alsgeymer va demensiya kasalliklarini kelib chiqish sabablari

PPTX 17 pages 2.3 MB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.3 MB

File type PPTX

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti ijtimoiy fanlar fakulteti amaliy psixologiya yonalishi a-patok talabalari tomonidan tayyorlagan taqdimoti mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti ijtimoiy fanlar fakulteti amaliy psixologiya yonalishi a-patok talabalari tomonidan tayyorlagan taqdimoti fan nomi oliy nerv faoliyati va markaziy nerv sistemasi fizalogiyasi mavzu: alsgeymer va demensiya kasalliklarini kelib chiqish sabablari reja alsgeymer kasalligi haqida alsgeymer kasalligi kelib chiqish sabablari demensiya kasalligi haqida demensiya kasalligi kelib chiqish sabablari altsgeymer kasalligi — bu sekin rivojlanadigan, asosan qarilik davrida uchraydigan nevrodejenerativ (asab hujayralari yemirilishi) kasallik bo‘lib, xotira, fikrlash, va xulq-atvor funksiyalarining asta-sekin yo‘qolishiga olib keladi. bu kasallik eng ko‘p uchraydigan demensiya (aqliy zaiflashuv) shaklidir. altsgeymer kasalligining sabablari aniq sababi noma’lum, lekin quyidagi omillar muhim rol o‘ynaydi: genetik omillar: ayniqsa, apoe-e4 geni bilan bog‘liq. yosh: asosan 65 yoshdan oshganlarda uchraydi. oilaviy tarix: agar oila a’zolarida bu kasallik bo‘lgan bo‘lsa, xavf ortadi. asab hujayralarining shikastlanishi: miya to‘qimalarida amiloid blyashkalar va tau oqsillari to‘planishi …

2 / 17

ash to‘liq davosi yo‘q, ammo simptomlarni yengillashtiruvchi usullar mavjud: altsgeymer kasalligining bosqichlari 1. erta bosqich (engil demensiya): yengil xotira buzilishlari (masalan, yaqin voqealarni unutish) yo‘nalishni yo‘qotish, ismlar yoki so‘zlarni eslay olmaslik kayfiyatda o‘zgarishlar 2. o‘rta bosqich: yuzlar va joylarni tanimaslik muloqot qilishda qiynalish kundalik ishlarni bajarishda qiyinchilik asabiylik, yurish-qaytish odatlari 3. og‘ir bosqich: altsgeymer kasalligiga olib keluvchi aniq sabablar hali to‘liq aniqlanmagan, ammo bir nechta omillar bu kasallikning rivojlanishiga turtki bo‘lishi mumkin. quyidagi omillar altsgeymer kasalligiga sabab bo‘lishi mumkin deb hisoblanadi: genetik omillar: altsgeymer kasalligiga nisbatan oilaviy moyillik mavjud. agar oilada bu kasallikka chalingan odamlar bo‘lsa, risk ortadi. biroq, genetik omillar kasallikning yuzaga kelishining yagona sababi emas, balki faqat riskni oshirishi mumkin. yosh: yoshni ko‘tarilishi bilan altsgeymer kasalligiga chalinish ehtimoli ortadi. odatda 65 yoshdan keyin kasallikning belgilari ko‘proq namoyon bo‘ladi. miya faoliyati va kognitiv stress: uzun muddatli aqliy faoliyatni talab qiluvchi ishlar yoki kognitiv stress ham bu kasallikni rivojlanishiga olib …

3 / 17

omil sifatida qaralmoqda. altsgeymer kasalligining rivojlanishida bir nechta omillar birgalikda rol o‘ynashi mumkin, shuning uchun kasallikni oldini olish yoki boshqarish uchun bir nechta choralar ko‘rish zarur. demensiya nima? demensiya — bu miya faoliyatining buzilishi natijasida xotira, tafakkur, xulq-atvor va kundalik hayot faoliyatiga salbiy ta’sir ko‘rsatadigan surunkali kasalliklar to‘plamidir. bu mustaqil kasallik emas, balki turli kasalliklar va holatlar natijasida yuzaga keladigan sindrom hisoblanadi. * demensiyaning asosiy belgilari 1. xotira buzilishi – yaqinda sodir bo‘lgan voqealarni eslay olmaslik. 2. tafakkur va mantiqiy fikrlashda zaiflik – oddiy muammolarni hal qila olmaslik. 3. so‘zlashuvdagi muammolar – so‘zlarni topishda qiynalish yoki noto‘g‘ri ishlatish. 4. yo‘l yo‘qotish – tanish joylarda yo‘ldan adashish. 5. xulq-atvor va kayfiyatda o‘zgarishlar – g‘azab, tushkunlik, agressiya. 6. motivatsiyaning kamayishi – kundalik ishlarni bajarishga qiziqmaslik. demensiya kasalligi haqida demensiyaning turlari 1. altsgeymer kasalligi – demensiyaning eng keng tarqalgan turi (60–80%). sekin-asta rivojlanadi. 2. vaskulyar demensiya – miya qon aylanishining buzilishi sababli yuzaga …

