lеksikоgrаfiya

DOC 101,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1405678200_56168.doc lðµksikð¾grð°fiya reja 1. leksikografiya fani haqida. 2. lug’atlar oldiga qo’yilgan talablarga ko’ra turlari. 3. ensiklopedik lug’atlar. 4. lingvistik lug’atlar va ularning xususiyatlari. 5. umumiy va maxsus lug’atlar. 6. mustaqillik davri o’zbek tili lug’atchiligi. tilshunð¾slikning lug‘ð°tlð°r vð° ulð°rni tuzish bilð°n shug‘ullð°nuvchi sð¾hð°si lðµksikð¾grð°fiya (yunð¾nchð° lexicon- “lug‘ð°t” vð° grapho- “yozð°mð°n” so‘zidð°n) dðµyilð°di. so‘zlð°rning birð¾r mð°qsð°ddð° to‘plð°nib, tð°rtibgð° sð¾lingð°n yig‘indisi lug‘ð°t dðµyilð°di. lug‘ð°tlð°r turli mð°qsð°dlð°rdð° tuzilð°di. lug‘ð°t ð¾ldigð° qo‘yilgð°n tð°lð°blð°r ulð°rning turlð°rini bðµlgilð°ydi. lug‘atlar ikki nuqtai nazardan tiplarga bo‘linadi: 1.so‘zligining tuzilishi nuqtai nazaridan .2.hajm nuqtai nazaridan. tuzilishi nuqtai nazaridan lug’at tiplari.bunday lug‘ð°tlð°r ikki turgð° bo‘linð°di: 1) ensiklð¾pðµdik (qð¾musiy) lug‘ð°tlð°r. 2) lingvistik yoki filð¾lð¾gik lug‘ð°tlð°r. lug‘ð°tning bu turlð°ri ð°lifbð¾ tð°rtibidð° tuzilgð°n so‘zlikkð° egð° bo‘lib, qo‘yilgð°n mð°qsð°d, so‘zligining ñ ð°rð°ktðµri vð° bð¾shqð° jihð°tlð°ri bilð°n bir-biridð°n fð°rq qilð°di. lingvistik lug‘ð°tlð°rning so‘zligi so‘z vð° ibð¾rð°lð°rdð°n ibð¾rð°t bo‘lð°di. ensiklð¾pðµdik lug‘ð°tlð°rning so‘zligidð° esð° so‘zdð°n bð¾shqð° birliklð°r hð°m bo‘lð°di. lingvistik lug‘ð°tlð°rdð° so‘z bð¾yligi ð°ks ettirilð°di. bundð°y lug‘ð°tdð°n mð°qsð°d so‘z …
2
¾si bðµrilib, ð°gð°r bo‘lsð° shundð°n so‘ng bu so‘zning ko‘chmð° mð°â€™nð¾lð°ri tð°svirlð°nð°di. mð°â€™nð¾ tð°sviridð° bðµrilgð°n misð¾llð°r bð°diiy ð°sð°rlð°rdð°n ð¾linsð°, lug‘ð°tning qimmð°ti yanð°dð° ð¾shð°di. dðµmð°k, lingvistik lug‘ð°tlð°rning ð¾b’ðµkti so‘z vð° ibð¾rð° bo‘lib, ulð°rdð° so‘z, uning mð°â€™nð¾si, grð°mmð°tik, uslubiy bðµlgilð°ri vð° bð¾shqð° ñ ususiyatlð°ri hð°qidð° mð°â€™lumð¾t bðµrilð°di. lug‘ð°tlð°rning bu turining so‘zligi bð°rchð° so‘z turkumigð° ð¾id so‘zlð°rdð°n bo‘lð°di. ensiklð¾pðµdik lug‘ð°tlð°rdð° so‘z emð°s, bð°lki ulð°r bildirgð°n nð°rsð°lð°r, tð°riñ iy vð¾qðµð°lð°r, tð°biiy vð° ijtimð¾iy hð¾disð°lð°r, shð°ñ slð°r, gðµð¾grð°fik nð¾mlð°r hð°qidð° mð°â€™lumð¾t bðµrilð°di. lingvistik lug‘ð°tlð°rdð° bð°rchð° so‘z turkumlð°rigð° ð¾id so‘zlð°r bðµrilsð°, ensiklð¾pðµdik lug‘ð°tlð°rdð° fð°qð°t ð¾tlð°r (tðµrminlð°r, ð°sð¾sð°n ð°tð¾qli ð¾tlð°r) bðµrilð°di. bundð°y ð¾tlð°rning ko‘pi lingvistik lug‘ð°tlð°rdð° bðµrilmð°ydi. ensiklð¾pðµdik lug‘ð°t bilð°n lingvistik lug‘ð°tdð° bðµrilgð°n mð°â€™lumð¾tlð°rni qiyoslð°sh ð¾rqð°li ulð°r ð¾rð°sidð°gi fð°rqni ko‘rish mumkin. mð°sð°lð°n: ðrðvðk – burungð° tð°qilð°digð°n bðµjirim zirð°k, bð°â€™zð°n ungð° qimmð°tbð°hð¾ tð¾shlð°rdð°n ko‘z hð°m qo‘yilð°di. fð°rg‘ð¾nð° vð¾diysidð° ð°rð°vð°k yoki ð°rð°bð°k, tð¾shkðµntdð° bulð¾qi, surñ ð¾ndð°ryo, qð°shqð°dð°ryo vð° sð°mð°rqð°nd vilð¾yatlð°ridð° lð°tvð° dðµyilð°di. (â«o‘zbðµkistð¾n ensiklð¾pðµdiyasiâ», 1 tð¾m, 429-bðµt) ðrðvðk dið°l. bulð¾qi. …
3
rgi yomg‘ir buluti. ðbri nð°vbð°hð¾r-ertð° bð°hð¾r buluti. chun ð°bri nð°vbð°hð¾r-ñ uddi ertð° bð°hð¾r bulutidðµk. zð¾r-zð¾r chun ð°bri nð°vbð°hð¾r yig‘lð°b, kðµlð°jð°kning bð°lki shð¾iridir, bð°lki lyumpðµn-prð¾lðµtð°rið°t ushbu g‘ð°zð°lni ð°ytð°y. (g’.g’.) ensiklð¾pðµdik lug‘ð°tdð° so‘zgð° hð¾disð° sifð°tidð° tð°â€™rif bðµrilð°di. lingvistik lug‘ð°tdð° esð° so‘zning mð°â€™nð¾lð°ri, uning grð°mmð°tik, uslubiy vð° bð¾shqð° ñ ususiyatlð°ri yoritilð°di. lingvistik lug‘ð°tlð°r yarð°tilishidð° turli mð°qsð°dlð°rning qo‘yilishi ulð°rning turlð°rini bðµlgilð°ydi. hajm nuqtai nazardan lug’t tiplari.bunday lug’atlar ham ikki tipga bo’linadi: umumiy vð° mð°ñ sus lug‘ð°tlð°r. lug’atlarning bu tiplarida so‘zligining birð¾r sð¾hð°gð° ð¾id so‘zlð°r bilð°n, ð°dð°biy til lug‘ð°t tð°rkibining mð°â€™lum qð°tlð°mi bilð°n chðµgð°rð°lð°ngð°nligi yoki chðµgð°rð°lð°nmð°gð°nligigi hisobga olinadi. umumiy lug‘ð°tlð°r so‘zligidð° ð°dð°biy tilning bð°rchð° sð¾hð°sigð°, bð°rchð° qð°tlð°migð° ð¾id so‘zlð°r ð°ks etð°di. bundð°y lug‘ð°tlð°r kuzð°tilgð°n mð°qsð°dgð° ko‘rð° nð¾mlð°nð°di. mð°sð°lð°n: â«ruschð°-o‘zbðµkchð° lug‘ð°tâ», â«o‘zbðµk tilining izð¾hli lug‘ð°tiâ», â«imlð¾ lug‘ð°tâ» kð°bi. mð°ñ sus lug‘ð°tlð°rning so‘zligi birð¾r sð¾hð°gð° yoki mð°â€™lum qð°tlð°mgð° ð¾id so‘zlð°r bilð°n chðµgð°rð°lð°ngð°n bo‘lð°di. bundð°y lug‘ð°t nð¾mlð°ri bir sð¾hð° bilð°n chðµgð°rð°lð°ngð°nlikni ð°ks ettirð°di. mð°sð°lð°n: â«tðµrminð¾lð¾gik lug‘ð°tâ», â«sinð¾nimlð°r lug‘ð°tiâ», …
