musulmon tatlar, juhud tatlari, shia mazhabi, mozandaron tili shamirzod dialekti, velatru dialekti

DOC 57.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1405683820_56246.doc musulmon tatlar, juhud tatlari, shia mazhabi, mozandaron tili shamirzod dialekti, velatru dialekti, lur va baxtiyor qabilalari musulmon tatlar, juhud tatlari, shia mazhabi, mozandaron tili shamirzod dialekti, velatru dialekti reja: 1. tat tili. 2. tolish tili. 3. eronning kaspiy bo‘yi dialektlari. 4. gilyon tili. 5. lur va baxtiyor dialektlari. 6. lar tili. 7. fors dialektlari. 8. markaziy eron dialektlari. tat tili tatlar ozarbayjon respublikasining apsheron yarim orolida va rossiya federatsiyasining dog‘iston muxtor respublikasida yashashadi. ozarbayjon respublikasida yashovchi tatlar musulmon, dog‘iston muxtor respublikasida yashovchi tatlar (iudey)lar musavviylardir. tat tilida tub tat xalqidan tashqari tog‘ juhutlari ham gapirishadi. ular (dag‘-juft) e’tiqodi bo‘yicha musaviylardir. adabiyotda ularning shevasi juhud-tat lahjasi deb nomlanadi. ozarbayjondagi tatlar, asosan, ikki tillik bo‘lib, musulmonlardir. ular uchun xix asrning 20-30-yillarida yozuv yaratilgan, lekin o‘quvchilarning kamligi uchun foydalanilmagan. shuning uchun tatlar ozarbayjon tilidan foydalanishadi. dog‘istonda esa tatlar 1928-1938-yillarda lotin, 1939-yildan rus alifbosidan foydalanishadi. ona tilida darsliklar mavjud. tat tili ikki dialektga …

muhokamatul-lug‘atayn» kitobida fors tilini sart tili deb ataydi. biz sart va tat terminlari o‘rtasida hamohanglikni ko‘ramiz. balkim bu bir terminning ikki xil fonetik ko‘rinishidir. tatlarning umumiy soni 17000 kishini tashkil qiladi (naseleniya sssr, 1970). tolish tili ozarbayjonda yana bir eroniy tillardan tolish tili ham mavjud. ular asosan, lenkoran pastekisligida zich bo‘lib yashashadi. qisman eronning astra daryosi bo‘ylab va ardabil shahri atrofida yashashadi. tolishlar va tolish etnik termini to‘g‘risida o‘rta asr adabiyotlarida hech qanday ma’lumot yo‘q. tolishlarning bir qismi shia mazhabiga tegishli bo‘lib (asosan ozarbayjonda) qolgani sunniy mazhabiga mansubdir. tolishlar ikki tillikdir. ozarbayjon tili tolishlar uchun adabiy til hisoblanadi. b.v.miller, talishskiy yazik m., 1953. 30-yillarda tolish tili uchun yozuv yaratish xarakati samarasiz bo‘ldi. eronning kaspiy bo‘yi dialektlari eronning kaspiy bo‘yi dialektlari bo‘yicha ilmiy ish olib borgan olimlar, masalan v.geyger bu guruhga quyidagi til va dialektlarni kiritadi: tat, talish, gilyon (dilaki), mozandaron (mazandaroni), va semnon (semnani) «osnovi iranskogo yazikoznaniya» kitobida kaspiybo‘yi tillariga …

lektda so‘zlashuvchi aholining soni aniq hisobga ega emas. mozandaron va gilyon tillari hamda ularning dialektlari o‘z yozuvlariga ega emas. shuning uchun bular hali to‘la olimlar tomonidan o‘rganilgan emas. bu tillarda so‘zlashuvchi aholining aksariyati ikki tillikdir. ularga fors tilining ta’siri juda kuchli bo‘lib, leksik qatlamida ham fors tilidan kirgan so‘zlarning salmog‘i ancha kattadir. bu tillar va dialektlarni o‘rganish bo‘yicha quyidagi adabiyotlar mavjud. 1. oiya. novoiranskie yaziki m., 1982, 447-554 str. 2. v.geyger «kleinere dialekte und dialektgruppen» v kn. «grundrise der iranischen philologie», bd 1, abt 2. 3. gilyanskiy yazik, 1971. lur va baxtiyor dialektlari lur va baxtiyor qabilalari eronning g‘arbiy va janubiy -g‘arbiy hududida ya’ni luriston, huziston va zogros tog‘lari atrofida ko‘plab qabilalarga bo‘lingan holda ko‘chmanchi va yarim ko‘chmanchi holatda yashashadi. ularning shevalari eroniy tillarning janubiy-g‘arbiy guruhiga mansub bo‘lib, fors tiliga juda yaqindir. lur va baxtiyorlar yozuvga ega emas, lekin ularning folklor ijodi arab yozuvida aks ettirilgan. mazkur dialektlar bilan o.mann. …