4 / 17

: dori vositalari: xotirani yaxshilovchi va simptomlarni kamaytiruvchi dorilar (masalan, donepezil, rivastigmin, memantin). psixoterapiya va kognitiv reabilitatsiya. fizik faollik – yurish, jismoniy mashqlar. sog‘lom ovqatlanish – meva-sabzavot, baliq, omega-3 kislotalar. ijtimoiy faollik – suhbat, kitob o‘qish, yangi narsalarni o‘rganish. oldini olish choralar sog‘lom turmush tarzini yuritish qon bosimi va diabetni nazorat qilish aqliy faoliyatni rag‘batlantirish (krossvord, kitob o‘qish) yetarli uyqu chekish va spirtli ichimliklardan voz kechish demensiya kasalligining kelib chiqish sabablari turlicha bo‘lib, bu kasallik miya hujayralarining zararlanishi yoki nobud bo‘lishi bilan bog‘liq. quyida demensiyaning asosiy sabablarini to‘liqroq bayon qilaman: 1. altsgeymer kasalligi demensiyaning eng keng tarqalgan sababi. miya hujayralarida amiloid blyashkalar (proteindan tashkil topgan yot tuzilmalar) va tau oqsillari to‘planadi, bu esa hujayralararo signal uzatishni buzadi va hujayralarning o‘lishiga olib keladi. sababi aniq emas, ammo genetik omillar, yosh va ba’zi hayot tarzi omillari muhim rol o‘ynaydi. 2. vaskulyar (qon tomir bilan bog‘liq) sabablari miya qon aylanishining buzilishi demensiyaga sabab …

5 / 17

lar demensiya rivojlanishiga sabab bo‘lishi mumkin 6. surunkali stress va ruhiy salomatlik muammolari uzoq muddatli stress, depressiya, yoki xavotir holatlari miyada salbiy o‘zgarishlarga olib keladi. bu omillar demensiyaga moyillikni kuchaytiradi. 7. modda almashinuvi va endokrin kasalliklar qandli diabet, qalqonsimon bezning yetarli ishlamasligi (gipotiroidizm), vitamin b12 yetishmovchiligi — bular ham demensiyani keltirib chiqarishi mumkin. metabolik buzilishlar miya faoliyatiga to‘g‘ridan-ta’sir ko‘rsatadi. 8. yuqimli kasalliklar ba’zi virus va bakteriyalar (masalan, oits, sifilis, lyme kasalligi) miyaga ta’sir qilib demensiyaga sabab bo‘lishi mumkin. 9. giyohvandlik va spirtli ichimliklar haddan tashqari va doimiy spirtli ichimlik iste’moli — alkogol demensiyasi deb ataladigan holatga olib keladi. giyohvand moddalar miyani doimiy zararlaydi. 10. toksik moddalarga ta’sir og‘ir metallar (qo‘rg‘oshin, simob) va kimyoviy moddalar miya faoliyatini buzishi mumkin. etiboringiz uchun rahmat image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png image1.png /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "alsgeymer va demensiya kasalliklarini kelib chiqish sabablari"

mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti ijtimoiy fanlar fakulteti amaliy psixologiya yonalishi a-patok talabalari tomonidan tayyorlagan taqdimoti mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti ijtimoiy fanlar fakulteti amaliy psixologiya yonalishi a-patok talabalari tomonidan tayyorlagan taqdimoti fan nomi oliy nerv faoliyati va markaziy nerv sistemasi fizalogiyasi mavzu: alsgeymer va demensiya kasalliklarini kelib chiqish sabablari reja alsgeymer kasalligi haqida alsgeymer kasalligi kelib chiqish sabablari demensiya kasalligi haqida demensiya kasalligi kelib chiqish sabablari altsgeymer kasalligi — bu sekin rivojlanadigan, asosan qarilik davrida uchraydigan nevrodejenerativ (asab hujayralari yemirilishi) kasallik bo‘lib, xotira, fikrlash, va xulq-atvor funksiyalar...

This file contains 17 pages in PPTX format (2.3 MB). To download "alsgeymer va demensiya kasalliklarini kelib chiqish sabablari", click the Telegram button on the left.

Tags: alsgeymer va demensiya kasallik… PPTX 17 pages Free download Telegram