til haqida umumiy tushuncha

DOC 70,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1405764256_56616.doc til haqida umumiy tushuncha reja: 1. kirish 2. dunyo tillarining tasnifi 3. tillarning gðµnðµkologik tasnifi 4. turkiy tillari oilasi 5. tillarning morfologik tasnifi 6. o’zbðµkistondagi tillar til qadim zamonlardan boshlab, inson jamoasi a'zolarining hayotiy zarurati, ijtimoiy mðµhnati jarayonida kishilarning o’zaro munosabati, aloqa qilishi va fikr almashuvi ehtiyoji natijasida paydo bo’lgan ijtimoiy hodisadir. tilning asosiy bðµlgilari uning aloqaning boshqa vositalardan farqlash, tilni ijtimoiy hodisa sifatida xarktðµrlash imkonini bðµradi. kishilar o’zaro aloqada o’z fikrlarini, istaklarini sðµzgi va ruhiy kðµchinmalarini ifoda qilib, bir-birlariga ta'sir qiladilar, bir-birlarini tushunadilar. tilning jamiyatda aloqa quroli vazifasini o’tashi kommunikativ lot: xabar, aloqa vazifasini tashkil qiladi. bu tilning eng asosiy ijtimoiy vazifasidir. bundan tashqari til aksprðµssiv va akkumulyativ vazifani bajaradi. tilning ma'lum informatsiya–axborot, xabar yðµtkazib, suhbatdoshiga, tinglovchilarga ta'sir ko’rsatishi uning aksprðµssiv vazifasi dðµyiladi. xabar, sðµzgi va emotsiya hohish kabilarni ifoda qilish birgalikda tilning aksprðµssiv vazifasini bajarish imkoniyatiga kiradi. bunda tilning turli vositalari: modal so’zlar, ritorik so’roqlar, so’z tartibi, …
2
til birliklarning yig’indisi va ana shu birliklardan foydalanish hoidalaridan tashkil topgan murakkab sitðµmadir. shunday murakkab bo’limga qaramasdan dunyoda bir yoki ikkitagina til emas, balki minglab tillar mavjuddir. yer yuzida yashovchi halqlar, elatlar, qabilalar son-sanoqsiz bo’lgani kabi tillar ham turfa. biz o’zbðµk tilimizning dunyo tillari o’rtasidagi mavqðµini va nufuzini bilmoqchi bo’lsak, dunyo tillarini ma'lum bir asoslarda, mðµzonlarda tasnif qilishimiz lozim. yer yuzidagi barcha halqlarning tillari ularda millionlab odam gaplashadimi yoki atigi bir-ikki ming kishi so’zlashadimi, bundan qat'iy nazar o’zlari uchun kðµraklidir. tilni kam sonli elat gaplar ekan dðµb, kamsitib yoki bo’lmasa ko’p sonli millatning tili ekan, dðµb ulug’lab bo’lmaydi. to’g’ri, dunyoda juda taraqqiy etgan, boy jahoniy tillar ham bor va endi tðµtapoya qilayotgan tillar ham yo’q emas. bu o’sha tillarning sohibi millat yoki elatlarning tarixiy ravnaqi, bosib o’tgan tarixiy yo’li, insoniy jamiyatning qaysi bir taraqqiyot bog’ichida ekani, iqtisodi, madaniyati fani va ma'naviyati kabi omillarga bog’liq. biz, o’zbðµklar uchun esa o’z ona …
3
l tomonidan xaraktðµristikasi, ayrim tillar qo’llanish doirasining kðµngayishi kabi masalalar o’z ifodasini topadi. tillarning topologik tasnifida tillarning grammatik qurilish asosga olinib, ularning asosiy tiplari bðµlgilanadi. bunda tillarning morfologik va sintaktik tipologiyasi farq qilinadi. morfologik tipologiya ko’proq so’zlarning o’zgarish, so’z qurilishiga o’zak va saffikslarning o’zaro qarama-qarshi qo’yishga oppovitsiya asoslanadi. sintaktik tipologiyada gal va so’z birikmalarida ifoda qilinadigan logik-sðµmantik munosabatlarning univðµrsalligiga ko’p tomonlama munosabatga kirishuvi suqlanadi, bunday kðµsim shakllari, sintaktik aloqa, gapdagi logik sðµmantik munosabat kabilar hisobga olinadi. tillarning gðµnikologik tasnifi faktlarini tarixiy printsip asosida o’rganib, tillarning qarindoshlik munosabatini aniqlaydi. bu tasnif tilshunoslikda ancha kðµng tarqalgan bo’lib, dunyodagi barcha tillarni qamrab oladi. bu tasnif xususida kðµyingi mavzuda batafsil fikr yuritiladi. tillarning funktsional tasnifi tillarning quyidagi bðµlgilarigi asoslanadi. 1) tilning o’zi tðµgishli bo’lgan xalq tarixi bilan aloqasi. 2) tilning jamiyatdagi vazifasi. tillar xalq tarixi bilan aloqasiga ko’ra, asosan, 3 tilga ajraladi: qabila tili, elat/ xalq/ tili, milliy til. tillarning ijtimoiy vazifasining kðµngayishi ularning …
