ilmiy tadqiqotga axborot va axborot texnologiyalarining ta’siri

DOCX 22 sahifa 86,2 KB Bepul yuklash

22 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 86,2 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 22

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 22

12-mavzu: ilmiy tadqiqotga axborot va axborot texnologiyalarining ta’siri reja: 1. axborot, bilim, ma’lumot tushunchalarining tahlili 2. ijtimoiy axborot va ilmiy axborotning o‘ziga xos xususiyatlari. 3. axborotlashgan jamiyat konsepsiyasi 4. axborot inqilobi. nanotexnologiyalar. biometrik identifikatsiya qilish texnologiyasi. vertual borliq texnologiyalaridan ilmiy faoliyatda foydalanishning ahamiyati. axborot, bilim, ma’lumot tushunchalarining tahlili. so‘nggi yillarda «axborot», «invariantlik», «nomuayyanlik» kabi umumilmiy tushunchalar falsafiy tahlil predmetiga aylandi. bilimning u yoki bu tarmoqlarida yuzaga kelgan va ilmiy bilishning mantiqiy-metodologik vositalari darajasiga ko‘tarilgan bu tushunchalar nafaqat ob’ektlar va jarayonlarni ko‘rishning umumiy usullari, balki rivojlanayotgan bilimni tahlil qilish shakllari hamdir. eng umumiy ma’noda axborot narsa va hodisalar haqidagi har qanday ma’lumotni anglatadi, biroq hozirgacha axborotning umum qabul qilingan ta’rifi yo‘q. axborotning eng sodda klassik ta’rifi bu – ma’lumot berishdir. n.viner fikricha, “axborot – tashqi olamga ko‘nikish jarayonida undan olingan mazmunni ifodalashdir”[footnoteref:1]. bu yerda axborot tashqi olamni aks ettirish (gnoseologik jihat) va adaptatsiya (unga qo‘nikish) deb ifodalanadi. l.popov “axborot kommunikatsiya va …

2 / 22

3: эшби р. массовая информация: стратегия и тактика потребления. -м.: дело, 1993. –с.469 ] [4: моль с.информационное воздействие в современном мире. –м.: крқмский мост, 2004. –с. 484.] [5: свитич л.п. социальная информациология. -м.: алгоритм, 2000. –с.250] axborot – ob’ektiv reallikning muhim qismini ifodalovchi tushuncha bo‘lib, o‘zini saqlash, qayta ishlash va ta’sir natijalari (izlari)dan foydalanish uchun mo‘ljallangan moddiy tizimlarda namoyon bo‘ladi. ob’ektivlik, moddiylashtirish va uzatish imkoniyatining mavjudligi – axborotning muhim xususiyatlari. «axborotni o‘rganish axborot-boshqaruv jarayonini tahlil qilish bilan uzviy bog‘liq, chunki axborot unda funksional xossa sifatida mavjuddir»[footnoteref:6]. [6: тураев б. информационное свойство пространства и времени // естествознание и философия. iii международнқй семинар. – санкт-петербург: 1992. – с.64.] «axborot», «ma’lumot», «bilim» tushunchalari ko‘pincha bir-biriga o‘xshatiladi. bu qisman shu bilan izohlanadiki, bir darajada axborot sifatida amal qiluvchi dalillar boshqa darajada ma’lumotlar sifatida amal qilishi mumkin. masalan, radio yoki televidenie muxbiri intervyu jarayonida muayyan axborot oladi. bu axborot jamoatchilik fikrini o‘rganish markazi uchun ma’lumot …

3 / 22

sh yo‘li bilan yaxlit bilim korpusiga aylantirish mumkin. ammo har qanday axborot ham bilim bo‘la olmaydi. xo‘sh, axborot va bilimning o‘zaro nisbati qanday? ko‘pincha bu tushunchalar bir-biriga o‘xshatiladi, falsafa qomusiy lug‘atida bilim «kishilarning tabiat va jamiyat hodisalari haqida xosil qilgan ma’lumotlari»[footnoteref:7], deb tavsiflanadi. bizningcha, bu fikrga qo‘shilib bo‘lmaydi. ammo bilim va axborotning o‘zaro nisbati muammosining bir xil yechimi mavjud emas. [7: фалсафа қомусий луғат. -т.: шарқ, 2004. –б.40.] umuman olganda, axborot tushunchasi bilim tushunchasidan kengroq. masalan, so‘qmoqda yotgan singan daraxt shoxi axborot beradi – yo‘lovchining harakat yo‘nalishini ko‘rsatadi, ammo yo‘l haqida – uning og‘irligi, uzunligi, relefi, so‘qmoqdan o‘tish uchun qulay kun vaqti yoki yil mavsumi va hokazolar to‘g‘risida bilim bermaydi. bilim – bilish faoliyatining natijasi, mazkur faoliyat yordamida olingan borliq haqidagi tushunchalar tizimi. binobarin, har qanday bilim ham axborot beravermaydi. faqat muayyan darajada o‘zgartirilgan, tilda (ovozlar, imo-ishoralar, rasmlar va b.) qayd etilgan va ifodalangan axborotga bilim deb qarash mumkin. bilim, …

