rnk turlari va uning oqsil biosintezidagi roli

PPTX 4.7 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1724744508.pptx /docprops/thumbnail.jpeg rnk turlari va uning oqsil biosintezidagi roli rnk turlari va uning oqsil biosintezidagi roli rnk sintezi jarayoni transkripsiya deb ataladi. har uchala tipdagi rnk sintezi turli tipdagi rnk-polimeraza (rnk-polimeraza i,ii,iii) fermentlari yordamida amalga oshiriladi. rnk sintezi rnk-polimeraza i fermenti, irnk rnk-polimeraza ii fermenti va trnk hamda kichik o’lchamli yadro rnk si molekulalari rnk-polimeraza iii fermenti yordamida amalga oshiriladi. hamma rnk molekulalari sintezi uchun dnk ning bitta ipi matritsa vazifasini o’taydi. oqsil sintezi ribosomalarda o’tadi. ribosoma hujayra metabolizmi uchun zarur bo’lgan oqsillar sintezini dnk dan olingan informatsiya asosida kodlash mexanizmiga muvofiq amalga oshiradi. dnk zanjiridan olingan irnk nukleotidlar tartibi shaklidagi informatsiya ribosoma yordamida oqsil molekulasidagi aminokislotalar tartibiga ko’chiriladi. 12 oqsil sintezi jarayoni translyasiya (tarjima qilish) deb ataladi. . nuklein kislotalarda har bir aminokislotalarni taniydigan va tanlab biriktirib olib tashishda vositachilik qiladigan birin-ketin uchta nukleotidlar kombinatsiyasi mavjudki, bu o’z navbatida aminokislota kodi, oqsil kodi, kodon, keng ma'noda genetik kod deb …
2
materialning ko’chirilishini, tabiiy sharoitda bakteriyalarda o’tadigan rekombinatsiya mexanizmlarini o’rganish, plazmidalar va mo’tadil faglarning hujayradagi hayotini tushunish genlar ustida turli manipulyasiyalar o’tkazish imkoniyatini beradi. olimlar qo’lida dnkning kerakli bir qismini bakteriya hujayrasiga ko’chirib o’tkazadigan sistema plazmidalar ham bor . bunday transmissiv ko’chirib o’tkazuvchi xalqali molekulalar plazmidlar va mo’tadil viruslar vektor deb ataladi . ular tabiatning o’zi biologlarga taqdim qilgan sovg’a bo’ladi. shunday ekan, endi bakteriyalarni kulturada (ular o’sadigan muhitda) insonlar uchun kerakli oqsillarni, fermentlarni sintezlashga majbur qilib bo’lmasmikan degan savol tug’iladi? bu g’oyalarning amalda yuzaga chiqishi gen muxandisligi yoki genetik muxandislik deb ataladigan va katta istiqbolga ega bo’lgan yangi sohani dunyoga keltirdi. gen muxandisligi qisqacha aytganda, genlar ustida turli manipulyasiyalar o’tkazish, ularni to’la o’rganish asosida funksional qismlarga bo’lish, kerakli joyidan kesish, kerak emas qismini olib tashlash, kerak bo’lgan qismlarini boshqa genlardan yoki sintez yo’li bilan olib ulash va shu usulda tayyorlangan duragay yoki rekombinant genni muvofiq organizmga kiritib (masalan odamning insulin …
3
diy xromosoma tuzilishi ma‟lum buldi. 3ta oqsil aminokislotalariga mas keladigan kodonlar aniqlandi. bu 3ta gen bir nechta aminokislotalar bilan ajratilgan bolib rnk molekulasi oxirida translyasiyalanmaydigan 129 va 174ta (5‟ va 3‟ qismlarga mos) nukleotidlar borligi aniklandi. bu yerda ham molekulaning fizik oxiri xech kachon inisiasiya yoki suzasiya signali bo`lib xizmat kilmaydi. genlarning mozaik strukturasining aniqlanishi muxim ahamiyatga ega boladi, u avval ma‟lum bolmagan irnkning hosil bolish etapini ochishga olib keldi, ya‟ni birlamchi nusxadan intronning kesib olinishi va ekzonning biriktirib irnkning oxirgi shakllanganini olishga olib keldi. kdnkni plazmida tarkibida klonlab xromosoma genlarining strukturasini togridan - togri organish mumkin, lekin ulardan transkripsiyalanadigan mrnkni emas. lekin kodlanadigan gendan tashqarida bolgan regulyasiyalaydigan tartiblarni organish uchun xromosoma dnksining ancha uzun fragmentlari bilan manipulyasiya qilishga togri keladi. bunday zond radioaktiv nishanlangan mrnk bolishi mumkin va ajratish kerak bolgan genga mos keladi. bunday mrnkga ega bolib genlar bibliotekasini skrininglash mumkin va bu zondga komplementar dnkga ega bolgan …
