texnologik jarayon va boshqaruvchi kompyuter o’rtasidagi interfeysning komponentlari

DOCX 7 sahifa 310,5 KB Bepul yuklash

7 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 310,5 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 7

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 7

4 – ma’ruza : texnologik jarayon va boshqaruvchi kompyuter o’rtasidagi interfeysning komponentlari interfeys (ing . piyeggase) — texnik va programmalash vositalari majmui; hisoblash, boshqarish yoki oʻlchash tizimlari (masalan, ehm ning operativ va tashqi xotira qurilmasi)dagi turlifunksional qurilmalarning oʻzaro taʼsirini taʼminlaydi. kompyuter ishlashi uchun apparatli (hardware) ta’minotdan tashqari dasturiy (software) ta’minot ham muhim ahamiyatga egadir. kompyuter tizimini tashkil etuvchi bu ikki vositaning o‘zaro aloqasi interfeys deyiladi. interfeys bir necha turga bo‘linadi, ya’ni: apparatli interfeys; dasturiy interfeys; apparatli dasturiy interfeys. apparatli interfeysni kompyuter qurilmalarini ishlabchiqaruvchilar ta’minlaydi. dasturiy ta’minot bilan apparatli ta’minot o‘rtasidagi mutanosiblikni operatsion sistema boshqaradi. kompyuterli tizim samarali ishlashi uchun apparatli va dasturiy ta’minotdan tashqari foydalanuvchi qatnashadi.kompyuterda ishlashi jarayonida uning apparatli ta’minoti bilan ham, dasturiy ta’minoti bilan ham aloqada bo‘ladi. insonning dastur bilan va dasturning inson bilan muloqatga kirishish usuli foydalanuvchi interfeysi deyiladi. dasturlar xilma-xil bo‘lgani uchun ularning interfeysi ham turlicha bo‘ladi. foydalanuvchi interfeysini xususiyatlariga ko‘ra bir nechta turga ajratish mumkin. …

2 / 7

signali (xkir) nazorat qilinadigan kattalik (bosim, harorat, namlik, siljish v.b.). obyekt fizik kattaligini ito‘gridan to‘gri qabul qiladigan birinchi element (xkir) va uni oraliq signalga o‘zgartiruvchi (x1), sezgir element hisoblanadi. (qabul qiluvchi) . datchik chiqish signali (xchiq) avtomatika tizimida keyinchalik qo‘llashga qulay kattalik hisoblanadi. turli xil o‘zgartirishlarga va uzoq masofaga uza-tishga eng kulay elektr kattalik bo‘lganligi uchun x - ko‘pincha elektr signali. birlamchi o‘zgartirgichlar datchiklarga qo‘yiladigan talablar: 1) yuqori dinamik aniqlik 2) yuqori statik aniqlik 3) texnik talab aniqlaydigan shartlarda yuqori ishonchlik 4) mumkin bo‘lgan o‘lchamlari va og‘irligi 5) yuqori o‘zgartirish koeffitsiyenti (sezgirlik) 6) chiqish signallari yuqori quvvati potensiometrli siljish datchigi potensiometrli datchik eng oddiy siljitish datchiki hisoblanadi. datchik xarakatlanuvchi kontaktli reostat – o‘zgaruvchan rezistordir. agar rezistorga manba kuchlanishi u0, berilsa xarakatlanuvchi kontakt (“cho‘tka”) siljiganda cho‘tka bilan manba qutblaridan biri orasidagi potensiallar farqi cho‘tka holatiga bogliq bo‘ladi. rasm. 2.2.1 . da potenstometrli datchik ulanish sxemasi rasm.. 2.2.1 b...da esa ekvivalent hisoblash …

3 / 7

sm. (a) potensiometrli datchik ulanish sxemasi va (b) ekvivalent xisoblash sxemasi. tenzometrik datchiklar tenzometrik datchiklar mashinalar va mexanizmlar detallaridagi mexanik kuchlanishlar deformatsiyalarni o‘lchashga mo‘ljallangan. ular deformatsiyaga o‘zgartirilganboshqa mexanik kattaliklar (bosim, tebranish, tezlanish v.b) o‘lchash uchun qo‘llaniladi. tenzometrik datchiklar ish prinsipi material mexani k deformatsiyalanganda aktiv qarshiligi o‘zgarishiga asoslangan. tenzodatchik materiallari sifatida o‘tkazgichlar va yarim o‘tkazgichlar qo‘llaniladi. tenzometrik (simli) datchiklar -mexanik zo‘riqishlar o‘tkazgich va yarim o‘tkazgichlar qarshiliklarini o‘zgarishiga olib keladi. tenzodatchik zigzaksimon ko‘rinishdagi ingichka konstantin simdan (diametri 0,01 -0,05mm) iborat bo‘lib, ikkala tomonidan yupqa qag‘oz yopishtiriladi (2.3.1 rasm). u detalga yelim bilan mustahkam qilib yopishtiriladi va detal bilan birgalikda siqiladi yoki cho‘ziladi. tenzodatchik simlarini uchlari folgalar orqali o‘lchov sxemalariga ulanadi. 2.3.1 rasm. tenzodatchik (a) va ish prinsipi (b) tenzometrik datchiklarning ish prinsipi tenzoeffekt hodisasiga asoslangan bo‘ladi, yani elastik deformatsiya tasirida uning qarsxiligi o‘zgaradi. tenzodatchik malum usulda o‘ralgan va ikkala tomonidan mahsus plenka yopishtirilgan yupqa simdan iborat. tenzodatchik deformatsiyasi nazorat qilinayotgan detalga …