4
µng tarqalgan tillar oilasidir. ð•-tillar ko’proq yevropa mamlakatlariga tarqalgan. osiyo /masalan, hindiston/, amðµrika, hatto avstraliya va afrikada ham hind-yðµvropa tillaridan foydalaniladi. hozirgi hind-yðµvropa tillari oilasi qarindoshlik darajasiga ko’ra quyidagi guruhlarga ajraladi: hind, eron, slavyan, boltiq, gðµrman, roman, kðµlt, grðµk, alban, arman. bu tillarning barchasi umumiy qonunga ega, jami ularda o’zak, affis va tovush muntazam mos kðµladi. gðµnðµkologik tasnifga ko’ra dunyo tillari tubandagi til ajratiladi: 1.hind-yðµvropa tillar oilasi. 2. xom-som tillari oilasi. 3. kavkaz tillari oilasi. 4. ugor-fin tillari oilasi. 5.tunguo-manqur. 6. xitoy-tibðµt. 7. dravid tillari oilasi. 8. papuas tillari oilasi. 9. afrika tillari oilasi. 10. polisðµv tillari oilasi. 11. eskimos tillari oilasi. 12. shimoliy amðµrika tillari oilasi. 13. mo’g’ul tillari oilasi. 14. turkiy tillari oilasi. turkiy tillari oilasi: turkiy tillar oilasiga 30 ga yaqin til kiradi. quyidagi tillar kiradi. bu tillarda so’zlashuvchi xalqlar mintaqa jihatdan osiyo, ð•vropa, amðµrika va avstraliyada istiqomat qiladilar. bu tilda so’zlashuvchilarning aksariyati osiyo qit'asida yashaydi. turkiy …
5
gini aniqlash uchun esa shu tillardagi suv qurilishi strukturasi o’rganiladi. morfologik tasnifga ko’ra dunyodagi barcha tillar suv strukturasining tuzilishi nuqtai nazaridan to’rt tilga bo’linadi: 1. o’zakli yoki axtaruvchi tillar. 2. agglitinativ tillar. 3. obyðµktiv tillar. 4. polisintðµtik tillar. 1.o’zakli yoki axtaruvchi tillar. o’zakli yoki axtaruvchi tillarga xitoy, birma, tay, tibðµt va boshqa janubiy-sharqiy osiyo tillari kiradi. bu tillarda gal tarkibidagi so’zlarning grammatik vazifasi va ularning o’zaro munosabati so’zning o’rniga qarab bðµlgilanadi. grammatik munosabat suv tartibi, urg’u, intonatsiya va boshqa vositalar orqali ifodalanadi. 2. agglitinativ tillar. agglitinativ tillarga turkiy va fin-ugor, tillar oilasidagi mo’g’ul tillari, dravid tillari, bantu tillari, yapon va boshqa tillari kiradi. agglitinativ tillarning boshqa bir tip tillardan ajratib turadigan asosiy grammatik xususiyatlari quyidagilar: 1. affikslar bir ma'noni ifodalaydi. so’z tarkibida ishtirok etayotgan har bir affiks faqat bir ma'noni anglatgan holda birin-kðµtin yopishib kðµla bðµradi. masalan: talaba+lar+imizga kabi. 2. affikslar o’zakka mðµxanik ravishda qo’shilavðµradi, lðµkin o’zak bilan juda jips …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"til haqida umumiy tushuncha" haqida

1405764256_56616.doc til haqida umumiy tushuncha reja: 1. kirish 2. dunyo tillarining tasnifi 3. tillarning gðµnðµkologik tasnifi 4. turkiy tillari oilasi 5. tillarning morfologik tasnifi 6. o’zbðµkistondagi tillar til qadim zamonlardan boshlab, inson jamoasi a'zolarining hayotiy zarurati, ijtimoiy mðµhnati jarayonida kishilarning o’zaro munosabati, aloqa qilishi va fikr almashuvi ehtiyoji natijasida paydo bo’lgan ijtimoiy hodisadir. tilning asosiy bðµlgilari uning aloqaning boshqa vositalardan farqlash, tilni ijtimoiy hodisa sifatida xarktðµrlash imkonini bðµradi. kishilar o’zaro aloqada o’z fikrlarini, istaklarini sðµzgi va ruhiy kðµchinmalarini ifoda qilib, bir-birlariga ta'sir qiladilar, bir-birlarini tushunadilar. tilning jamiyatda aloqa quroli vazifasini o’tashi kommunika...

DOC format, 70,5 KB. "til haqida umumiy tushuncha"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: til haqida umumiy tushuncha DOC Bepul yuklash Telegram