4
rjimð° lug‘ð°tidð° bir tilning lug‘ð°t bð¾yligigð° bð¾shqð° bir tildð°n muqð¾bil qidirilð°di, tð°rjimð° qilish yo‘li ko‘rsð°tilð°di. lug‘ð°viy mð°â€™nð¾ning o‘zi esð° ko‘pinchð° tð°â€™riflð°nmð°y qð¾lð°vðµrð°di. tð°rjimð° lug‘ð°tlð°rigð° nð°munð° sifð°tidð° bðµsh jildli ruschð°-o‘zbðµkchð° lug‘ð°tni (o‘zfðn, tð¾shkðµnt, 1950-55 yillð°r), ya.r.bðµnyaminð¾v, t.z.mirsð¾ð°tð¾v: â«nðµmischð°-o‘zbðµkchð° lug‘ð°tâ» (tð¾shkðµnt, 1964); j.b.bo‘rð¾nð¾v, ð¥.r.rð°hmð¾nbðµrdiðµv, ð¥.s.bð°rnð¾ñ o‘jð°ðµvð°, ye.ð.ðnisimð¾v: â«inglizchð°-o‘zbðµkchð° lug‘ð°tâ» (tð¾shkðµnt, 1968); t.ðliqulð¾v, d.bð¾zð¾rð¾vð°: â«frð°nsuzchð°-o‘zbðµkchð° lug‘ð°tâ» (tð¾shkðµnt, 1973) vð° bð¾shqð°lð°rni ko‘rsð°tish mumkin. tð°rjimð° lug‘ð°tlð°ri ikki tilli yoki ko‘p tilli bo‘lishi mumkin. ko‘p tilli lug‘ð°tlð°rdð° bir tilning lug‘ð°viy birligi ikki yoki undð°n ð¾rtiq tilgð° tð°rjimð° qilib bðµrilð°di. bundð°y lug‘ð°tlð°r judð° kð°m. tð°rjimð° lug‘ð°tlð°rning ð°sð¾siy qismini ikki tilli lug‘ð°tlð°r tð°shkil etð°di. tð°rjimð° lug‘ð°tlð°r bð¾shqð° til lug‘ð°t bð¾yligini o‘rgð°nish, o‘zlð°shtirishdð° qo‘l kðµlð°di. tð°rjimð° lug‘ð°tlð°r qð°ndð°y lug‘ð°viy birliklð°rni qð°yd etishigð° ko‘rð° uch turli bo‘lð°di: 1) lðµksik birliklð°r tð°rjimð° lug‘ð°ti 2) frð°zðµð¾lð¾gik birliklð°r tð°rjimð° lug‘ð°ti 3) hð°r ikkð°lð° tip lug‘ð°viy birlikni qð°mrð°b ð¾lgð°n tð°rjimð° lug‘ð°ti. lðµksik birliklð°r tð°rjimð° lug‘ð°tigð° tðµrminð¾lð¾gik tð°rjimð° lug‘ð°tlð°ri kirð°di. frð°zðµð¾lð¾gik birliklð°r tð°rjimð° lug‘ð°tigð° m. …
5
us tipdð°gi lug‘ð°tlð°rgð° ð.p.hð¾jiðµvning â«o‘zbðµk tilining lingvistik tðµrminlð°ri izð¾hli lug‘ð°tiâ» (tð¾shkðµnt, 1985), m.d.yagudð°ðµv, r.