nuklein kislotalar rnk-ribonuklein kislotasi

DOCX 17,8 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (4 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1673513605.docx nuklein kislotalar rnk-ribonuklein kislotasi referat nuklein kislotalar rnk-ribonuklein kislotasi nuklein kislotalar birinchi bo’lib 1868- yilda f. misher tomonidan leykotsit hamda spermatozoidlarning yadrolarida topildi. “nuklein kislotalar” atamasi 1889- yilda qabul qilindi. nuklein kislotalarining 2 xili ma’lum: dezoksiribonuklein kislotasi-dnk va ribonuklein kislotasi-rnk. dnk deyarli hamma vaqt yadroda, rnk esa, ham yadroda, ham sitoplazmada bo’ladi. dnk molekulasining strukturasi jihatidan kimyoda ma’lum bo’lgan bironta ham birikmaga o’xshamaydi. dnk molekulasi bir-birining atrofida spiral shaklida buralgan 2 ta parallel zanjirdan iborat (ilova,35 b). dnkdagi qo’shaloq spiral juda uzun bo’ladi, deyarli 5mk ga yetadi. dnk molekulasi eng yirik oqsil molekulasidan 50 barobar uzunroq. shunga muvofiq holda, dnkning molekulyar og’irligi juda katta bo’lib, 10 mlnga yetadi. yaqinda molekulyar og’irligi 130 mln li dnk topildi, uning molekulasining uzunligi 50-60 mk. bu raqamlar qo’shaloq spiralga taalluqli bo’lib, har bir ipga uning yarmi to’g’ri keladi. kimyoviy jihatdan dnkning har bir zanjiri polimer bo’lib, uning monomerlari nukleotidlardir. ularning soni milliongacha bo’lishi …

miyati genetik axborotni saqlash, realizatsiya qilish va uzatishdan iborat. nuklein kislotalar immunologik, neyrologik, shuningdek, biosintetik jarayonlarni boshqarishni amalga oshiradi. nukleotid 3ta molekulaning: 1) azotli asos-purin yoki pirimidin, 2) oddiy karbonsuv-pentoza-riboza yoki dezoksiriboza, 3) fosfat kislota molekulalarining kimyoviy yo’l bilan birikishidan hosil bo’lgan birikmadir. dnk molekulasining tuzilishida 4 xil nukleotid qatnashadi. bular azotli asosining strukturasi jihatidangina farq qiladi. bir nukleotiddagi azotli asos adenin deb ataladi, nukleotid ham xuddi shu nom bilan ataladi. 2-nukleotidning azotli asosi guanin, nukleotidi guanin deb yuritiladi. 3-nukleotiddagi azotli asos sitozin deb, nukleotidi ham sitozin, 4nukleotiddagi azotli asos timin deb, uning nukleotidi timin deb ataladi (ilova,35). nukleotidlarning nomlari qisqargan holda ularning birinchi harflari bilan nomlanadi, ya’ni: adenin-a, guanin-g, sitozin-s va timin-t. har bir dnk da nukleotidlar qat’iy, muayyan va hamisha doimiy tartibda joylashadi. har xil dnklar faqat nukleotidlarning joylanish tartibi bilan farqlanadi. shuningdek, dnk ning o’ng va chapga burilganlari ham kuzatilgan (ilova,36). so’nggi yillarda tekshirishlarning ko’rsatishicha, dnk ning …

