yadro, golji apparati, endoplazmatik to`r, ribosoma, mitoxondriya ularning tuzilis`hi va funksiyasi

DOC 61,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1363269924_42209.doc yadro, golji apparati, endoplazmatik to’r, ribosoma, mitoxondriya ularning tuzilis’hi va funktsiyasi www.arxiv.uz reja: 1 yadro va yadrochaning tuzilishi va funktsiyasi 2. golji apparati, va endoplazmatik to`r ularning tuzilishi va funktsiyasi 3. mitoxondriya, lizosoma, ribosoma ularning tuzilishi va funktsiyasi yadrocha. yadrocha yadroningdoimiy yuldoshi bo`lib, yoruғlik va elektron mikroskoplarda juda anik, kurinadi. uning soni, ulchami va shak-li o`simliklarningturlari uchun doimiydir. yadrocha dnkning ma`lum қismlarida shakllanadi va membrana kavati bilan uralmaganligi uchun uning chegaralari anik, kurinmaydi. tarkibida suv kamrok. bo`lib, 80 foiz oқsil va 15 foiz atrofida rnk bo`ladi. yadrochada rnkning mik.-dori tsitoplazma va yadrodagiga nisbatan ko`proқ, bo`ladi, chunki yadrocha rnkni taksimlovchi asosiy markaz sanaladi. yadrocha oqsil sintezida va ribosomalar hosil bo`lishida ishtirok etadi. umuman, yadrocha xujayradagi genetik ma`lumot saklanadigan asosiy markaz sanaladi. endoplazmatik tur. mazkur atamani 1945 yil porter joriy к.илгэн. endoplazmatik tur kanalchalar, pufakchalar va tsisternalarning uzaro tutashligidan iborat murakkab shoxlangan tur tizimi ekanligi aniklangan. bu tsitoplazmada keng tark,algan va …

rakatini va taksimlanishini ta`minlaydi. bir xujayraning endoplazmatik turlari (plazmodesma ipi or-boshq;a xujayralarniki bilan ham tutashadi va natijada umumiy modda almashuv tizimi vujudga keladi. ribosomalar. ribosomalar endoplazmatik turda joylashgan eng kichik organoidlardir. ular 1955 yilda palada tomonidan ochilgan. ribosomalar elektron mikroskopda olingan chizmalarda dumalok. shaklda kurinib, diametri 20-30 m.ga teng. ribosomalarning x.ar biri ikkitadan katta va kichik bulakchalardan tuzilgan. kattasining diametri 12-15 nm, kichiginiki esa 8-12 nm ga teng. ribosoma bulaklari yadrochada sintez bo`ladi va tsitoplazmaga utadi. tsitoplazmada esa matriks rnk molekula-sida ribosomalar shakllanadi. ribosomalar tsitoplazmada erkin yoki endoplazmatik tur membranasiga tutashgan bo`ladi. ribosomalar xujayradagi oқsil sintez қiluvchi asosiy manba hisob-lanadi. ularda xujayradagi hamma rnkning 65 foizi joylashgan, oqsil 50-57 foiz, lipidlar 3-4 foiz atrofida. keyingi yillarda aniқlanishicha, ribosomalar fakat protoplazma-da bulmay, balki yadro, plastidalar va mitoxondriyalarda ham mavjud, spetsifik oқsil sintez k.ilish qobiliyatiga ega. golji apparati. endoplazmatik turning ma`lum қismla-rida joylashgan pufakchali katlamlar golji apparata deyiladi. ular endoplazmatik turdan uzilib …

arning bo`lishi bilan xayvon xujayralaridan farq kiladi. plastida-yunoncha "plasti-kos" suzidan olingan bo`lib, shakllangan degan ma`noni anglatadi. tsitoplazmada plastidalar uzlarining kushkavat membranalari bilan ajralib turadilar. ular dumalok. yoki oval shaklda. yuksak usim-liklarning barg xujayralarida 20-50 donagacha uchraydi. plastidalar rangsiz (protoplastlar, leykoplastlar) yoki rangli (xloroplastlar, xromoplast l ar) bo`ladi. o`simlik xujayrasida uch xil plastidalar mavjud: xloroplastlar, xromoplastlar va leykoplastlar. xloroplastlar — asosan yashil rangda (yunoncha "xloros" — yashil suzidan olingan). tarkibida xlorofill va karotinoidlardan iborat pig-mentlar bor. mazkur organoidning asosiy vazifasi shundan iboratki, unda fotosintez jarayoni sodir bo`ladi. shu sababli u fotosintetik organ ham deyiladi (fotosintez bulimida buni kengrok. kurib chikamiz), xromoplastlar — (yunoncha "xroma" — rang suzidan olingan) sarik., qizil va kungir ranglarda bo`lishi mumkin. ular o`simliklarning yer usti va yer osti organlarida, o`simlik gullari va meva xujayralariningprotoplazmasida uchraydi. xromoplastlarda karotinoidlar jumlasiga kiruvchi pigmentlar (karotin - s4(|no`6, lyutin - s40n%02, violaksan-tin — s4(|n5604) bo`ladi. ular gultoj barglarida, ayrim mevalarda (apelsin pustlogida, …

