ona tili – boshlang’ich sinflarda o’quv fani

DOC 43,0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1405689219_56330.doc ona tili – boshlang’ich sinflarda o’quv fani reja: 1. boshlang’ich sinflarda ona tili o’qitish tarixidan. 2. ona tili boshlang’ich sinflarda asosiy fanlardan biridir. 3. boshlang’ich sinf ona tili dasturining tuzilishi va mazmuni. 4. dastur bo’limlari, xususiyatlari. o’zbek xalqi juda qadim zamonlardayoq ilm-fanga katta e’tibor bilan qaragan va uni rivojlantirishga harakat qilgan. ibn sino, beruniy, al-xorazmiy, amir temur, ulug’bek va boshqa ko’plab allomalar ilm-fanni dunyoga tanitganlar. ilm-ma’rifatga beqiyos hurmat bilan qaragan xalqimiz qanday qiyinchilik va to’siqlar bo’lmasin o’z farzandlarini savodli bo’lishini orzu qilganlar. farzandlarini yoshligidanoq maktabga – o’qishga berganlar. maktabdor domlalar o’z usullari va tajribalariga asoslanib, bolalarga saboq berganlar. demak, o’zbekistonda o’qitishning o’ziga xos usullari mavjud bo’lgan va ular rivojlanib borgan. bu jarayon silliq kechgani yo’q. ba’zi xato va kamchiliklarga ham yo’l qo’yilgan. chunonchi, 20- yillarda maktabni rivojlantirishda juda jiddiy xatolarga yo’l qo’yildi. kompleks dasturlarda ona tilini o’rganish tizimi buzildi: grammatik, orfografik ko’nikmalarga etarli ahamiyat berilmadi. savod o’rgatishda yaxlit so’z …
2
hkil etishning asosiy shakli bo’lgan dars metodikasi muvaffaqiyatli ishlana boshlandi. 50-90-yillar mobaynida boshlang’ich sinflarda ona tili o’qitish metodikasi sohasida anchagina qo’llanmalar yaratildi. bu yillar mobaynida ona tili o’qitish metodikasi fan sifatida rivojlana boshladi, umumiy pedagogik, didaktik va psixologik xarakterdagi ilmiy tekshirishlarning natijalari ona tili o’qitish metodikasi fanini takomillashtirish va yangi metodika yaritshga imkon berdi. o’zbek tilshunosligi sohasidagi muvaffaqiyatlar ham tilni o’zlashtirish jarayoniga va metodikaning rivojlanishiga jiddiy yordam berdi. xuddi shuningdek, bu fanning rivojlanishiga o’qituvchilarning ommaviy ish tajribalarini o’rganish, umumlashtirish katta ijobiy ta’sir ko’rsatdi. o’sha davrdagi jurnallarda o’nlab metodik maqolalar bosilib chiqdi. 1955 yildan boshlab pedagogika institutlari qoshida boshlang’ich ta’lim o’qituvchilari tayyorlaydigan fakultetlar ochila boshlandi. bu ham ona tili o’qitish metodikasi fanining o’sishiga ijobiy ta’sir ko’rsatadi, ya’ni boshlang’ich sinf o’qituvchilarining umumiy va maxsus tayyorgarlik darajasi o’sadi. institut qoshidagi kafedralarda ishlovchi ilmiy xodimlar metodik masalalari chuqur, ilmiy asosda hal qilishga yordam beradilar. mustaqillikning dastlabki yillaridayoq, ona tili o’qitishga katta ahamiyat berila boshladi. …
3
fanga aylantirilmoqda. ikkinchidan, ta’lim jarayonida bolaning fikrlash qobiliyatini o’stirish, mustaqilligini va o’quv ishlari jarayonidagi aqliy faolligini oshirish vazifalari hal qilinmoqda. uchinchidan, mavjud ta’lim tizimidagi tekshirishlar bilan bir qatorda o’qitishning istiqboli haqidagi vazifalarni hal qilish maqsadida ham tekshirishlar olib borilmoqda. shunday qilib, fan sifatida ona tili o’qitish metodikasi fanining o’z fani, vazifasi, nazariy va ilmiy sohasi bo’lib, bir qator fanlar o’rtasida uning ma’lum o’rni bor. bu fan ham boshqa fanlar kabi rivojlanib, taraqqiy etib bormoqda. til fikrni shaklantirish va bayon qilish, taassurot, his, kechinmalarni ifodalashda muhim o’rin tutadi. til jamiyat a’zolarining bir-biri bilan o’zaro aloqasi uchun xizmat qildigan vositadir. bu vosita qanchalik takomillashsa, fikr shunchalik aniq, ta’sirchan ifodalanadi. maktabda ona tilini chuqur o’rganish zarurati tilning mana shu asosiy vazifalaridan kelib chiqadi. k.d.ushinskiy boshlang’ich maktab o’quv fanlari tizimida ona tiliga katta ahamiyat berib, uni markaziy va etakchi fan hisoblaydi. “ajoyib o’qituvchi bo’lgan ona tili bolaga ko’p narsani o’rgatadi... bola ikki-uch yil ichida …
4
ham alohida rol o’ynaydi. til muhim tarbiya vositasidir. badiiy adabiyotlarni, gazeta, jurnallarni o’qigan bola o’zida eng yaxshi xislatlarni tarbiyalab boradi. muomala madaniyatini egallaydi. ona tili boshlang’ich sinfda asosiy o’rinni egallar ekan, har bir o’quvchida ona tiliga qiziqish va muhabbatni tarbiyalash zarur. boshlang’ich sinflarda ona tili mashg’ulotlari turi va mazmuni quyidagilarni o’z ichiga oladi: 1. o’qish, yozuv, grammatik materialni o’rganish, kuzatishlar hamda o’quvchilarning ijtimoiy faoliyatlari bilan bog’liq holda ularning og’zaki va yozma nutqini o’stirish. 2. birinchi sinfga kelgan bolalarga savod o’rgatish, ya’ni ularni elementar o’qish va yozishga o’rgatish, bu kamchiliklarni malakaga aylantirish. 3. adabiy til normalarini, ya’ni imloviy va punktuasiyasi savodli yozuvni, orfoepik to’g’ri talaffuzni o’rganish nutq va uslubiy elementlarni egallash. 4. grammatika, fonetika, leksikadan nazariy materiallarni o’rganish, tildan ilmiy tushunchalarni shakllantirish. 5. o’quvchilarni o’qish va grammatika darslari orqali badiiy, ilmiy-ommabop va boshqa adabiyotlar namunasi bilan tanishtirish, ularda adabiy asarni idrok etish ko’nikmasini hosil qilish. bu vazifalarning hammasini boshlang’ich sinflarda ona …
5
a nutq o’stirish”, “o’qish va nutq o’stirish”, “grammatika, imlo va nutq o’stirish”dan iborat. har bir bo’lim bir necha qismlardan iborat. masalan, “o’qish va nutq o’stirish” bo’limi, “sinfda o’qish” va “sinfdan tashqari o’qish”ni; sinfda o’qish o’z navbatida “o’qish mashg’ulotlarini”, “matn ustida ishlash” qismlarini o’z ichiga oladi va h. tekshirish uchun savol va topshiriqlar: 1. ona tilini o’qitish tarixiga tavsif bering. kamchiliklarning sabablari nimada edi? 2. 50-90-yillarda boshlang’ich sinflarda ona tilini o’qitishda qanday ijobiy siljishlar bo’ldi? 3. boshlang’ich sinflarda ona tili mashg’ulotlarining turi va mazmunini sharhlang. 4. boshlang’ich sinf ona tili dasturi tuzilishi va mazmunini tushuntiring. 5. boshlang’ich sinflar ona tili dasturiga o’z munosabatingizni bildirib, taqriz yozing. 6. “ona tili – boshlang’ich sinflarda o’quv fani” mavzusida qisqacha ma’ruza tayyorlang. 7. dasturning “savod o’rgatish va nutq o’stirish” bo’limini sharhlang. 8. dasturning “o’qish va nutq o’stirish” bo’limini izohlang. 9. dasturning “grammatika va imlo o’stirish” bo’limini izohlang. tayanch atamalar: yaxlit so’z metodi, analitik-sintetik ishlar, aqliy …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

