yalpi ichki mahsulot tushunchasi va uni hisoblashning asosiy shartlari

DOCX 18 pages 38.3 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 38.3 KB

File type DOCX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

mavzu: yalpi ichki mahsulot tushunchasi va uni hisoblashning asosiy shartlari mundarija: kirish…………………………………………………………………………….. i bob. milliy iqtisodiyot va uning makroiqtisodiy ko’rsatkichlari 1.1. milliy mahsulotning mazmuni, tarkibiy ko’rsatkichlari va shakllari…. 1.2. yalpi ichki mahsulot va uni hisoblash usullari……………………….. ii bob. yalpi ichki mahsulot – mamlakat iqtisodiy kuch-qudrati mezoni 2.1. nominal yaim va real yaim…………………………………………… 2.2. yalpi ichki mahsulot xarajatlari…………………………………………… xulosa……………………………………………………………………………. foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati……………………………………………... kirish milliy iqtisodiyotning barqaror va samarali rivojlantirish o’ta murakkab jarayon bo’lib, u uzoq muddatli, har tomonlama o’ylab olib boriluvchi iqtisodiy siyosatga asoslanadi. chunki iqtisodiy rivojlanishda turli beqarorlik holatlari, inqirozlar ro’y berib turadi. milliy iqtisodiyot – barcha tarmoqlar va sohalarni, mikro va makrodarajadagi iqtisodiyotlarni, funksional iqtisodiyotni ko’plab infratuzilmalarni o’z ichiga olgan yaxlit iqtisodiyotdir. milliyxo’jalikning tarkib topgan tuzilishi ijtimoiy mehnat taqsimoti rivojlanishining natijasi hisoblanadi. milliy iqtisodiyot me’yorida faoliyat qilishi va barqaror o’sishi uchun barcha tarmoq va ishlab chiqarish sohalarining o’zaro bog’liqligi va muvozanatli rivojlanishi talab qilinadi. milliy iqtisodiyotda ishlab chiqarish, xizmat …

2 / 18

, ular faoliyatining rivojlanish tamoyillari aniqlansa, makroiqtisodiy ko’rsatkichlar orqali butun iqtisodiyotning holati, uning o’sishi yoki pasayishi tahlil qilinib, xulosa chiqariladi. butun milliy iqtisodiyotning holatini tavsiflovchi muhim makroiqtisodiy ko’rsatkichlar – yalpi ichki mahsulot ( yaim ), sof milliy mahsulot (smm ), milliy daromad (md), aholi daromadlari, ishchi kuchi bandligi, ishsizlik, inflyatsiya va h.k. 1.1. milliy mahsulotning mazmuni, tarkibiy qismlari va shakllari jamiyat a’zolarining ehtiyojlari muntazam ravishda tarkibiy jihatdan o’zgarib, yangilanib, miqdoran ko’payib va sifat jihatidan takomillashib borar ekan, bu ehtiyojlarni qondirishga qaratilgan ishlab chiqarish va xizmat ko’rsatish jarayonlari ham to’xtovsiz yangilanib, takroran amalga oshib turadi. jamiyat miqyosidagi ishlab chiqarish jarayonlarining muntazam ravishda yangilanib va takrorlanib turishi ijtimoiy takror ishlab chiqarish deyiladi. ijtimoiy takror ishlab chiqarish 2 ko’rinishda amalga oshirilishi mumkin: oddiy va kengaytirilgan takror ishlab chiqarish. oddiy takror ishlab chiqarish deb ishlab chiqarish va xizmat ko’rsatish jarayonlarining o’zgarmagan holda takrorlanishiga aytiladi. odatda bunday ishlab chiqarish va xizmat ko’rsatish ko’proq ichki ehtiyojlarini …

3 / 18

mahsulot ( yaim ) deb yuritiladi. yalpi ichki mahsulot ( yaim ) – ma’lum vaqt davomida masalan, bir yilda yaratilgan va bevosita iste’molchilarga borib yetadigan barcha tayyor mahsulot va ko’rsatilgan xizmatlarning bozor narxidagi qiymatidir. yalpi milliy mahsulot ( ymm ) – bu o’z mamlakati yoki xorijda joylashgan milliy korxonalar tomonidan yaratilgan mahsulot va xizmatlar umumiy hajmining jami qiymatidir. yalpi ichki mahsulot umumlashtiruvchi iqtisodiy ko’rsatkich bo’lib, u faqat mazkur mamlakat ishlab chiqarish omillardan foydalangan holda mamlakat ichida yaratilgan tovar va xizmatlar hajmi qiymatining bozor narxlaridagi ifodasini namoyon etadi. u barcha ishlab chiqaruvchilar tomonidan qo’shilgan qiymatlar yig’indisi sifatida namoyon bo’ladi. yaim xuddi ymm kabi hisoblanadi, biroq yaim ko’rsatkichiga mazkur mamlakatning chet ellardagi ishlab chiqarish va xizmat ko’rsatish hajmlari kiritilmaydi, lekin shu mamlakat ichidagi xorijiy mamlakat korxonalari mahsulotlari hajmi kiritiladi. shuning uchun ymm bilan yaim miqdor jihatidan qisman farq qiladi. milliy ishlab chiqarishning yalpi hajmini to’g’ri hisoblab chiqish uchun mazkur yilda ishlab chiqarilgan …