4 / 22

shi va faoliyat uchun asos bo‘lib xizmat qilishi, ma’lum pragmatik munosabatlarga kirishishi lozim. bilim jarayon yoki narsa emas, balki sub’ekt bilan ob’ekt o‘rtasidagi munosabatlarning alohida tizimidir. bilim insonning borliqqa nisbatan amaliy munosabatda bo‘lishi jarayonida yuzaga kelgan, inson faoliyatining zarur sharti hisoblangan borliqning hissiy va mantiqiy shakllardagi in’ikosidir. bilim tarkibida doim axborot mavjud, lekin bu «insoniy» axborot o‘z xususiyatlariga ega. bilim – inson ongining tarkibiy qismi. ong, bilimdan tashqari, hissiyot, kayfiyat, sezgi, iroda va hokazolarga ham ega. bilim, ongning tarkibiy qismi sifatida, ular bilan chambarchas bog‘liq. axborot kommunikativ jarayonga qo‘shilib, bilim muayyan shaxsning boyligiga aylanishiga imkoniyat yaratadi. bilim – sub’ekt ongining mazmuni, bilish faoliyatining natijasi, amalda mavjud predmetlarga bog‘langan bilish obrazlari majmui. muayyan sub’ekt bilimining mazmuni hech qachon idrok etilgan axborot mazmuni bilangina cheklanmaydi. idrok etish bilimning alohida turi sifatida olingan axborotni anglab yetish, tushunish, talqin qilishni nazarda tutadi. darhaqiqat, insoniyat ilgari hech qachon hozirgidek jadal sur’atlarda axborot to‘plamagan. bu ayniqsa …

5 / 22

t bilan ishlash usullari o‘zgarmoqda, yangi axborot texnologiyalarini qo‘llash sohalari kengaymoqda. axborot o‘z sub’ekti va ob’ekti (manbai) o‘rtasidagi o‘zaro aloqa jarayonining mahsuli (natijasi) sifatida vujudga keladi. aks ettirishning uzatilgan, invariant qismi sifatidagi axborot konsepsiyasi tanlash jarayonini amalga oshirishga qodir o‘zini o‘zi boshqaruvchi tizimlar faoliyatini tavsiflashi mumkin. axborot murakkab tarkibli tizimlarda aks ettirilgan rang-baranglikning boshqaruvga xizmat ko‘rsatuvchi muhim qismi, kommunikatsiya vositasi sifatida namoyon bo‘ladi. u bir qancha xossalarni o‘zida mujassamlashtiradi – nafaqat aks ettirish, boshqarish, balki aloqa vositasi sifatida ham amal qiladi. bu yerda axborotning kommunikativ jihati birinchi o‘ringa chiqadi. axborot –ob’ektiv reallikning muhim qismini ifodalovchi tushuncha bo‘lib, o‘zini saqlash, qayta ishlash va ta’sir natijalari (izlari)dan foydalanish uchun mo‘ljallangan moddiy tizimlarda namoyon bo‘ladi. axborot bu tizimlarning faoliyat jarayonida o‘z mazmuniga ega. ob’ektivlik, moddiylashtirish va uzatish imkoniyatining mavjudligi – axborotning muhim xususiyatlaridir. «axborotni o‘rganish axborot-boshqaruv jarayonini tahlil qilish bilan uzviy bog‘liq, chunki axborot unda funksional xossa sifatida mavjuddir»[footnoteref:8]. [8: тураев б. информационное …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 22 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"ilmiy tadqiqotga axborot va axborot texnologiyalarining ta’siri" haqida

12-mavzu: ilmiy tadqiqotga axborot va axborot texnologiyalarining ta’siri reja: 1. axborot, bilim, ma’lumot tushunchalarining tahlili 2. ijtimoiy axborot va ilmiy axborotning o‘ziga xos xususiyatlari. 3. axborotlashgan jamiyat konsepsiyasi 4. axborot inqilobi. nanotexnologiyalar. biometrik identifikatsiya qilish texnologiyasi. vertual borliq texnologiyalaridan ilmiy faoliyatda foydalanishning ahamiyati. axborot, bilim, ma’lumot tushunchalarining tahlili. so‘nggi yillarda «axborot», «invariantlik», «nomuayyanlik» kabi umumilmiy tushunchalar falsafiy tahlil predmetiga aylandi. bilimning u yoki bu tarmoqlarida yuzaga kelgan va ilmiy bilishning mantiqiy-metodologik vositalari darajasiga ko‘tarilgan bu tushunchalar nafaqat ob’ektlar va jarayonlarni ko‘rishning umumiy usullari, balki rivojlanayo...

Bu fayl DOCX formatida 22 sahifadan iborat (86,2 KB). "ilmiy tadqiqotga axborot va axborot texnologiyalarining ta’siri"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: ilmiy tadqiqotga axborot va axb… DOCX 22 sahifa Bepul yuklash Telegram