To'liq yuklab olish

About "ona tili – boshlang’ich sinflarda o’quv fani"

1405689219_56330.doc ona tili – boshlang’ich sinflarda o’quv fani reja: 1. boshlang’ich sinflarda ona tili o’qitish tarixidan. 2. ona tili boshlang’ich sinflarda asosiy fanlardan biridir. 3. boshlang’ich sinf ona tili dasturining tuzilishi va mazmuni. 4. dastur bo’limlari, xususiyatlari. o’zbek xalqi juda qadim zamonlardayoq ilm-fanga katta e’tibor bilan qaragan va uni rivojlantirishga harakat qilgan. ibn sino, beruniy, al-xorazmiy, amir temur, ulug’bek va boshqa ko’plab allomalar ilm-fanni dunyoga tanitganlar. ilm-ma’rifatga beqiyos hurmat bilan qaragan xalqimiz qanday qiyinchilik va to’siqlar bo’lmasin o’z farzandlarini savodli bo’lishini orzu qilganlar. farzandlarini yoshligidanoq maktabga – o’qishga berganlar. maktabdor domlalar o’z usullari va tajribalariga asoslanib, bolalarga saboq ...

DOC format, 43,0 KB. To download "ona tili – boshlang’ich sinflarda o’quv fani", click the Telegram button on the left.

Tags: ona tili – boshlang’ich sinflar… DOC Free download Telegram