bola diqqati rivojlanishi va buzilishi

DOCX 19 pages 48.5 KB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 48.5 KB

File type DOCX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

4-mavzu 4 soat 2 juftlik diqqatning rivojlanishi va buzilishi reja: 1. bola diqqati rivojlanishining umumiy tavsifi. 2. diqqat rivojlanishiga klassik yondashuv. 3. diqqat va diqqatning shakllanishi. 4. parishonxotirlik va uni bartaraf etish. 5. diqqat tanqisligi sindromi. mashg`ulot maqsadi: talabalarga diqqatning rivojlanishi va buzilishi haqida batafsil ma’lumot berish. mavzuni o‘rganish natijasida talaba: mavzu bo‘yicha bilim, ko‘nikma va malakalarga ega bo‘ladilar 1. foydalanilgan adabiyotlar 7.1. asosiy adabiyotlar 1. xaydarov f. i. umumiy psixologiya : darslik / xaydarov f. i., xalilova n. i., davletshin m. g., nishonova z. t.. - toshkent: innovatsiya-ziyo, 2019. - 360 b; 2. umumiy psixologiya: darslik / muhamedova.d.g, mullaboyeva h.m. rasulov.a.i - toshkent: ”mumtoz so‘z”, 2018. - 303 b 7.2. qo‘shimcha adabiyotlar a.k.shamshetova, r.n.melibayeva, x.e.usmanova, i.o.xaydarov. umumiy psixologiya. o‘quv qo‘llanma. – t.: «barkamol fayz media», 2018. – 272 b. столяренко людмила дмитриевна, психология - учебник для вузов – санкт- питербург, "издательский дом "питер", 2021. – 592 с. 7.3. axborot …

2 / 19

adigan sensor tarbiyaning roli nihoyat darajada ortib bormoqda. bu yerda shunday bir savol tug‘iladi. sensor tarbiya deganda nimani tushunamiz? sensor tarbiya aqliy tarbiyaning bir bo‘lagi bo‘lib, biz bunda sezgi a’zolari va idrokni maqsadga muvofiq ravishda rivojlantirish va mukammallashtirishni tushunamiz. bolalar tarbiyachining rahbarligi ostida turli mashg‘ulotlarda narsalarning har xil xususiyatlarini, qattiq- yumshoqligini, rangini, shaklini qayta-qayta idrok qilar ekanlar, ularning ongida narsalarning turli xususiyatlariga doir etalonlar (andaza, obrazlar) yuzaga keladi. keyinchalik bolalar narsalarning xususiyatlarini, belgilarini idrok qilganlarida o‘z tasavvurlaridagi etalonlarga taqqoslab, solishtirib ko‘radilar. shuning uchun bog‘chada bolalarga sensor tarbiya berish orqali ularda etalon tasavvurlarni hosil qilish katta ahamiyatga egadir. sezgi a’zolari hissiy yo‘l bilan egallanadi. ana shuning uchun sezgi a’zolarini yoshlik davridan boshlab o‘tkirlashtirish, ya’ni sensor tarbiya nihoyatda zarurdir. odamlargagina xos bo‘lgan musiqa tovushlariga nisbatan sezgirlik, tovushlarning nozik tomonlarini anglay bilish sezgirligi, biron narsaning tekkanini seza bilish kabi nihoyatda muhim xususiyatlar bog‘chada amalga oshiriladigan sensor tarbiya orqali rivojlantiriladi. bog‘cha yoshidagi bolalar narsalarni …

3 / 19

rligi sezilarli darajada ortadi. bog‘cha yosh davrida ranglarni farqlashda ham ancha o‘sish kuzatiladi: aniq va tiniqligi ortadi. z.m.istominaning tadqiqotari bo‘yicha bola xayotining ikkinchi yilida ixtiyorsiz tarzda to‘rt asosiy rangni farqlaydi: qizil, sariq, yashil, ko‘k. oraliq ranglarni differensirovka qilishda, ya’ni qovoq rang, xavo rang va siyox ranglarni ajratishda biroz qiynaladi. eshitish sezgirligi ham bog‘cha yoshidagilarda o‘ziga xos tarzdagi xususiyatlarga ega. tadqiqotlarning ko‘rsatishicha, eshitishning nozikligi 13 yoshgacha bo‘lgan bolalarda kattalarnikiga nisbatan ancha past bo‘ladi va bu yosh ortishi bilan o‘sib boradi. bog‘cha yosh davrida, shuningdek, tovushlarning balandligini farqlash qobiliyati ham rivojlanadi. biroq, fonematik (og‘zaki) va musiqani eshitish parallel tarzda shakllanmaydi. fonetik eshitish birinchi yilning oxirlariga borib rivojlanib boradi va bola bog‘cha yosh davrining dastlabki bosqichlarida o‘z ona tilining deyarli barcha tovushlarini amaliy farqlay oladi, passiv nutq bilan bir qatorda faol nutqni ham egallaydi. bog‘cha yoshidagi bolalarning psixik jihatdan taraqqiy etishlarida eshitish sezgisining ham roli juda kattadir. bola eshitish orqali nutqni egallaydi. nutq …