ikki mingtagacha uchraydi. mitoxondriyalar kalinligi 5- nmga teng tashқi va ichki membranalarga ega. ichki membranasi kavat-kavat bo`lib joylashadi va kristallar deb ataladi. modda almashinuv jarayonida roli juda katta. ular nafas olish markazi, atflarni hosil қiluvchi organoid bo`lganligi uchun energiya manbai hisoblanadi. energiyaning hosil bo`lishida va kuchirilishida tarkibidagi fermentlar (suktsin-oksidaza, tsitoxromoksidaza) asosiy rol o`ynaydi. 1961 yilda grin o`simlik xujayralaridagi mitoxondriyalar xar 5-10 kundayangilanib turishini aniqlagan. mitoxondriyalar dnk, rnk va ribosomalariga ega bo`lib, uzlari mustaqil oқsil sintez қilish krbiliyatiga ega. keyingi yillardagi tekshirishlar natijasida mitoxondriya va plas-tidalar bir-biri bilan genetik borlik. ekanligi aniqlandi. ya`ni xujayra yadrosining ikkala membranasi ishtirokida kavarik. bo`rtmalar hosil bo`ldi. yadro membranadan uzilib chiққan pufakchalar initsial tanachalar deb ataladi. ular rivojlanib mitoxondriya va xloroplastlarga aylanadi lizosomalar. lizosomalar xajmi jix.atidan mitoxondriyalarga teng, lekin solishtirma ogirligi ulardan kam bo`lgan organoidlardir. ular asosan nordon fermentlar manbai bo`lib hisoblanadi. bu fermentlar katoriga nordon ribonukleaza, nordon dezoksiribonukleaza va katepsinlar kiradi. ayniqsa, oқsillarni, nuklein kislotalarini, …

langan juda kichik organoidlardan biri peroksisomalardir. peroksisoma atamasi birinchi marta 1965 yilda xayvon xujayrasini o`rganish natijasida de-dyuv tomonidan taklif etilgan edi. bularning o`simlik xujayrasida ham borligi 1968 yilda tolbert tomonidan aniқlangan. peroksisoma xajmi jixatidan mitoxondriyalarga yaқin turadi. o`simliklarda asosan dumalok. shaklda bo`lib, diametri 0,2-1,5 mkm. ular membrana kavati bilan uralgan, mitoxondriyalardan kichikrok. va kristal-lari yuk.. peroksisomalarda yoruғlikda nafas olish (fotodxanie) fer-mentlari ko`proқ.. shuning uchun ham ular barglarda ko`p bo`ladi va xloroplastlar bilan doimiy aloqa qiladi. ayrim olimlarning fikricha, aperoksisomalar endoplazmatik to`r membranasi sathida yuzaga keladi va anjralib chiqadi. glioksisomalar. glioksisomalar ham peroksisomalar guruhiga kiradi. bu organoidlar unayotgan urug` xujayralarida hosil bo`ladi. ular-asosan yog` kislotalarini uzgartirib, shakar hosil k.ilishda ishtirok etuvchi fermentlar ko`proқ.to`planadi. ular xajmi jixatidan peroksiso-malarga teng va endoplazmatik tur bilan bogliқ. sfyerosomalar. bu organoidlarni 1880 yilda ganshteyn kashf etgan va "mikrosoma" deb nom bergan. keyinchalik shakliga karab, sferosoma deb yuritila boshlandi. shakli dumaloқ., yorurlikni kuchli singdirish krbiliyatli, diametri 0,5-1 …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "yadro, golji apparati, endoplazmatik to`r, ribosoma, mitoxondriya ularning tuzilis`hi va funksiyasi"

1363269924_42209.doc yadro, golji apparati, endoplazmatik to’r, ribosoma, mitoxondriya ularning tuzilis’hi va funktsiyasi www.arxiv.uz reja: 1 yadro va yadrochaning tuzilishi va funktsiyasi 2. golji apparati, va endoplazmatik to`r ularning tuzilishi va funktsiyasi 3. mitoxondriya, lizosoma, ribosoma ularning tuzilishi va funktsiyasi yadrocha. yadrocha yadroningdoimiy yuldoshi bo`lib, yoruғlik va elektron mikroskoplarda juda anik, kurinadi. uning soni, ulchami va shak-li o`simliklarningturlari uchun doimiydir. yadrocha dnkning ma`lum қismlarida shakllanadi va membrana kavati bilan uralmaganligi uchun uning chegaralari anik, kurinmaydi. tarkibida suv kamrok. bo`lib, 80 foiz oқsil va 15 foiz atrofida rnk bo`ladi. yadrochada rnkning mik.-dori tsitoplazma va yadrodagiga nisbatan ko`proқ, bo`la...

Формат DOC, 61,0 КБ. Чтобы скачать "yadro, golji apparati, endoplazmatik to`r, ribosoma, mitoxondriya ularning tuzilis`hi va funksiyasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: yadro, golji apparati, endoplaz… DOC Бесплатная загрузка Telegram