bolalar psixologiyasi

PDF 27 стр. 6,2 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 27
презентация powerpoint bolalar psixologiyasi bolalar psixologiyasi metodlari. reja: 01 02 bola ruhini o’rganishning metodologik prinsiplari. bolalar psixologiyasini o’rganish metodlari. har bir fanning o’z predmetiga qarab bir qancha o’rganish va tekshirish metodlari bo’ladi. metod lotincha «methodas» so’zidan olingan bo’lib, ma’lum bir fanning predmetini tekshirish, o’rganish va tushuntirib berish usullarining yoki vositalarining yig’indisidir. bolalar psixologiyasi umumiy psixologiyaning maxsus sohasi bo’lgani tufayli u o’z predmetini o’rganishda umumiy psixologiyaning deyarli hamma metodlaridan foydalanadi. lekin umumiy psixologiyaning metodlaridan bolalarning asosiy faoliyatlariga moslashtirib qo’llaniladi. bolani o’rganish 2 asosiy shaklda: “ko’nadalangiga kesim” va “uzunasiga kesim” metodi deb nomlangan tadqiqot shakllarida amalga oshiriladi. tadqiqot “ko’ndalangiga kesim” shaklida o’tkazilganda turli yoshdagi bolalar guruhlarida muayyan psixologik jarayon, holat yoki xususiyat o’rganiladi va har xil yosh bosqichida bolalar ustidan olib borilgan tadqiqot natijalari o’zaro solishtiriladi. ko’ndalangiga kesim shaklidagi tadqiqotga asosiy e’tibor sinaluvchi bolalar yoshidagi farqlarga qaratilishi kerak. farq qanchalik kichik bo’lsa, psixolog tadqiqotchi bola psixikasi va shaxsidagi muhim o’zgarishlarni payqash uchun …
2 / 27
deb nomlanishi bejiz emas. longityud metodi yordamida sub’ektiv omillarning o’ziga xosligi, ob’ektiv shart – sharoitlar va ijtimoiy muhitning sinaluvchiga ta’siri o’rganiladi. masalan; egizaklarning o’xshashligi va tafovuti; ta’sirlanishi, his – tuyg’ularning o’zgarishi; hulq – atvordagi illatlar, individual farqlar o’rganiladi. bola psixikasini o’rganish printsiplari. bola psixikasini o’rganishda tadqiqotchi bir qator printsplar – qoidalarga tayanishi, ularga rioya etishi lozim bo’ladi. obyektivlik printsipi: bu tadqiqotchidan ma’lumotlar bilan ularning talqinini aralashtirib yubormaslikni talab qiladi. masalan: mashg’ulot davomida “ bola oynadan tashqariga qarayotgan edi” – deb aytilsa, bu muayyan hodisa haqidagi ma’lumot bo’lib hisoblanadi. lekin, “bola e’tiborsiz” – deb aytish hodisaning talqinidir. hodisaning o’zi bilan uning talqinini aralashtirib yubormaslik kerak chunki yuqoridagi misolda ham bola oynaga qarab turgan bo’lsada, tarbiyachining so’zlariga katta e’tibor berayotgan bo’lishi mumkin. sababiylik printsipi – bu bola shaxsi va ongida yangi sifatlarning hosil bo’lishini ta’minlovchi barcha shart – sharoit va omillarni imkon qadar o’rganishni talb qiladi. masalan: mashg’ulot davomida bola tez – …
3 / 27
a yo’l qo’ymaslik kerak. aks holda obyektivlik printsipi buzilgan bo’ladi. bolalar psixologiyasi fanining asosiy metodlaridan biri kuzatish metodidir. kuzatish metodi 2 ga bo’linadi: 1) obyektiv ; 2) subyektiv kuzatish metodi. https://gamma.app/?utm_source=made-with-gamma bolalar psixologiyasida subyektiv, ya’ni o’z–o’zini kuzatishdan foydalanilmaydi. bolalar psixologiyasining asosiy metodlaridan biri subyektiv, ya’ni bolalarni tashqaridan kuzatib o’rganish metodidir. obyektiv kuzatish metodi har doim ma’lum maksadga qaratilgan bo’lib, uning yordamida kishilarning turli psixik protsesslari hamda shaxsiy psixologik xususiyatlari o’rganiladi. bunda tarbiyachi va tekshiruvchi psixolog bolalarning xulq – atvorlari va xatti harakatlarini ularning turli – tuman faoliyatlarida tabiiy sharoitda mavzuli tarzda kuzatadi. obyektiv kuzatish metodi quyidagi qoidalarga asoslanib tashkil qilinishi kerak: obyektiv kuzatish metodi quyidagi qoidalarga asoslanib tashkil qilinishi kerak: kuzatishdan yaxshi natijalar olish uchun, ularni turli sharoitlarda sistemali tarzda kun sayin o’rganish kerak. kuzatish tabiiy sharoitda olib borilar ekan, bolalar o’zlarining kuzatilayotilganlarini mutlaqo bilmasliklari kerak. bolani jamoada va jamoa a’zosi sifatida o’rganish; bola shaxsining yaxlitligi printsipiga asoslanib, ya’ni analitik …
