text mining usullarini taxlili

DOCX 18 стр. 64,8 КБ Бесплатная загрузка

18 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 64,8 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 18

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 18

mustaqil ish mavzu: text mining usullarini taxlili o'quvchi: ism yoziladigan joy 2024-2025-o'quv yili kirish: matnlar ustida ishlashning ahamiyati: nlp (tabiiy tilni qayta ishlash) texnologiyalarining rivojlanishi. matnlarni qayta ishlash jarayonining umumiy ko‘rinishi va lug‘at tahlilining o‘rni. 1. matnlarni oldindan qayta ishlash 1.1. ma'lumotni tozalash matndan keraksiz belgilarni olib tashlash (noto‘g‘ri belgilar, html teglar, maxsus belgilar). matnni kichik harflarga o‘tkazish (case normalization). 1.2. tokenizatsiya so‘zlarga yoki jumlalarga ajratish (word/sentence tokenization). syntaksik tahlil uchun boshlang‘ich qadam sifatida tokenlarning aniqligi 1.3. lemmatizatsiya va stemming stemming: so‘z ildizini topish (masalan, running → run). lemmatizatsiya: grammatik o‘zgarishlarga mos ravishda asosiy shaklni topish. 1.4. xususiyatlarni chiqarish (feature extraction) matnni raqamli formatga aylantirish: bag of words (bow), tf-idf, yoki word embeddings. katta hajmdagi matnlar uchun samarali siqish usullari.2. tabiiy tilni qayta ishlash (nlp) 2.1. nlpning asosiy tamoyillari va jarayonlari sintaksis tahlili: so‘zlar orasidagi munosabatlarni aniqlash. semantik tahlil: so‘zlarning ma’nosini tushunish va kontekstga bog‘lash. pragmatik tahlil: kontekst asosida mantiqiy …

2 / 18

elgilar, raqamlar yoki boshqa himoya belgilari uchrab turishi mumkin. blardan xalos bo'lish ma'lumotlar tozaligini ta'minlaydi va asosiy mantiqiy qismga e'tibor qaratishga yordam beradi. 3. **tokenizatsiya (so'zlarni ajratish):** matnni so'zlar yoki iboralarga ajratishni nazarda tutadi. bu qadam ma'lumotlarni bir nechta elemntlarga bo'lish va tahlil qilish uchun juda muhimdir. 4. **stop-slovalarni olib tashlash:** odatda tahlil uchun muhim emas deb hisoblangan umumiy so'zlar (masalan, "va", "yoki", "lekin") olib tashlanadi. ushbu qadam ma'lumotlar hajmini qisqartiradi va tahlil natijalariga ta'sir qilishi mumkin bo'lgan shovqinni kamaytiradi. 5. **stemming va lemmatizatsiya:** so'zlarni ildizlari yoki lug'aviy shakllariga aylantirish jarayonlari. stemming so'zlardan qo'shimchalarni olib tashlashdan iborat bo'lib, lemmatizatsiya esa so'zni uning lug'atdagi shakliga keltirishni ifodalaydi. har ikkala yondashuv ham matndagi so'zlar o'rtasidagi semantik bog'lanishni yaxshiroq tushunishga yordam beradi. 6. **dublikat gaplarni yoki yozuvlarni olib tashlash:** matnlar bilan ishlaganda bir xil yoki o'xshash yozuvlar yoki gaplarni olib tashlash tahlil natijalarining aniqligini oshirish uchun muhimdir. 7. **maxsus jihatlarni chiqarib olish:** ba'zan …

3 / 18

ngan, masalan, python dasturlash tilidagi nltk va spacy kutubxonalari bu borada mashhur hisoblanadi. aksariyat ma'lumotlar ilmiy jihatdan tonnalab ma'lumotlarni tahlil qilishni talab qiladi. masalan, shunga o'xshash tahlillar google kabi katta kompaniyalar tomonidan amalga oshiriladi, ular kuniga millionlab matnlarni qayta ishlashlari mumkin. bunday ma'lumotlarni muvaffaqiyatli qayta ishlash uchun optimallashtirilgan algoritmlar va ta'lim yondashuvlari talaba etiladi. yaxshi va sifatli matnlarni oldindan qayta ishlashning asosiy maqsadi - ma'lumotni shakllantirish va tahlil qilishni osonlashtirish turadi. ushbu jarayon orqali olinadigan ma'lumotlar tahliliy ishlovlar uchun tayyor holatda bo'lishi, shuningdek, keyinchalik amalga oshiriladigan tahminiy modellar uchun asosiy ma'lumotlar sifatida xizmat qilishi lozim. 2. tabiiy tilni qayta ishlash tabiiy tilni qayta ishlash (ttq) – bu kompyuter fanlarining tilshunoslik va sun'iy intellekt bilan o‘zaro bog‘liqligi bo‘lgan yo‘nalish bo‘lib, inson tillarini avtomatik ishlab chiqish va tushunishga qaratilgan. ushbu soha inson tilidagi matn va nutqni kompyuter orqali tahlil qilish va ishlab chiqishga imkon beradi. tabiiy tilni qayta ishlash texnologiyalari asosan to‘rtta …

