piyozli sabzavotlar

PPTX 26 sahifa 4,3 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (6 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 26
7-mavzu: piyozli sabzavotlar ahamiyati, biologiyasi, navlari va yetishtirish texnologiyasi. reja piyozbosh sabzavot ekinlarni vakillari va ahamiyati kelib chiqishi va tarqalishi, botanik taê¼rifi va navlari boshpiyoz biologik xususiyatlari. boshpiyoz o‘stirish texnologiyasi. boshpiyoz urug‘i yetishtirish texnologiyasi sarimsoq piyoz piyozbosh sabzavot ekinlarni vakillari va ahamiyati. piyozboshning sabzavot ekinlariga bir pallalilar sinfi, piyozgullilar oilasi (liliaceae) allium avlodiga mansub oddiy (bosh) piyoz (a. cepa l.), sarimsoq (a.sativum l.), porey piyoz (a.porrum l.), batun piyoz (a.fistulosum l.), shnitt-piyoz (a.schoprasum l.), ko‘pyarusli piyoz (a.proliferumschrad), shalot piyoz (a.ascalonicum l.), slizun piyoz (a.nutans l.), anzur piyoz kabi turlari va xillari kiradi. shulardan eng ahamiyatli oddiy yoki bosh piyoz va sarimsoq piyoz hisoblanadi. 3 piyozlarning biokimyoviy tarkibi va kaloriyaliligi № ekinlar 1 kilogramm piyoz kaloriyasi, kilokaloriyada tarkibida, % hisobida vitaminlar, mg% hisobida quruq modda shakar oqsil moy kul kletchatka s karotin v1 v2 rr 1. oddiy piyoz: â â â â â â â â â â â â â …
2 / 26
msoq qadimdan (6000 yildan beri) oziq-ovqatda ishlatiladi. ular yangiligicha isteê¼mol qilinadi, turli taomlarga ziravor, konserva sanoati, kolbasa tayyorlash uchun keng ko‘lamda foydalaniladi. bularning fitonsidlik xususiyati yuqori bo‘lganligi va organizmda yig‘ilib qolgan ohakni eritish qobiliyatiga ega bo‘lganligi uchun ulardan tayyorlangan preparat meditsinada oshqozon-ichak kasalliklari, nafas olish organlari, nerv va yurak – qon tomirlar sistemasini davolashda ishlatiladi. kelib chiqishi va tarqalishi. ko‘pchilik olimlar oddiy piyoz va sarimsoqning vatani o‘rta osiyo va afg‘onistonning tog‘li hududlari deb hisoblaydilar. chunki, bu yerlarda piyozning mahalliy xalqlar tomonidan istemol qilinadigan juda ko‘p yovvoyi shakllari mavjud. batun-piyoz va ko‘p yarusli piyozlar sharqiy sibirning janubiy qismlaridan va uning xitoy hamda mongoliyaga yaqin joylaridan kelib chiqqan. porey-piyozning vatani o‘rta yer dengizi sohillaridir. shnitt va shalot piyozlari janubiy osiyodan kelib chiqqan. ð‘ð¾ñ‚ð°ð½ð¸ðº ñ‚ð°ñŠñ€ð¸ñ„ð¸. ðžð´ð´ð¸ð¹ ð¿ð¸ñ‘ð· (ð.