4 / 27
motlar analiz qilinib, bolaga psixologik xarakteristika tuziladi, vaqti – vaqti bilan tanlab kuzatilganda bolaning barcha xulq – atvori va hatti – harakatlari emas, balki faqat ma’lum hatti – harakatlari (diqqati yoki xotirasi) bilan bog’liq bo’lgan tomonlari o’rganiladi. bolalar psixologiyasida keng qo’llaniladigan yana bir asosiy metod – eksperiment metodidir. eksperiment metodi kuzatish metodiga nisbatan aktiv metod xisoblanadi. eksperiment metodida u yoki bu psixik protsessni kachon yuzaga kelishini kutib o’tirmay, bu protsessni eksperimentatorning o’zi yuzaga keltiradi. shuningdek o’rganilayotgan psixik protsessni bolalarda bir necha marta takrorlab o’rganish mumkin, yana kulay tomoni shundaki, bu metod kuzatish metodi singani ko’p vaqt talab qilmaydi. eksperiment metodi 3 ga bo’linadi: 1) laboratoriya eksperimenti 2) tabiiy eksperiment 3) pedagogik- psixologik eksprement metodi. laboratoriya eksperimenti maxsus tashkil qilingan laboratoriyalarda turli asboblar yordami bilan o’tiladi. tabiiy eksperimentda biror psixik protsess o’rganilayotganda maxsus sharoit yuzaga keltiriladi. bolalar psixologiyasida eksperimentning har ikkala turidan keng foydalaniladi. biroq bu metodlardan bolalar psixiologiyasida foydalanishning o’ziga …
5 / 27
yasash kabilardan iboratdir. ana shu faoliyatlarining natijasiga qarab bolalarning mayl va istaklari, ehtiyoj va qiziqishlari, qobiliyat va layoqatlarini o’rganish mumkin. masalan: bolalarning chizgan rasmlarida ular idrokining xususiyatlari va atrofdagi narsa va hodisalar haqidagi tasavvurlarini ko’rish mumkin. shu sababli bu metoddan bolalar psixologiyasida keng foydalaniladi. suhbat metodi bolalar psixologiyasi so’rash – suhbat metodidan keng foydalaniladi. bu metodni 5-6 yoshli bolalarga nisbatan qo’llash mumkin. bunda bolalarga turli mavzularga doir savollar beriladi va ulardan og’zaki suhbatning mavzui va suhbat paytida bolalarga beriladigan savollar oldindan yaxshilab uylab olinadi. suhbat jarayonida javoblarni yozib olib, keyinchalik javoblarni taxlil qilish mumkin. suhbat metodini o’tkazishda quyidagilarga rioya qilish talab etiladi. suhbatning mavzusi va mazmuni bolalarning taraqqiyot darajalariga va yosh xususiyatlariga mos bo’lishi kerak. savollar rejali va maksad asosida tuzilishi kerak. suhbat paytida «ha» yoki «yo’q» demay, tuliq javob olish kerak. suhbatni haddan tashqari cho’zib yubormaslik kerak. suhbat orqali bolalarning bilishlari, narsa va hodisalar haqida tasavvurlari, qiziqishlari va odamlar …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 27 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "bolalar psixologiyasi"

презентация powerpoint bolalar psixologiyasi bolalar psixologiyasi metodlari. reja: 01 02 bola ruhini o’rganishning metodologik prinsiplari. bolalar psixologiyasini o’rganish metodlari. har bir fanning o’z predmetiga qarab bir qancha o’rganish va tekshirish metodlari bo’ladi. metod lotincha «methodas» so’zidan olingan bo’lib, ma’lum bir fanning predmetini tekshirish, o’rganish va tushuntirib berish usullarining yoki vositalarining yig’indisidir. bolalar psixologiyasi umumiy psixologiyaning maxsus sohasi bo’lgani tufayli u o’z predmetini o’rganishda umumiy psixologiyaning deyarli hamma metodlaridan foydalanadi. lekin umumiy psixologiyaning metodlaridan bolalarning asosiy faoliyatlariga moslashtirib qo’llaniladi. bolani o’rganish 2 asosiy shaklda: “ko’nadalangiga kesim” va “uzunasiga kesim” ...

Этот файл содержит 27 стр. в формате PDF (6,2 МБ). Чтобы скачать "bolalar psixologiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: bolalar psixologiyasi PDF 27 стр. Бесплатная загрузка Telegram