madaniyatning sotsiologik tasnifi

PPTX 9 sahifa 263,9 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 9
o ‘zbekiston respublikаsi oliy ta ‘lim, fan va innovatsiyalar vаzirligi mirzo ulug ‘bek nomidаgi o ‘zbekiston milliy universiteti ijtimoiy fаnlаr fаkulteti sotsiologiya yo‘nalishi 2-kurs sirtqi talabasi usmonova lobarning “hozirgi zamonda o ‘zbek jamiyati rivojining sotsiomadaniy xususiyatlar” mavzusida tayyorlagan kurs ishi kurs ishi rahbari: “___________________” kafedrasi o ‘qituvchisi ____________________________________ toshkent 2023 sotsiologiya tabiiy-ilmiy metodlarga va empirik m a ‘lumotlarga asoslangan fan sifatida o ‘rganilsa, uning obyekti biologik va tabiiy fanlarning obyekti bilan bir xil bo ‘lib qoladi. ya ‘ni tabiat qo ‘ynida yashash tarzi mukammal darajada rivojlangan va birodarlikda yashashga moslashgan hayvonlarni nazarda tutsa bo ‘ladi. masalan, chumolilar uyasi va birodarligi, asalarilar to ‘dasi, hasharotlaming o ‘zaro jipslikdagi harakatlari va hokazo. hayvonot olamining bu yo ‘sindagi rivojlanish jarayonlarini o ‘rganish uchun funksional analizlardan, ularning birodarlik darajasi qanday qoida bilan boshqarilishini o ‘rganish uchun tadqiqot usuli va uslublaridan, empirik metodlardan foydalansa bo ‘ladi (bunday yondashuv - jamiyatni, tabiiy fanlarning rivojlanish qonuniyati asosida …
2 / 9
n kont ham jamiyatni, bir tarafdan, obyektiv reallik, buyum, narsa, tizim, o ‘z qonuniyatlari bo ‘yicha evolutsiyalashadigan tabiiy jarayon sifatida, ikkinchi tarafdan esa, his-tuyg ‘ular mahsuli, g ‘oya va fikr natijasi sifatida talqin qiladi. madaniyatning sotsiologik tasnifi albatta, yuqorida ko ‘rib chiqilgan vaziyatni “anglash” faoliyatiga va tomas teoremasiga yanada to ‘g ‘riroq xulosa berish uchun uni qaytadan ko ‘rib chiqish va lozim botsa, qo ‘shimchalar kiritish kerak bo ‘ladi. inson tomonidan aw aldan angalangan har qanday vaziyat shu vaziyatning asl ko ‘rinishini butunlay o ‘zgartirishga qodir emas (biz yuqorida nazariy faoliyat hisoblangan “anglash” jarayonini amaliy hisoblangan “faoliyat” jarayoniga tenglashtirgan edik. lekin shuni unutmaslik kerakki, hech qanday “anglash” jarayoni vaziyatning asl mohiyatini va ko ‘rinishini o ‘zgartirishga qodir emas). ya ‘ni unga ko ‘ra, inson bir vaziyatni anglashga urinar ekan, shu vaziyatning asl mohiyatidan kelib chiqib, unga har safar o ‘zgacharoq baho beradi va uni anglaydi, lekin aslo bu vaziyatning o …
3 / 9
shdan o ‘zga narsa emas” 1. ilmiy tilda aytadigan bo ‘lsak, barcha empirik fanlarning predmeti sifatida olam va odam, ularning o ‘zaro aloqasi va hodisalari keladi, lekin ushbu fanlarning o ‘zi ham aynan shu olamning bir bo ‘lagi hisoblanadi.м madaniyat va ijtimoiy struktura jamiyatdagi bog ‘lanishlarni tushunishimizga yordam beradigan muhim konsepsiya - bu ijtimoiy struktura (tuzilma) konsepsiyasidir. bizning atrofimizdagi ijtimoiy muhit voqea-hodisalaming betartib yig ‘indisidan iborat emas. odamlarning xulq-atvorida, ularning o ‘zaro munosabatlarida chuqur muntazamlik seziladi. mana shu muntazamlik bilan ijtimoiy struktura (tuzilma) g ‘oyasi bir-biriga bog ‘langan. b a ‘zi jihatdan jamiyatninig strukturaviy (tuzilmaviy) tomonlarini binoga qiyoslab ta‘riflash mumkin. binoga muayyan shakl berib turadigan devorlari, poli va tomi bor. ammo bu qiyoslashni aynan tushunmaslik kerak, unda biz masalaning mohiyatidan uzoqlashib ketamiz. ijtimoiy struktura (tuzilma) insonlarning xatti-harakatlari va munosabatlari bilan belgilanadi: strukturalar (tuzilmalar) barqarorligi, mukammalligi ularning makonda va zamonda takrorlanib turishiga bog ‘liq. shunday qilib, ijtimoiy ishlab chiqarish va ijtimoiy …
4 / 9
aloqadorligi orqali o ‘zgarib boruvchan tizimlar sistemasi - bu ijtimoiy strukturadir1. ijtimoiy struktura tushunchasi ijtimoiy jarayonlar va ularning o ‘zaro munosabatlari, o ‘zaro qaramliklari aloqalarini aks ettiradi2. sotsiologik lug ‘atva izohli lug ‘atlardaham ijtimoiy strukturaga berilgan ta ‘riflarning bir-biriga yaqinligini ko ‘rishimiz mumkin. masalan, b. shefersning lug ‘atida quyidagi ta ‘rif keltiriladi: ijtimoiy struktura ostida ijtimoiy hayotning bir maromdagi qonuniyatlari. ya ‘ni ijtimoiy xulq, ijtimoiy qatlam kabilar tushuniladi. jamiyat sotsial strukturasi sotsial struktura masalalari sotsiologiya fanining muhim muammolarian hisoblanib, u barcha zamonlar va makonlarda o ‘zining dolzarb ahamiyatini saqlab kela olgan. sotsial struktura- bu sotsial tizim elementlarining o ‘zaro mustahkam aloqasidir. sotsial strukturaning asosiy elementi bo ‘lib jamiyatda muayyan sotsial mavqega ega va biror-bir sotsial vazifani bajarayotgan individlar namoyon bo ‘ladilar. demak, sotsial struktura – bu jamiyatni ob`ektiv tarzada jamoalar, sinflar, qatlamlar, tabaqalar, guruhlar va hakazolarga bo ‘linishini anglatadi. fan tarixida mazkur masala faol tadqiq qilingan. ayniqsa qadimgi yunon falsafasida …
5 / 9
alanish mumkin. platonning eng iqtidorli shogirdi: aristotel «siyosat» asarida jamiyatni quyidagi tabaqalarga ajratadi: 1. dehqonlar. 2. hunarmandlar. 3. savdogarlar. 4. yollanma ishchilar. 5. harbiylar. platondan farqi o ‘laroq aristotel quldorlik tuzumini himoya qiladi. uning fikricha qullar- bu mehnat qurolidir. ular og ‘ir jismoniy mehnatni bajarishga moslashtirilib, baquvat qilib yaratilgandir. erkin fuqaro esa bu vazifani uddalay olmaydi, lekin boshqaruvga layoqatlidir. aristotel shunday ilg ‘or fikrni ilgari suradiki, jamiyatning farovonligi undagi boylarning ko ‘pligi, yoki kambag ‘allarni kamligi bilan belgilanmaydi. qaysi jamiyatda «o ‘rta element» salohiyati yuqori bo ‘lsa o ‘sha jamiyat barqaror rivojlanishda bo ‘ladi. «o ‘rta element» ni u quldorlar orasidan, mulkni qayd qilish asosida ajratib oladi. aristotelning bu fikrlari hozirgi zamonaviy jamiyatlar uchun ham o ‘z dolzarbligini saqlab qola olgan.. hindistonda jamiyat: a) yuqori tabaqa – braxmanlar; b) o ‘rta tabaqa - kshatriylar (jangchi toifasi) v) shudralar (qora xalq)dan iborat guruhlarga jratilgan. har bir mamlakatda shakllangan tabaqalar va qatlamlar …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 9 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"madaniyatning sotsiologik tasnifi" haqida