4 / 19

«anqov» degan laqab olishdan qo‘rqib, o‘zlarining ayblarini hech kimga, hatto tarbiyachiga ham bildirmaslikka tirishadilar. eshitish sezgisi zaif bo‘lgan bolalar nutqi o‘zlashtirishdan orqada qoladi. bu esa ularning umuman psixik taraqqiyotdan orqada qolishlariga olib kelishi mumkin. tarbiyachi eshitish sezgisi zaif bo‘lgan bolalarni aniqlab olgandan so‘ng ularga nisbatan individual munosabatda bo‘lishi kerak. bunday bolalarni hikoya o‘qib berish yoki suhbatlashish kabi mashg‘ulotlarda eng oldingi qatorga o‘tkazish lozim. bundan tashqari, eshitish sezgisi zaif bolalar ayrim narsalarni qaytaqayta so‘raganlarida ularni jerkib tashlamay, osoyishtalik bilan aniq javob berish lozim. ba’zi bir ota-onalar va tarbiyachilar bunday bolalarning qayta-qayta so‘roqlariga osoyishtalik bilan javob berish o‘rniga «ha, nima, karquloqmisan eshitib o‘tir, ovsar!» deb urishib beradilar. natijada bola o‘z tengdoshlari o‘rtasida mulzam bo‘lib, ikkinchi marta so‘rashga yuragi bezillaydigan bo‘lib qoladi. mana shunday g‘ayripedagogik munosabatda bo‘lish bolaning umumiy psixik taraqqiyotiga juda salbiy ta’sir etadi. chunki bola eshita olmagan va, binobarin, tushuna olmagan narsalarni kattalardan so‘rab olish o‘rniga, o‘zi bilganicha talqin qilishga odatlanib …

5 / 19

ok jarayoniga so‘zning qo‘shilishi, mustaqil nutqning o‘zlashtirilishi sezilarli darajada fazoviy munosabatlar, yo‘nalishlar haqidagi bilimlarning mustahkamlanishiga yordam beradi (d.a.lyublinskaya, a.ya.xolodnaya, ye.f.ribalko va b.q.). ba’zi chet el psixologlari 5 yoshdan 7 yoshgacha bolgan bolalar shaklni farqlashga juda ojiz va ular predmetni idrok qilishda odatda rangiga tayanadilar, deyishadi. a.a.lyublinskaya va n.x.shvachkinning olib borgan tadqiqotlari hatto kichik bog‘cha yosh davridagi bolalar ham tanish predmetlarni idrok qilishda shaklga — predmetning mazmun va mohiyatidan ajralmas bo‘lgan biror-bir belgisiga asoslanadilar, deya xulosa chiqarish, imkoniyatini berdi. biroq shaklni ajratib, mavhumlashtirishni bunchalik tez bajara olmaydi. kichik bog‘cha yosh davridagi bola geometrik shaklni idrok qila turib odatda uni biror bir predmet bilan o‘xshatadi (kvadratni ko‘pincha "deraza", "kubik" va b. deb; aylanani - "koptok", "g‘ildirak" kabi nomlaydi). o‘rta va katta bog‘cha yoshidagilar duch kelgan shaklni farqlashga ehtiyoj sezadilar. ular ko‘pincha predmet nimaga o‘xshashi va ularda mavjud tushunchalar orasidagi boshqa turli shakllardan nimasi bilan farqlanishini aniqlashga urinishadi. bola uch yoshga to‘lib bog‘chaga …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bola diqqati rivojlanishi va buzilishi"

4-mavzu 4 soat 2 juftlik diqqatning rivojlanishi va buzilishi reja: 1. bola diqqati rivojlanishining umumiy tavsifi. 2. diqqat rivojlanishiga klassik yondashuv. 3. diqqat va diqqatning shakllanishi. 4. parishonxotirlik va uni bartaraf etish. 5. diqqat tanqisligi sindromi. mashg`ulot maqsadi: talabalarga diqqatning rivojlanishi va buzilishi haqida batafsil ma’lumot berish. mavzuni o‘rganish natijasida talaba: mavzu bo‘yicha bilim, ko‘nikma va malakalarga ega bo‘ladilar 1. foydalanilgan adabiyotlar 7.1. asosiy adabiyotlar 1. xaydarov f. i. umumiy psixologiya : darslik / xaydarov f. i., xalilova n. i., davletshin m. g., nishonova z. t.. - toshkent: innovatsiya-ziyo, 2019. - 360 b; 2. umumiy psixologiya: darslik / muhamedova.d.g, mullaboyeva h.m. rasulov.a.i - toshkent: ”mumtoz so‘z”, 2018. - ...

This file contains 19 pages in DOCX format (48.5 KB). To download "bola diqqati rivojlanishi va buzilishi", click the Telegram button on the left.

Tags: bola diqqati rivojlanishi va bu… DOCX 19 pages Free download Telegram