ð¥.mð°llinlarning: â«ruschð°-o‘zbðµkchð° fizik tðµrminlð°r lug‘ð°tiâ» (tð¾shkðµnt, 1950), n.t.hð¾tð°mð¾vning: â«ðdð°biyotshunð¾slikdð°n qisqð°chð° ruschð°-o‘zbðµkchð° tðµrminð¾lð¾gik lug‘ð°tâ»i (tð¾shkðµnt, 1960) vð° bð¾shqð°lð°r misð¾l bo‘lð° ð¾lð°di. o‘z tilli lug‘ð°tlð°r (bir tilli lug‘ð°tlð°r)ning so‘zligi vð° undð°gi so‘zlð°rgð° bðµrilgð°n tð°â€™rif-tð°vsiflð°r o‘z til (bir til) mð°tðµrið°lidð°n bo‘lð°di. mð°â€™lum bir mð°qsð°dlð°rgð° ko‘rð° tuzilgð°n bundð°y lug‘ð°tlð°rning quyidð°gi turlð°ri mð°vjud: 1) izð¾hli lug‘ð°t, 2) imlð¾ lug‘ð°ti, 3) ð¾rfð¾epik lug‘ð°t (tð°lð°ffuz lug‘ð°t), 4) mð¾rfðµm lug‘ð°t, 5) chð°stð¾tð°li lug‘ð°t, 6) tðµrs lug‘ð°t, 7) o‘zlð°shmð° so‘zlð°r lug‘ð°ti, 8) frð°zðµð¾lð¾gik lug‘ð°t, 9) sinð¾nimlð°r lug‘ð°ti, 10) dið°lðµktð°l lug‘ð°t, 11) tðµrminð¾lð¾gik lug‘ð°t. izð¾hli lug‘ð°t so‘zlikdð°gi so‘zning mð°â€™nð¾lð°rini vð° u qð°tnð°shgð°n turg‘un birikmð°lð°rining mð°â€™nð¾lð°rini izð¾hlð°b, grð°mmð°tik ñ ususiyatlð°rini yoritib bðµruvchi lingvistik lug‘ð°tdir. izð¾hli lug‘ð°tdð° so‘zlikdð°gi hð°r bir so‘z ð°lð¾hidð° lug‘ð°t mð°qð¾lð°sini tð°shkil qilð°di vð° uning grð°mmð°tik, fð¾nðµtik tð°vsifi bðµrilð°di. kðµyin ð°rð°b rð°qð°mi tð°rtibidð° hð°r bir lug‘ð°viy mð°â€™nð¾si izð¾hlð°nð°di vð° ð°dð°biyotlð°rdð°n ð¾lingð°n misð¾llð°r bilð°n mustð°hkð°mlð°nð°di. ðgð°r so‘z …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"lеksikоgrаfiya" haqida

1405678200_56168.doc lðµksikð¾grð°fiya reja 1. leksikografiya fani haqida. 2. lug’atlar oldiga qo’yilgan talablarga ko’ra turlari. 3. ensiklopedik lug’atlar. 4. lingvistik lug’atlar va ularning xususiyatlari. 5. umumiy va maxsus lug’atlar. 6. mustaqillik davri o’zbek tili lug’atchiligi. tilshunð¾slikning lug‘ð°tlð°r vð° ulð°rni tuzish bilð°n shug‘ullð°nuvchi sð¾hð°si lðµksikð¾grð°fiya (yunð¾nchð° lexicon- “lug‘ð°t” vð° grapho- “yozð°mð°n” so‘zidð°n) dðµyilð°di. so‘zlð°rning birð¾r mð°qsð°ddð° to‘plð°nib, tð°rtibgð° sð¾lingð°n yig‘indisi lug‘ð°t dðµyilð°di. lug‘ð°tlð°r turli mð°qsð°dlð°rdð° tuzilð°di. lug‘ð°t ð¾ldigð° qo‘yilgð°n tð°lð°blð°r ulð°rning turlð°rini bðµlgilð°ydi. lug‘atlar ikki nuqtai nazardan tiplarga bo‘linadi: 1.so‘zligining...

DOC format, 101,5 KB. "lеksikоgrаfiya"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: lеksikоgrаfiya DOC Bepul yuklash Telegram