ñðµñ€ð° l.) - ð¿ð¸ñ‘ð·ð±ð¾ñˆð¸ ò›ð¸ñò›ð°ñ€ð³ð°ð½ ð¿ð¾ñð´ð°ð½ ð¸ð±ð¾ñ€ð°ñ‚. ð£ð½ð´ð° ð±ð¸ñ‚ñ‚ð° ñ‘ðºð¸ ð±ð¸ñ€ ð½ðµñ‡ñ‚ð° ð³ðµð½ðµñ€ð°ñ‚ð¸ð² ð²ð° ð²ðµð³ðµñ‚ð°ñ‚ð¸ð² ðºñƒñ€ñ‚ð°ðºð»ð°ñ€ ð¶ð¾ð¹ð»ð°ñˆð°ð´ð¸. ð“ðµð½ðµñ€ðµñ‚ð¸ð² ðºñƒñ€ñ‚ð°ðºð»ð°ñ€ð´ð°ð½ ò›ñƒð»ð°ð¹ ñˆð°ñ€ð¾ð¸ñ‚ ð±ñžð»ð³ð°ð½ð´ð° ð³ñƒð»ð¿ð¾ñ ñ€ð¸ð²ð¾ð¶ð»ð°ð½ð°ð´ð¸. ð“ñƒð»ð¿ð¾ñð´ð°ð½ ð³ñƒð» …
3 / 26
ð´ð° ñ‡ð¸ò›ð°ð´ð¸, ò›ð¾ð»ð³ð°ð½ ñ‘ð¿ð¸ò›ð»ð°ñ€ð¸ ññð° ð¿ð¸ñ‘ð·ð±ð¾ñˆð´ð° ñ€ð¸ð²ð¾ð¶ð»ð°ð½ð°ñ‘ñ‚ð³ð°ð½ ðºñƒñ€ñ‚ð°ðºð»ð°ñ€ ð¾ð·ð¸ò›ð»ð°ð½ð¸ñˆð¸ ñƒñ‡ñƒð½ ñð°ñ€ñ„ð»ð°ð½ð°ð´ð¸. guruhlanishi va navlari. ð–ð°ð½ñƒð±ð¸ð¹ ðºðµð½ð¶ð° ñ‚ñƒñ€. ð‘ñƒ ñ‚ñƒñ€ð³ð° ð•ð²ñ€ð¾ð¿ð°ð½ð¸ð½ð³ ð¶ð°ð½ñƒð±ð¸ð´ð°, ðñ„ò“ð¾ð½ð¸ññ‚ð¾ð½ð´ð°, ð­ñ€ð¾ð½ð´ð°, ð˜ñ€ð¾ò›ð´ð°, ðŽñ€ñ‚ð° ðžñð¸ñ‘ ð²ð° ðšð°ð²ðºð°ð·ð´ð° ñžññ‚ð¸ñ€ð¸ð»ð°ð´ð¸ð³ð°ð½ ð½ð°ð²ð»ð°ñ€ ðºð¸ñ€ð°ð´ð¸. ò’ð°ñ€ð±ð¸ð¹ ðºðµð½ð¶ð° ñ‚ñƒñ€. ð‘ñƒð½ð³ð° ñžññƒð² ð´ð°ð²ñ€ð¸ 120-160 ðºñƒð½, ð±ð¾ñˆð»ð°ð½ò“ð¸ñ‡ ð¼ñƒñ€ñ‚ð°ð³ð¸ ð±ð¸ñ‚ñ‚ð°, ñžñ€ñ‚ð°ñ‡ð° ð²ð° ð±ð¾ñˆ ð¿ð¸ñ‘ð·ð»ð°ñ€ð¸ ñžñ€ñ‚ð°ñ‡ð° ð¹ð¸ñ€ð¸ðº, ñ‚ñƒñ€ð»ð¸ ñˆð°ðºð»ð´ð°ð³ð¸, ñð°ñ€ð¸ò› ñ‘ðºð¸ ò›ð¸ð·ð¸ð» ð±ð¸ð½ð°ñ„ñˆð° ñ€ð°ð½ð³ð»ð¸, ñ‚ð°ñŠð¼ð¸ ð°ñ‡ñ‡ð¸ò› ñ‘ðºð¸ ññ€ð¸ð¼ ð°ñ‡ñ‡ð¸ò›. ð¨ð°ñ€ò›ð¸ð¹ ðºðµð½ð¶ð° ñ‚ñƒñ€ ñƒñ€ñƒò“ð´ð°ð½ ñžññ‚ð¸ñ€ð¸ð»ð³ð°ð½ð´ð° ñžññƒð² ð´ð°ð²ñ€ð¸ 120-150 ðºñƒð½, ð²ðµð³ðµñ‚ð°ñ‚ð¸ð² ð¹ñžð» ð±ð¸ð»ð°ð½ ðºñžð¿ð°ð¹ñ‚ð¸ñ€ð¸ð»ð³ð°ð½ð´ð° 80-126 ðºñƒð½), ð¼ð°ð¹ð´ð°, ð±ð¾ñˆð»ð°ð½ò“ð¸ñ‡ ð¼ñƒñ€ñ‚ð°ð³ð¸ ðºñžð¿, ðºñžð¿ ñƒñð»ð¸, ñ‚ñƒñ€ð»ð¸ ñ€ð°ð½ð³ð´ð°ð³ð¸ ð´ñƒð¼ð°ð»ð¾ò›-ñð»ð¿ð¾ò› ð¿ð¸ñ‘ð·, ð°ñ‡ñ‡ð¸ò› ð²ð° ññ€ð¸ð¼ ð°ñ‡ñ‡ð¸ò›ð»ð¸ð³ð¸ ð²ð° ññ ñˆð¸ ñð°ò›ð»ð°ð½ð¸ñˆð¸ ð±ð¸ð»ð°ð½ ñ„ð°ñ€ò› ò›ð¸ð»ð°ð´ð¸. ð¨ð°ñ€ò›ð¸ð¹ ðºðµð½ð¶ð° ñ‚ñƒñ€, ñžð· ð½ð°ð²ð±ð°ñ‚ð¸ð´ð° ñˆð¸ð¼ð¾ð»ð¸ð¹ ð²ð° ð¶ð°ð½ñƒð±ð¸ð¹-ñˆð°ñ€ò›ð¸ð¹ ñðºð¾ð»ð¾ð³ð¸ðº ð³ñƒñ€ñƒò³ð³ð° ð±ñžð»ð¸ð½ð°ð´ð¸. ð‘ñƒ ð¿ð¸ñ‘ð·ð»ð°ñ€ ð¹ð¸ñ€ð¸ðºð»ð¸ð³ð¸, ð¼ð°ð·ð°ñð¸, ñ‡ñƒñ‡ñƒðºð»ð¸ð³ð¸ ñ‘ðºð¸ ñžñ€ñ‚ð°ñ‡ð° ð°ñ‡ñ‡ð¸ò›ð»ð¸ð³ð¸ ð±ð¸ð»ð°ð½ ñ„ð°ñ€ò›ð»ð°ð½ð°ð´ð¸. ð–ð°ð½ñƒð±ð¸ð¹ ðºðµð½ð¶ð° ñ‚ñƒñ€ ð¸ðºðºð¸ñ‚ð° ñðºð¾ð»ð¾ð³ð¸ðº ð³ñƒñ€ñƒò³ð³ð°: ðŽñ€ñ‚ð° ðµñ€ ð´ðµð½ð³ð¸ð·ð¸ ð²ð° ðžñð¸ñ‘ ð³ñƒñ€ñƒò³ð»ð°ñ€ð¸ð³ð° ð±ñžð»ð¸ð½ð°ð´ð¸. ðŽñ€ñ‚ð°ñ‡ð° ñ‘ðºð¸ ññ ñˆð¸ ñð°ò›ð»ð°ð½ð°ð´ð¸ð³ð°ð½ ð½ð°ð²ð»ð°ñ€ð¸ ðºð¸ñ€ð°ð´ð¸. o‘zbekistonda ekiladigan boshpiyoz navlarining taê¼rifi № nav nomi yaratilgan joyi o‘suv davri hosildor-ligi, …
4 / 26