4
li onkogen viruslardan ajratilib rnkni matrisa sifatida foydalanib dnkning komplementar zanjirini sintezlashi mumkin. reaksiya mahsuloti bolib rnk- dnk gibridi hosil boladi. yangi sintezlangan dnk zanjiri oxirida ilgan bolib, sungra u o’z nusxasini ola boshlaydi. hosil bolgan qoэsh spiralli kdnk bunday ilgakni intakt holda bolib, uni s1-nukleaza parchalashi mumkin. shu tariqa hosil bolgan qush spiralli dnk pbr322 plazmidasiga birikadi. birikish dnk -ligaza yordamida roy beradi sungra rekombinant plazmida .colining kerakli shtammiga kirgiziladi. u yerda plazmida kopayadi. oligonukleotidlarning ximiyaviy sintezi. yuqorida korsatilgan operasiyalar tartibini mrnkning aralash pulyasiyasi bilan olib borsak (odatda amalda xuddi shunday boladi, chunki gomogen mrnk olish qiyin) reaksiya mahsuloti ham kdnk aralashmasi boladi. lekin tajribani shunday tashkil etish mumkinki har bir bakteriya hujayrasi bitta rekombinant kdnkli plazmidani olishi mumkin. natijada bu hujayra va uning avlodi faqat bir tur kdnkni ega boladi. keyingi muammo bu endi hujayra kanday kdnkni olganining aniqlashdan iborat. buning uchun bakteriyaning aloxida koloniyasi olinadi va undan …
5
rda sintezlanadigan oqsillar geni zondini olishda qollanildi. masalan: miyelomalar produksiyasi gemoglobin va antitelolar. ma‟lum oqsil uchun kdnk zond olingandan keyin uni kup sondagi bakterial koloniyalarini tez skrininglash uchun nitrosellyulozali filtrlarda gibridizasiyalash usuli uchun kullash mumkin. bundan maksad boshqa rekombinant shunday yoki shuni uxtashash genli plazmidalarni aniqlash imkonini beradi. bu usullar yordamida ko’p har xil oqsillar uchun kdnk –zondlar olinib ularning har birini izlanayotgan genning toliq yoki qisman nusxasi ekanligi aniqlandi. bu savolini aniqlash usullaridan biri bu rnk-dnk geteroduplekslarning o’lchamini aniqlashdir. mrnk bilan geterodupleks hosil qiladigan kdnk klonlari keyin analiz qilinib, ularning nukleotidlar tartibi shu oqsilning aminokislotalar tartibiga mos kelishi tekshirildi. kutilgan kabi bunday mos kelish juda anik bolib yana shu narsa aniklandiki. kupchilik mrnkning 5’ uchlarida qo’shimcha nukleotidlar qatori mavjud ekan. ular oqsilning liderli segmentlarini kodlab, bu segmentlar sintez tugagandan keyin parchalanib ketadi va kupincha aniqlab bolmaydi. e’tiboringiz uchun rahmat! 30 image11.jpg image12.jpg image13.jpg image14.jpeg image15.jpeg image16.jpg image17.jpeg image18.jpeg image19.jpg …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "rnk turlari va uning oqsil biosintezidagi roli"

1724744508.pptx /docprops/thumbnail.jpeg rnk turlari va uning oqsil biosintezidagi roli rnk turlari va uning oqsil biosintezidagi roli rnk sintezi jarayoni transkripsiya deb ataladi. har uchala tipdagi rnk sintezi turli tipdagi rnk-polimeraza (rnk-polimeraza i,ii,iii) fermentlari yordamida amalga oshiriladi. rnk sintezi rnk-polimeraza i fermenti, irnk rnk-polimeraza ii fermenti va trnk hamda kichik o’lchamli yadro rnk si molekulalari rnk-polimeraza iii fermenti yordamida amalga oshiriladi. hamma rnk molekulalari sintezi uchun dnk ning bitta ipi matritsa vazifasini o’taydi. oqsil sintezi ribosomalarda o’tadi. ribosoma hujayra metabolizmi uchun zarur bo’lgan oqsillar sintezini dnk dan olingan informatsiya asosida kodlash mexanizmiga muvofiq amalga oshiradi. dnk zanjiridan olingan irnk nukleo...

PPTX format, 4.7 MB. To download "rnk turlari va uning oqsil biosintezidagi roli", click the Telegram button on the left.

Tags: rnk turlari va uning oqsil bios… PPTX Free download Telegram