mmo, azotli asosning kimyoviy tuzilishi bir-birlari bilan xohlagan kombinatsiyalarda birikishiga imkon bermaydi: adenin sitozin bilan, guanin esa timin bilan birika olmaydi. shuning uchun dnkning molekulyar shotisi quyidagicha pog’onalargagina ega bo’ladi: adenin-timin timin-adenin guanin-sitozin sitozin-guanin dnkning qo’shaloq zanjiri molekulasida azotli asoslar xuddi shu kombinatsiyadagina uchraydi. agar qandaydir usul bilan dnk molekulasidan biror azotli asosni olib tashlasak, uning o’rnini faqat xuddi shunday asos olishi mumkin, boshqalari kattaligi jihatidan ham, kimyoviy bog’ hosil qilish jihatidan ham to’g’ri kelmaydi. dnk ning bunday tuzilish prinsipi komplementarlik deyiladi. molekulyar pog’onaning hosil bo’lishi uchun adenin timinning, guanin sitozinning zaruriy to’ldiruvchilari hisoblanadi. shularni hisobga olganda dnk molekulasining har ikkala zanjirining nukleotidlari bir-biriga to’ldiruvchilardir. agar dnk molekulasining zanjiridan birini tegishli nukleotidlarga va fermentlarga ega bo’lgan kimyoviy muhitda ushlash mumkin desak, u holda zanjir avtomatik ravishda ikkinchisini tuzib olar edi. bunda hosil bo’lgan ikkinchi zanjir avvalgisining to’ldiruvchisi bo’ladi. shunday qilib, qulay sharoitda kerakli nukleotidlar yetarli bo’lganda, maxsus fermentlar ishtirokida ajralgan …

4 xil bo’lib, ulardan 3 tasining azotli asosi dnkdagi bilan bir xil - a, g, s. dnkdagi timinni o’rniga rnkda unga yaqin bo’lgan uratsil (u) bo’ladi. timin bilan uning farqi timindagi metil gruppaning ortiqligidadir. shuning uchun timinni metiluratsil deb yuritiladi. yana dnk bilan rnkning farqi karbon suvli qismining xarakterida hamdir. dnkda dezoksiriboza bo’lsa rnkda riboza bo’ladi. shuning uchun dnkdezoksiribonuklein kislota va rnk-ribonuklein kislota deb nomlangan. nukleotidlar dnk dagidek bir-biri bilan uglevod va fosfor kislotasi orqali birikadi. dnkdan farq qilib, rnkning miqdori doimiy emas. oqsil sintezi bo’layotgan hujayralarda uning miqdori ortadi. rnk ning bir necha xillari bor. ulardan biri transport rnk (t-rnk). bu rnk ning molekulasi ancha qisqa, hammasi bo’lib, 80-100 nukleotiddan tashkil topgan. molekulyar og’irligi esa 25-30 mingga teng. t-rnk faqat sitoplazmada bo’ladi. ularning vazifasi aminokislotalarni oqsil sintezlayotgan ribosomaga tashishdan iborat. umumiy rnkning 9-10% ini tashkil etadi. rnkning 2-xili axborot yoki informatsion rnk (m-rnkdeb ham ataladi), uning molekulasi 300-3000 nukleotiddan …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "nuklein kislotalar rnk-ribonuklein kislotasi"

1673513605.docx nuklein kislotalar rnk-ribonuklein kislotasi referat nuklein kislotalar rnk-ribonuklein kislotasi nuklein kislotalar birinchi bo’lib 1868- yilda f. misher tomonidan leykotsit hamda spermatozoidlarning yadrolarida topildi. “nuklein kislotalar” atamasi 1889- yilda qabul qilindi. nuklein kislotalarining 2 xili ma’lum: dezoksiribonuklein kislotasi-dnk va ribonuklein kislotasi-rnk. dnk deyarli hamma vaqt yadroda, rnk esa, ham yadroda, ham sitoplazmada bo’ladi. dnk molekulasining strukturasi jihatidan kimyoda ma’lum bo’lgan bironta ham birikmaga o’xshamaydi. dnk molekulasi bir-birining atrofida spiral shaklida buralgan 2 ta parallel zanjirdan iborat (ilova,35 b). dnkdagi qo’shaloq spiral juda uzun bo’ladi, deyarli 5mk ga yetadi. dnk molekulasi eng yirik oqsil molekulasidan 50 bar...

Формат DOCX, 17,8 КБ. Чтобы скачать "nuklein kislotalar rnk-ribonuklein kislotasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: nuklein kislotalar rnk-ribonukl… DOCX Бесплатная загрузка Telegram