o‘rta uyali, salatbop, piyozboshi yumaloq, quruq po‘sti oq, piyozi zich, saqlanuvchanligi o‘rtacha. 2 karatalskiy qozog‘iston dehqonchilik iti qoratol sholichilik tajriba stansiyasi o‘rtatez pishar, 120-130 kun 200-340 kam uyali, piyozboshi yumaloq, quruq po‘sti sariq. zich, mazasi yarim achchiq. yaxshi saqlanuvchan. 3 kaba – 132 o‘zspekiti kechpishar, 160-170 kun 150-240 kam uyali piyozboshi yumaloq, quruq po‘sti sariq yoki och jigar rang. zichligi o‘rtacha. saqlanuvchanligi ham o‘rtacha. 4 margelanskiy udlinenniy mestnñ‹y mahalliy kechpishar, 150-160 kun 250-300 kam uyali, salatbop, piyozboshi uzun-oval, quruq po‘sti oq, zichligi o‘rtacha. mazasi shirin. saqlanuvchanligi yaxshi. 5 samarkandskiy krasniy - 172 o‘zspekiti kechpishar, 130-160 kun 130-280 bir uyali, salatbop, piyozboshi yumaloq-oval, quruq po‘sti pushti rangda, zichligi o‘rta, mazasi yarim achchiq. o‘rtacha saqlanuvchan. 6 ispanskiy 313 biryuchukut sabzavotchilik tajriba stansiyasi. kechpishar, 134-170 kun 230-350 bir uyali, salatbop, piyozboshi yumaloq, quruq po‘sti sariq, zichligi o‘rta, mazasi yarim achchiq. qishda yaxshi saqlanmaydi, yaê¼ni yomon saqlanuvchan. 7 peshpazak tojikiston dehqonchilik iti. ertapishar, 110-125 …
5 / 26
0 gramm, quruq moddasi 10,8 %, saqlanuvchanligi yaxshi. boshpiyoz biologik xususiyatlari. oddiy (bosh) piyoz naviga, o‘stirilayotgan joyiga, parvarishlash usullariga qarab ikki, uch va ko‘p yillik o‘simlik bo‘lishi mumkin. o‘zbekistonda urug‘dan ekilgan piyoz ikki yillik bo‘lib, birinchi yili yirik piyozbosh hosil qilib, ikkinchi yili undan gulpoya chiqarib gullaydi va urug‘ beradi. piyoz sovuqqa chidamli o‘simlik. uning urug‘i 3-50s haroratda nishlay boshlaydi, piyozboshi esa o‘sadi. o‘simlikning o‘sishi va rivojlanishi uchun qulay harorat 18-280s hisoblanadi. unib chiqqan o‘simliklari 2-30s gacha sovuqqa chidaydi, pishgan piyozboshlari esa 10-120s gacha qisqa muddatli sovuqqa ham chidaydi. yaxlagan va asta-sekin yaxdan tushgan piyozlar hayotchanligini yo‘qotmaydi. piyozning bargi 6-70s gacha sovuqqa chidaydi. piyozboshning shakllanishi uchun eng qulay harorat 20-300s harorat bundan past bo‘lsa, piyozbosh sust o‘sadi; harorat yuqori bo‘lsa, tarkibidagi plastik moddalarning nafas olishga sarflanishi tufayli piyozbosh mayda bo‘lib qoladi. shimoliy nav piyozlarning o‘sishi uchun 15-18 soatlik uzun kun eng qulay hisoblanadi. uzun kun sharoitida piyozbosh tez shakllanadi, barvaqt …
