kurakoyoqli mollyuskalar (scaphopoda) sinfi

PPT 23 pages 2.5 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 23
powerpoint presentation kurakoyoqli mollyuskalar (scaphopoda) sinfi reja: kurakoyoqli mollyuskalar (scaphopoda) sinfi mollyuskalar (mollusca) tipiga umumiy tavsif. mollyuskalar filogeniyasi va evolyutsiyasi. kurakoyoqli mollyuskalar (scaphopoda) sinfi kurak oyoqli mollyuskalarni hozirgi zamon faunasida 500 ta turi uchraydi. barcha vakillari tipik dengiz hayvonlari hisoblanadi, qum va balchiqni yorib (dengiz tubida) hayot kechiradi. chig‘anog‘i uzun trubkasimon bo‘lib sut emizuvchilar tishining tuzilurishiga o‘xshash. shunung uchun bir paytlar tishsimon mollyuskalar ham deb atalgan. turlari kattaligi 4 mm dan – 30 sm gacha bo‘ladi. mollyuskalar filogeniyasi va evolyutsiyasi. mollyuskalar – paleozoy erasining boshlari (kembriy davri) dan boshlab yashab kelayotgan va bir zamonlar okean – dengizlarda nihoyatda keng tarqalgan eng qadimgi hayvonlarlardir (bularning tuxumi qurigan bir necha o‘n ming qazilma turlari fanga ma’lum). hozirgi paytda ham bu tipning yuz mingdan ortiq turi ma’lum bo‘lib, dunyoda eng ko‘p tarqalgan hayvonlardan hisoblanadi. mollyuskalarning hozir yashayotgan avlodlarini qiyosiy o‘rganish va qazilma qoldiqlarning tekshirish xulosalaridan ma’lum bo‘lishicha, bularning eng qadimgi avlodlari qorinoyoqlilar va …
2 / 23
qorinoyoqlilardan paydo bo‘lganligidan dalolat beradi. faqat ikki pallalilar suv muhitidan tashqariga tarqalib, qorinoyoqlilar kabi ko‘p turlar hosil eta olmaganlar. bu hodisaga, aftidan, ularning yon tomonidan “qisuvchi” ikki pallali chig‘anoqlari va boshqa faktlar sabab bo‘lgan. paleozoy erasining boshlaridan boshlab, yaqin 500 mln. yillar davomida yashab, minglarcha turlar hosil eta olgan to‘rt jabralilarning ba’zi avlodlaridan ikki jabralilar (o‘n oyoqli va sakkiz oyoqli mollyuskalar) rivojlangan. garchi mazkur sinfning minglarcha qadimgi turlarining tuxumi qurigan bo‘lsada, hozirda ham bular (xususan ikki jabralilar) dengizda eng ko‘p tarqalgan yirik mollyuskalar hisoblanadi. qalqonli mollyuskalar aftidan mazkur tipning eng qadimgi avlodlaridir. trixofora lichinkasi va yagona ikkilamchi tana bo‘shlig‘ining saqlanishi, ba’zi guruhlarida (qalqonlilar sinfida) sodda chuvalchanglar xos nerv sistemasining saqlanganligi va boshqa faktlar mollyuskalarning eng qadimgi avlodlarini qadimgi sodda halqalilarning avlodlaridan yoki qadimgi traxoforasimon hayvonlardan mustaqil ravishda rivojlanganligini ko‘rsatadi. bu masala fanda hozirgacha to‘la isbotlangan emasdir. mollyuskalar (mollusca) tipiga umumiy tavsif. mollyuskalar (mollusca) tuzilishi xususiyatlari bilan ko‘rib o‘tilgan tiplardan keskin …
3 / 23
sion tarixga ega. mollyuskalarning bugungacha yaxshi saqlanib qolgan kembriy davri yotqiziqlaridan boshlab topilgan, ohaktoshli chig‘anoqli paleontologik topilmalari ular haqida boy ma’lumotlar beradi. mollyuskalar haqiqiy dengiz hayvonlari bo‘lib, chuchuk suvlarda ham yashaydi. faqatgina bitta sinfi - gastropodalarning bir necha yuz turigina quruqlikda yashashga moslashgan. mollyuskalarning tanasi bosh, tana (“ichki organlar qopchig‘i”) bitta yaxshi muskullashgan oyoq va tananing orqa yelka qismidan maxsus iskana shaklida hosil bo‘lgan o‘simta – mantiya dan iborat. deyarli hamma mollyuskalarda mantiya to‘qimasi himoya vazifasini bajaruvchi chig‘anoq hosil etadi. mantiya bilan tana oralig‘ida mantiya bo‘shlig‘i hosil bo‘lgan. tashqi muhit bilan tutashgan bu bo‘shliqqa jabralar (yoki o‘pka) va bir qancha ichki organlarining yo‘li ochilgan. boshida og‘iz, paypaslovchilar (teri va hid sezuv organi) ko‘z joylashib, og‘iz bo‘shlig‘ida qirg‘ichsimon o‘simtalar bilan qoplangan “til” bo‘lishi xarakterlidir. terida joylashgan maxsus bezlar shilimshiq modda ajratib turadi. shuning uchun tanasi yumshoq shilimshiqli. ikkilamchi tana bo‘shlig‘i (selom) qisqarib, yurak atrofida va ba’zilarida tuxumdon yoki urug‘don atrofida joylashgan. …
4 / 23
kurakoyoqli mollyuskalar (scaphopoda) sinfi - Page 4
5 / 23
kurakoyoqli mollyuskalar (scaphopoda) sinfi - Page 5

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kurakoyoqli mollyuskalar (scaphopoda) sinfi"

powerpoint presentation kurakoyoqli mollyuskalar (scaphopoda) sinfi reja: kurakoyoqli mollyuskalar (scaphopoda) sinfi mollyuskalar (mollusca) tipiga umumiy tavsif. mollyuskalar filogeniyasi va evolyutsiyasi. kurakoyoqli mollyuskalar (scaphopoda) sinfi kurak oyoqli mollyuskalarni hozirgi zamon faunasida 500 ta turi uchraydi. barcha vakillari tipik dengiz hayvonlari hisoblanadi, qum va balchiqni yorib (dengiz tubida) hayot kechiradi. chig‘anog‘i uzun trubkasimon bo‘lib sut emizuvchilar tishining tuzilurishiga o‘xshash. shunung uchun bir paytlar tishsimon mollyuskalar ham deb atalgan. turlari kattaligi 4 mm dan – 30 sm gacha bo‘ladi. mollyuskalar filogeniyasi va evolyutsiyasi. mollyuskalar – paleozoy erasining boshlari (kembriy davri) dan boshlab yashab kelayotgan va bir zamonlar okean – deng...

This file contains 23 pages in PPT format (2.5 MB). To download "kurakoyoqli mollyuskalar (scaphopoda) sinfi", click the Telegram button on the left.

Tags: kurakoyoqli mollyuskalar (scaph… PPT 23 pages Free download Telegram