4 / 18

baho berishda nominal va real milliy mahsulot hisobga olinadi. joriy bozor narxlarida hisoblangan milliy mahsulot nominal milliy mahsulot, o’zgarmas, qiyosiy narxlarda hisoblangan milliy mahsulot esa real milliy mahsulot deyiladi. joriy yildagi nominal yaimni real yaimga aylantirishning ancha oddiy va to’g’ridan – to’g’ri usuli nominal yaimni narx indeksi (ni ) ga bo’lishdir, ya’ni : real yaim = nominal yaim / ni narx indeksi joriy yildagi ma’lum guruh tovarlar va xizmatlar to’plami narxlari summasini xuddi shunday tovarlar va xizmatlar miqdorining bazis davrdagi narxlari summasiga taqqoslash orqali hisoblanadi. mamlakat iqtisodiyotining qanchalik rivojlanganligi va samarali ekanligini aniq bilish uchun aynan shu yilda jonli mehnatning unumli harakati natijasida vujudga keltirilgan sof milliy mahsulot ( smm ) ko’rsatkichidan foydalaniladi. yaim dan joriy yilda ishlab chiqarish jarayonida iste’mol qilingan asosiy kapital qiymati yoki yillik amortizatsiya summasi ayirib tashlansa sof milliy mahsulot (smm ) ko’rsatkichi hosil bo’ladi: smm = yaim – amortizatsiya yillik summasi hozirgi davrda qo’llanilayotgan milliy …

5 / 18

xizmatlarning jamiyat tomonidan nazorat qilinmaydigan harakati, ya’ni davlat boshqaruv organlaridan yashirin holda alohida fuqarolar va ijtimoiy guruhlar o’rtasida amalga oshiriluvchi ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlardir. bu munosabatlar o’z ichiga iqtisodiy faoliyatning barcha hisobga olinmagan, tartibga solinmagan turlarini oladi. xufyona iqtisodiyot tarkibiga quyidagilar kiradi: --- jinoyatga aloqador iqtisodiyot – boyliklarning talon taroj qilinishi, narkobiznes, qimor o’yinlari, fohishabozlik, shaxsiy mulkni zo’rlik bilan tortib olish; --- soxta iqtisodiyot – hisobga olish va hisobotlarning amaldagi tizimiga soxta natijalarni haqiqiy natija sifatida kirituvchi rasmiy iqtisodiyot 9 qo’shib yozishlar ); --- norasmiy iqtisodiyot – tovar va xizmatlarning ayriboshlash va taqsimlash bo’yicha iqtisodiy subyektlar o’rtasidagi norasmiy o’zaro aloqalar tizimi. --- yashirin ikkilamchi iqtisodiyot – yakka tartibdagi va kooperativ faoliyatning nazoratdan yashiringan, ya’ni qonun tomonidan taqiqlangan yoki belgilangan tartibda ro’yxatdan o’tmagan turi. 1.2. yalpi ichki mahsulot va uni hisoblash usullari yalpi ichki mahsulotni (yaim ) hisoblashda milliy hisoblar tizimidan foydalaniladi. milliy hisoblar tizimi ( mht ) – bu barcha asosiy iqtisodiy …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yalpi ichki mahsulot tushunchasi va uni hisoblashning asosiy shartlari"

mavzu: yalpi ichki mahsulot tushunchasi va uni hisoblashning asosiy shartlari mundarija: kirish…………………………………………………………………………….. i bob. milliy iqtisodiyot va uning makroiqtisodiy ko’rsatkichlari 1.1. milliy mahsulotning mazmuni, tarkibiy ko’rsatkichlari va shakllari…. 1.2. yalpi ichki mahsulot va uni hisoblash usullari……………………….. ii bob. yalpi ichki mahsulot – mamlakat iqtisodiy kuch-qudrati mezoni 2.1. nominal yaim va real yaim…………………………………………… 2.2. yalpi ichki mahsulot xarajatlari…………………………………………… xulosa……………………………………………………………………………. foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati……………………………………………... kirish milliy iqtisodiyotning barqaror va samarali rivojlantirish o’ta murakkab jarayon bo’lib, u uzoq muddatli, har tomonlama o’ylab olib boriluvchi iqtisodiy siyosatga asoslanadi. chunki iqtisodiy rivojl...

This file contains 18 pages in DOCX format (38.3 KB). To download "yalpi ichki mahsulot tushunchasi va uni hisoblashning asosiy shartlari", click the Telegram button on the left.

Tags: yalpi ichki mahsulot tushunc… DOCX 18 pages Free download Telegram