4 / 18

pragmatika esa ma’lumotning kontekstda qanday tushunilishini o‘rganadi. ttqni amalga oshirishda bir qancha algoritmlar qo‘llaniladi. ular orasida eng ko‘p ishlatiladigani changchi(yashirin) markov modellar, rekurrent neyron tarmoqlar, va transformer modellaridir. transformer modellar hozirgi kunda juda samarali bo‘lib, ular bert, gpt-3 kabi hisoblash tillarini o‘z ichiga oladi. gpt-3, masalan, 175 milliard parametrli modeldir, bu esa uni dunyodagi eng yirik til modellardan biri qiladi. ttq sohasida ushbu modelning muvaffaqiyati natijasida ko‘plab innovatsiyalar yaratildi va sun'iy intellekt texnologiyalari yanada tez rivojlanmoqda. 2000 yillarning boshlarida ttq texnologiyalarining rivojlanishi asosan statistika metodlariga tayanib ish ko‘rardi, lekin keyingi yillarda chuqur o‘rganish metodlari o‘ziga xos rol o‘ynab, yangi imkoniyatlar eshigini ochib berdi. 2013 yildagi word2vec modeli so‘zlarni vektor sifatida tasvirlashda katta yutuqqa erishdi va bu orqali ko‘plab ttq vazifalarini yaxshiroq bajarish imkonini berdi. tabiiy tilni qayta ishlashning iqtisodiy ta'siri ham sezilarli. 2020 yilda ttq bozorining narxi 10 milliard dollarni tashkil etgan bo‘lsa, 2026 yilga kelib bu raqam 50 milliard …

5 / 18

chuqur va aniqlik bilan o'rganish jarayonini anglatadi. bu jarayon turli lug'atshunoslik usullari va statistik metodlarni o'z ichiga oladi. quyida ushbu mavzu doirasida turli jihatlar va statistik ma'lumotlar keltirilgan. birinchi navbatda, lug'at tahlili tushunchasi tahlil qilinadigan lug'atlarning turiga bog'liq ravishda o'zgaradi. masalan, umumiy lug'atlar, mafhumiy lug'atlar va terminologik lug'atlar mavjud, bularning har biri o'ziga xos xususiyatlarga ega. umumiy lug'atda eng ko'p uchraydigan atamalarni o'rganish qiziqarli bo'lishi mumkin. misol uchun, o’zbek tilidagi eng ko’p so’zlar orasida "va", "bu", "yoki", "bilan" kabi bog'lovchilar bor, ular odatda tez-tez ishlatiladi. shuningdek, lug'at tahlilining yana bir muhim jihati lug'atning hajmi va uning o'sishi hisoblanadi. o’zbek tilida 2019 yilda o’zbekiston respublikasi davlat tilida kundalik so’z boyligi taxminan 60,000 so’zdan iborat ekanligi qayd etilgan. shu bilan birga, bu raqam yangi tushuncha, o'zgarish va yangiliklar tufayli tez sur'atlar bilan o'sib bormoqda. masalan, yangi texnologiyalar shunchalik tez kirib kelmoqdaki, ular ham o'z navbatida yangi atamalar va iboralar yaratilishini talab qiladi. …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 18 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "text mining usullarini taxlili"

mustaqil ish mavzu: text mining usullarini taxlili o'quvchi: ism yoziladigan joy 2024-2025-o'quv yili kirish: matnlar ustida ishlashning ahamiyati: nlp (tabiiy tilni qayta ishlash) texnologiyalarining rivojlanishi. matnlarni qayta ishlash jarayonining umumiy ko‘rinishi va lug‘at tahlilining o‘rni. 1. matnlarni oldindan qayta ishlash 1.1. ma'lumotni tozalash matndan keraksiz belgilarni olib tashlash (noto‘g‘ri belgilar, html teglar, maxsus belgilar). matnni kichik harflarga o‘tkazish (case normalization). 1.2. tokenizatsiya so‘zlarga yoki jumlalarga ajratish (word/sentence tokenization). syntaksik tahlil uchun boshlang‘ich qadam sifatida tokenlarning aniqligi 1.3. lemmatizatsiya va stemming stemming: so‘z ildizini topish (masalan, running → run). lemmatizatsiya: grammatik o‘zgarishlarga mos...

Этот файл содержит 18 стр. в формате DOCX (64,8 КБ). Чтобы скачать "text mining usullarini taxlili", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: text mining usullarini taxlili DOCX 18 стр. Бесплатная загрузка Telegram