o ‘zbekiston respublikаsi oliy ta ‘lim, fan va innovatsiyalar vаzirligi mirzo ulug ‘bek nomidаgi o ‘zbekiston milliy universiteti ijtimoiy fаnlаr fаkulteti sotsiologiya yo‘nalishi 2-kurs sirtqi talabasi usmonova lobarning “hozirgi zamonda o ‘zbek jamiyati rivojining sotsiomadaniy xususiyatlar” mavzusida tayyorlagan kurs ishi kurs ishi rahbari: “___________________” kafedrasi o ‘qituvchisi ____________________________________ toshkent 2023 sotsiologiya tabiiy-ilmiy metodlarga va empirik m a ‘lumotlarga asoslangan fan sifatida o ‘rganilsa, uning obyekti biologik va tabiiy fanlarning obyekti bilan bir xil bo ‘lib qoladi. ya ‘ni tabiat qo ‘ynida yashash tarzi mukammal darajada rivojlangan va birodarlikda yashashga moslashgan hayvonlarni nazarda tutsa bo ‘ladi. masalan, chumolilar uyasi va biro...

Bu fayl PPTX formatida 9 sahifadan iborat (263,9 KB). "madaniyatning sotsiologik tasnifi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: madaniyatning sotsiologik tasni… PPTX 9 sahifa Bepul yuklash Telegram