o‘zni o‘z ichiga olgan lug‘at tuzganlar va u yaponiyada nashr etilgan. fors dialektlari eronnning janubi-g‘arbiy qismida joylashgan fors viloyatida fors tilining ko‘plab dialektlarida so‘zlashuvchi aholi yashaydi. ular, birunchiniy, so‘mguniy, masarli, panuniy dialektlarida so‘zlashadi. bu dialektda so‘zlashuvchilar o‘zlarini tojik tojik, tillarini esa tajiki - tojikiy deb atashadi. tarixan bir tildan chiqib kelgan bu aholining dialektlari hozirgi paytda fors va tojik tillarida fonetik leksik, leksik va grammatik tizimda ancha farq qiladi. bu dialektlar bilan o.mann, v.s.rastorgueva va a.a.kerimovalar shug‘ullanishgan. o.i.ya. 316-364-b. markaziy eron dialektlari eron yassi tog‘liklari hududidagi viloyatlarda yashovchi eroniy (forsiy emas) dialektlarda so‘zlashuvchi aholining tili umumlashib, geografik jihatdan yaqin joylashgani uchun shu nom bilan ataladi. bu dialektlar o‘zlarining geografik joylashishiga ko‘ra quyidagicha nomlanadi: 1. koshon dialektlari, bunga xunsari (yoki xunsariy), vonishuniy, tijuniy va kohrudiylar kiradi. 2. isfahon dialektlari: sedeiy, giyaziy va isfahoniy. 3. yazdiy yo gabriy. yazd va kermon shaharlari va ularning atrofida yashovchi parslarning dialekti. ba’zi ilmiy adabiyotlarda eronlik …

i. bu dialektlarning hammasi o‘zining til xususiyatlari bo‘yicha koshon, isfahon va mozandaron dialektlariga yaqin turadi. tehron shahri atroflaridagi dialektlar bu dialektlarda so‘zlashuvchi aholining soni juda ozdir. tajrish qishlog‘i aholisining dialekti, gozerxon qishlog‘i aholisining dialekti. tehron shahri dialekti, hozirgi zamon fors adabiy tilining dialekt manbayi bo‘lib xizmat qilmoqda. bu haqda malik-ul-shuara bahor, m.vohidiy va l.s.peysikovlarning ilmiy ishlari mavjud. 1. m.bahor. tarix tatavur-e zabon-e forsi. tehron. 2. l.s.peysikov. tegeranskiy dialekt. m., 1947. tayanch iboralar musulmon tatlar, juhud tatlari, shia mazhabi, mozandaron tili shamirzod dialekti, velatru dialekti, lur va baxtiyor qabilalari. foydalanilgan adabiyotlar 1. i.m.oranskiy «vvedenie v iranskuyu filologiyu» m. 1960, 1988. 2. osnovi iranskogo yazikoznaniya m., 1979, 1981, 1982. 3. gamkrelidze t.v.ivanov vch.vs. «indoyevropeyskiy yazik i indoyevropeysi» tom i-ii, tbilisi, 1984. 4. naselenie sssr m, 1976. 5. www.ziyonet.uz

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "musulmon tatlar, juhud tatlari, shia mazhabi, mozandaron tili shamirzod dialekti, velatru dialekti"

1405683820_56246.doc musulmon tatlar, juhud tatlari, shia mazhabi, mozandaron tili shamirzod dialekti, velatru dialekti, lur va baxtiyor qabilalari musulmon tatlar, juhud tatlari, shia mazhabi, mozandaron tili shamirzod dialekti, velatru dialekti reja: 1. tat tili. 2. tolish tili. 3. eronning kaspiy bo‘yi dialektlari. 4. gilyon tili. 5. lur va baxtiyor dialektlari. 6. lar tili. 7. fors dialektlari. 8. markaziy eron dialektlari. tat tili tatlar ozarbayjon respublikasining apsheron yarim orolida va rossiya federatsiyasining dog‘iston muxtor respublikasida yashashadi. ozarbayjon respublikasida yashovchi tatlar musulmon, dog‘iston muxtor respublikasida yashovchi tatlar (iudey)lar musavviylardir. tat tilida tub tat xalqidan tashqari tog‘ juhutlari ham gapirishadi. ular (dag‘-juft) e’tiqodi bo‘y...

DOC format, 57.5 KB. To download "musulmon tatlar, juhud tatlari, shia mazhabi, mozandaron tili shamirzod dialekti, velatru dialekti", click the Telegram button on the left.

Tags: musulmon tatlar, juhud tatlari,… DOC Free download Telegram