‘z shogirdi haqida mana bunday iliq va umidli so‘zlarni aytgan edi: «anbar otin bug‘doyrang, sunbulsoch, ohu ko‘z, oy yuzli, ahloqi hamda odobi pisandida sohibidur. bu sakkiz yashar qizchaligiga qaramasdan hazrati navoiy nazmiyotlarini o‘rganishga behad qiziqadi. bu ojiza sakkizdan o‘n to‘rt yoshgacha adab ta’limiga mashg‘ul bo‘ldi. umidim borki, bu qizcha katta shoira bo‘lg‘usi». o‘n to‘rt yoshlarida anbaroyni zohidxo‘ja ismli kambag‘al novvoy yigitga uzatishadi. zohidxo‘ja ham she’riyatga …

yuborishadi. shoiraning ikki oyog‘i sinadi, shol bo‘lib qoladi. muolajalar foyda bermaydi. buning ustiga o‘pkasi ham xastalanib qoladi. shoira uzoq yillar to‘shakda yotib qoladi. ammo noumid bo‘lmaydi, ijod qilishda davom etadi. farzandlarining tarbiyasi va tahsiliga alohida e’tibor beradi. shoira o‘zining yotib qolganligi va farzandlari haqida shunday yozadi: mani farzandlarim to‘rt bo‘ldiyu bas, mo‘minxo‘jam edi andak yomoni. bibixon - rohati jonim, anisim, g‘ariblik, dardmandlik darmoni. yotib qoldim, murabbim bo‘ldi shu qiz, aning birla topib jonim omoni. usmonxo‘ja – halimu qobilimdur, o‘qitdi ustod xayrulloxoni. mani dardimga qo‘shdi ming alamlar, vafot etkan qizim ul ominaxoni. misralardan ham ayonki, xastamand shoiraga qizi ominaning bevaqt vafoti qattiq zarba bo‘ladi. shoira taxminan 1914 -1917 yillar oralig‘ida vafot etadi. anbar otinning ijodiy merosi deyarli she’riy asarlardan iborat. uning o‘z qo‘li bilan yozgan devoni saqlab qolingan. bu devon shoiraning o‘g‘li usmonxo‘ja zohidov tomonidan qo‘qon adabiyot muzeyiga taqdim etilgan. devonning hajmi 685 misra bo‘lib, unga kirgan she’rlarni shoira asosan hayotining …

sh turk tilida har ilmdan borini, kelgusida shu bilimlar birla bo‘lg‘ay koringiz. bu she’r hayotiy voqelik asosida yaratilgan, ya’ni o‘sha davrning yirik va nomdor ma’rifatparvarlaridan xayrulloxon ismli mudarris shoira istiqomat qilayotgan buzrukxo‘ja mahallasida birinchilardan bo‘lib “usuli jadid” maktabini ochadi. maktab o‘z-o‘zidan eski, “qadimiya” maktablaridan tubdan farq qiladi. bolalar endi yerlarda emas, “xarrak”- stullarda o‘tiradilar, ust boshlari ham ozoda saqlanib, darslar turk tilida olib boriladi. shoira bu manzarani yuqoridagidek sodda va ta’sirli misralarda bayon etadi. nazarimizda, bu oddiy she’r emas, qalbi qaynoq shoiraning yangilik va yaxshilikka chaqiruvchi da’vatnomasi edi. quyidagi misralarda shoiraning vataniga bo‘lgan muhabbati sodda, samimiy izhor qilinadi, u vatanni ikkinchi ona sifatida talqin qiladi: odam ersang ma’ni bil dona-dona, vatan erur sanga ikkinchi ona. uning vatanga sodiq farzand bo‘lishlik haqidagi xitobi ham sodda, ammo o‘zgacha: odam ersang, tashqi surat berma zeb, ona yurtingni hamisha ayla zeb. anbar otin ijodining o‘ziga xosligi shundaki, turkiston ayollarining qismatlarini she’riyatga olib kirdi. u …

ular sifat jihatdan salmoqlidir. shoira ishqiy tasvirlarda originallikka intilganligi yaqqol seziladi: sensiz bahor o‘lmadi, gul ham biror bor kulmadi, ta’bim biron ochilmadi, san dilrabodin o‘rgulay. shoira lirikasi asosan adab va hayoga yo‘g‘rilgan kechinmalar ifodasidan iborat. ehtirosli tuyg‘ular bayonida ham shoira o‘ta odob va andisha bilan dildagi sirlarini bayon etadi: qay kuni bo‘lgayki, bo‘stonimga bir mehmon kelur? gul ochilg‘on chog‘ida bir bulbuli handon kelur? shuningdek, u ko‘ngil rozlari bayonida soddalik yo‘l tutadi va ayni paytda quyma satrlar, yangi tashbeh, mubolag‘alarni qo‘llaydi: bir she’rida dildagi sirlarni yozish uchun yerning kengligidagi g‘oz qanoti lozimligini aytadi: patlaringni kengaytirgil shunchaki, har birini yer kengligida san yoz. qanotingga yurak sirlarin bitay, g‘amgusorim tarafiga et parvoz. anbar otin she’rlarining asosiy qismi ijtimoiy-siyosiy masalalar yuzasidan fikr va mulohazalar, munozaralar, tanqidiy qarashlardan iborat bo‘lgan asarlardir. shoira hayotda ikki narsa bilan kelisha olmaydi: birinchisi, odamlar orasidagi tengsizlik, zo‘ravonlik bo‘lsa, ikkinchisi, birinchisi bilan bog‘liq holda birovlarni mensimaslik, takabburlik, boylik tufayli ilmga …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "anbar otin hayoti va ijodi"

1662756578.doc αζαρ anbar otin hayoti va ijodi reja: 1. anbar otin ijodining o‘rganilishi. 2. shoiraning hayoti haqida. 3. anbar otin lirikasi. 4. shoira asarlarida ijtimoiy-siyosiy masalalarning ko‘tarilishi. 5. «qarolar falsafasi» asari. 6. kelajak haqida o‘ylarining badiiy ifodasi. ayol ijodkorlar orasida anbar otin nodiradan keyingi davrning yorqin adabiy siymosidir. uning asarlarida milliy ongni uyg‘otish, jamiyatni taraqqiyotga undash, o‘z xalqini boshqa xalqlar bilan solishtirgan holda ilg‘or davlatlarga tenglashishga da’vat g‘oyalari yoniq so‘z bilan tashviq qilingan. anbar otinning hayoti va ijodiga bo‘lgan e’tibor o‘zbek adabiyotida 1960 yillardan boshlandi. shoira ijodiyotini o‘rganish, to‘plash, nashr etish ishlari bilan professor a.qayumov va f.husainovalar shug‘ullanganlar. u...

Формат DOC, 87,5 КБ. Чтобы скачать "anbar otin hayoti va ijodi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: anbar otin hayoti va ijodi DOC Бесплатная загрузка Telegram