6 / 26
uchun tuproqda 10,6 kg azot, 7,3 kg fosfor, 3,6 kg kaliy solish zarur. bo‘z tuproqlarda gektariga 20-30 tonna go‘ng, azot 200, fosfor 150, kaliy 75 kg; o‘tloq va o‘tloq-bo‘z tuproqlarda azot 160, fosfor 150 va kaliy 80 kg hisobida beriladi kuzda tuproq 28-30 sm chuqurlikda shudgorlanadi, tekislanadi. yerga bahorda boronalanadi, qo‘lda ekiladigan bo‘lsa, jo‘yak olinadi. takroriy ekin sifatida ekiladigan bo‘lsa, asosiy ekin yig‘ishtirilgach, yerlar shudgorlanadi, jo‘yaklar olinib provakatsiya suvi beriladi va 8-10 kun o‘tgach chizellanib boronalanadi va molalanadi. piyoz ekilgan maydonlarda bir yillik begona o‘tlarga qarshi u ekilgunga qadar gektariga tuproqning 6-8 sm chuqurligida 1,0-1,5 kg, piyoz ekilgach 7-8 kg treflan yoki 12 kg daktal taê¼sir etuvchi modda hisobida sepilishi lozim. yerni ekishga tayyorlash. ekish muddati va usullari o‘zbekistonda piyoz uch muddatda ekiladi: erta baxorda - fevral oxiri martning boshlarida; yoz-kuzda -avgust-sentyabrda va qish oldidan - noyabr oxiri dekabrning boshlarida ekiladi. erta bahorda ekilgan piyoz yoz-kuz va qisholdi ekilgandan qishda …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 26 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"piyozli sabzavotlar" haqida

7-mavzu: piyozli sabzavotlar ahamiyati, biologiyasi, navlari va yetishtirish texnologiyasi. reja piyozbosh sabzavot ekinlarni vakillari va ahamiyati kelib chiqishi va tarqalishi, botanik taê¼rifi va navlari boshpiyoz biologik xususiyatlari. boshpiyoz o‘stirish texnologiyasi. boshpiyoz urug‘i yetishtirish texnologiyasi sarimsoq piyoz piyozbosh sabzavot ekinlarni vakillari va ahamiyati. piyozboshning sabzavot ekinlariga bir pallalilar sinfi, piyozgullilar oilasi (liliaceae) allium avlodiga mansub oddiy (bosh) piyoz (a. cepa l.), sarimsoq (a.sativum l.), porey piyoz (a.porrum l.), batun piyoz (a.fistulosum l.), shnitt-piyoz (a.schoprasum l.), ko‘pyarusli piyoz (a.proliferumschrad), shalot piyoz (a.ascalonicum l.), slizun piyoz (a.nutans l.), anzur piyoz kabi turlari va xillari kiradi. s...

Bu fayl PPTX formatida 26 sahifadan iborat (4,3 MB). "piyozli sabzavotlar"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: piyozli sabzavotlar PPTX 26 sahifa Bepul yuklash Telegram