4 / 7

enzometrik datchiklar chiqariladi: simli, qoqoz (2pkb turida) va plyonka (2 pkb turida) asosida: folgali. (2fpkp turi) va yarim o‘tkazgichli (ktd, ktdm, kte turlari). simli tenzorezistorlar uchun nominal ish toki in = 0,5 a tashkil etadi. elektromagnitli datchiklar elektromagnitli datchiklar sodda tuzilishi va puhtaligi bilan avtomatika tizimlarida keng miqyosda qo‘llanib kelinmoqda. elektromagnitli datchiklar kirish kattaligini o‘zgarishi bo‘yicha induktiv, transformator va magnitoelastik turlariga bo‘linadi. bir taktli induktiv datchik induktiv datchiklar ish prinsipi datchikni magnit zanjiridagi elementlar mexanik siljishidagi cho‘lgamdagi induktivlik o‘zgarishiga asoslangan. rasmda bir taktli induktiv datchik sxemasi keltirilgan. datchik cho‘lgam 2 joylashgan qo‘zgalmas o‘zak 1 va qo‘zgaluvchan yakor 3 dan iborat. cho‘lgam bilan ketma-ket yuklama qarshiligi rh, ulangan bo‘lib undan chiqish signali un. olinadi. datchik f chastotli uman kuchlanishli o‘zgaruvchan tok manbaiga ulangan. 2.4.1-rasm. oddiy induktiv datchik sxemasi. ikki taktli induktik datchigi ikki taktli induktiv datchikni biri taktli datchik asosida qurish mumkin. buning uchun ikkita biri xil biri taktl datchik olinadi …

5 / 7

sim o‘zgarishi tez o‘tadigan qurilmalarda ishlatiladi. bunda pezoelektrik effektdan foydalaniladi, ya’ni deformatsiya tufayli ba’zi bir dielektriklar qirg‘og‘ida elektr zaryadlari paydo bo‘ladi. pezoelektrik effektga ega bo‘lgan materiallarga kvars, segnet tuzi, bariy titanati va shu kabilar kiradi. ixchamlik sodda tuzilishga ega ekanligi ularni afzalligi bo‘lsa, sezgirligini ozligi, statik miqdorlarni o‘lchash imkoniyati yo‘qligi uning kamchiligidir.pezoelektrik manometrlarning ishlash prinsipi ba’zi kristall moddalarning mexanik kuch ta’sirida elektr zaryad hosil qilish qobiliyatiga asoslangan. bu hodisa pezoeffekt deb ataladi. pezoeffekt kvars, turmalin, segnet tuzi, bariy titanat va boshqa moddalar kristallarida kuzatiladi. bu turdagi asboblarda ko‘pincha kvars ishlatiladi. kvarsning pezoelektr effekti +500°c gacha bo‘lgan haroratga bog‘liq emas, lekin +570°s dan oshgan haroratda bu effekt nolga teng bo‘lib qoladi. 2.5.2-rasm. pyezoelektrik manometr sxemasi. sig‘imli datchiklar bir taktli induktiv datchik kichik burchak va chiziqli mehanik siljishlarni (3 - 5 mm gacha) o‘lchashga va uni o‘zgaruvchan elektr signaliga o‘zgartirishga mo’ljallangan. induktiv datchik induktivligi magnito‘tgazgich (yakor) ni biron bir detail siljiganda induktivligi …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 7 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"texnologik jarayon va boshqaruvchi kompyuter o’rtasidagi interfeysning komponentlari" haqida

4 – ma’ruza : texnologik jarayon va boshqaruvchi kompyuter o’rtasidagi interfeysning komponentlari interfeys (ing . piyeggase) — texnik va programmalash vositalari majmui; hisoblash, boshqarish yoki oʻlchash tizimlari (masalan, ehm ning operativ va tashqi xotira qurilmasi)dagi turlifunksional qurilmalarning oʻzaro taʼsirini taʼminlaydi. kompyuter ishlashi uchun apparatli (hardware) ta’minotdan tashqari dasturiy (software) ta’minot ham muhim ahamiyatga egadir. kompyuter tizimini tashkil etuvchi bu ikki vositaning o‘zaro aloqasi interfeys deyiladi. interfeys bir necha turga bo‘linadi, ya’ni: apparatli interfeys; dasturiy interfeys; apparatli dasturiy interfeys. apparatli interfeysni kompyuter qurilmalarini ishlabchiqaruvchilar ta’minlaydi. dasturiy ta’minot bilan apparatli ta’minot o‘rtasida...

Bu fayl DOCX formatida 7 sahifadan iborat (310,5 KB). "texnologik jarayon va boshqaruvchi kompyuter o’rtasidagi interfeysning komponentlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: texnologik jarayon va boshqaruv… DOCX 7 sahifa Bepul yuklash Telegram