teri va ayrim organlarning yosh xususiyatlari va gigiyenasi

DOC 58,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1403346171_44941.doc teri va ayrim organlarning yosh xususiyatlari va gigiyenasi reja: 1.terining tuzulishi va uning organizmdagi vazifasi 2.chaqaloqlardsa teri va teri osti yog’ qatlamining yosh xususiyatlari 3. bolalarda uchraydigan teri kasalliklari 4.teri gigiyenasi 5.maktabgacha yoshdagi bolalar libosiga qo’yiladigan gigiyenik talablar tirik organizm ichki mo’hit barkarorligini saqlash uchun organizmga kirga oziqa moddalar, suv, xavo va boshqa moddalarning almashinish qoldiklarini tashqi muhitta chiqarib turishi shart. chunki moddalar almashinuvi qoldiqlari siydikni, siydik kislota, kreotinin va shunga uxshash moddalar mikdori qonda ortib ketsa organizm zaxarlanadi. organizmga dori sifatida yoki boshqa vaziyatda kiritilgan yot moddalar tashqari, organizm ichki mo’xiti muvozanatini saqlash uchun kerakli moddalari chiqarishi ham shart. organizmdan tashqariga ajraluvchi chiqindi moddalarni ekskrentlar ataladi. ajratuvchi organlarni ekskretor deyiladi. ekskretor organlarga naf yo’li, teri, ichak yo’li va buyrak kiradi. o’pka orqali karbonat angidrid, qisman suv, efir, xloroform va eng o’ychuvchi gazlar ajraladi. teri orqali qisman suv, tuzlar, mikroelementlar, azot almashini qoldiklari va siydikchil moddalar ajraladi. hazm yo’li …
2
sezuvchi, nafas, so’rish, tana xaroratini idora etish, almashinish, qonnig kayta taksimlanishi jarayonlarida ishtirok etadi. terining himoya faoliyati hilma – hil bo;lib, u mustaxkam biriktiruvchi to’kimadan iborat bo’lib, organizmni mexanik ta’sirlasdan saklaydi. teri infrakqizil, ultrabinafsha va ma’lum mikdorda radiaktiv nurlarni o’tkazmaydi. kimyoviy moddalar uchun ham ishonchli tusikdir. shikastlanmagan teri orqali mikroblar uta olmaydi. teri yuzasida lizosim, oleyn kislota va boshqa bakterisid moddalar bo’lib, unga tushgan mikroblar 15 – 30 dakikada o’ladi. terida organizmni tashki muxit bilan bog’lovchi bir necha hil teri zezgilari bir – biridan farklanadi. ogrikni sezish reseptorlarini, mexanik, termik, elektrik, kimyoviy ta’sirlanishi natijasiga yuzaga chiqadi. haroratni sezish issiq va sovikni sezuvchi reseptorlarning kuzgalishiga bog’lik. odamning terisi orqali bir kechayu kunduzda 7,0 – 9,0 g. co2 ajratilib, 3,0 – 4,0 g. kislorod o’zlashtiriladi. bu mikdor gaz almashinuvining 2% teng bo’ladi. odamning terisi orqali issiq xaroratda, ovqat eyilgandan keyin, jismoniy ish vaqtida va boshqa sharoitlarda jadallashadi. teri moddalar almashinuvida ancha keng …
3
rda teri usti pardasi yoki epidermis katta yoshdagi odamlardagiga karaganda yupkarok bo’ladi, bir – biri bilan bo’shrok bog’langan. ko’pi bilan 2 – 3 qavahujayrasi bor. bu hujayralar o’lib, ko’chib, to’shib tu’radi. ularning u’rniga bir muncha hukurrokda joylashgan qavatlardan, bir muncha bakuvvatrok hujayralar paydo bo’ladi. teri o’sti pardasining chukur katlamida pigment hujayralari qavati bo’ladi. asl teri bi;lan ter o’sti pardasi o’rtasida asosiy membrana joylashgan. bu membrana bolalarda juda yushmoq va yaxshi rivojlanmagan bo’ladi. asl teri bir talay elastik va elim beruvchi tolalardan iborat biriktiruvchi tukimadan tashqil topgan. unda oziklanish va almashinish jarayonlarining ta’minlab to’radigan qalib qon tomirlar turi bor. ayniksa bolalar kapilyar turi ayniksa yaxshi rivojlangan, bu terining qon bilan yaxshi ta’minlanishiga, qon tomirlarning qon bilan to’lishib to’rishiga imkon yaratadi va bola terisiga pushti rang berib to’radi. asl teri osti kastchatkasi qavatiga ylanadi, teri oasti kastchatkasi biriktiruvchi tukima tolalari dastalaridan iborat bo’lib, ularning orasi yog’li hujayralar bolan to’lib to’radi. teri osti …
4
i himoya, bolalarda bu funksiya mukammal rivojlanmagan bo’ladi. shuning uchun har qanday yorilgan, shilingan joylardan infeksiya kirishi mumkin. terining yana bir funksiyasini ham yaxshi rivojlanmagan bo’ladi shu sababdan xavo temperasi pasayganda bola badani tez sovqotib qoladi va temperature ko’tarilganda issiqlab ketadi. teri kasalliklari. kutir – teri kasalligi bo’lib, uni kutir kanallari paydo qitadi. kana teriga qirib o’ziga yul ochadi va badanni xaddan tashqari kattik qicishtiradi, qicinish issik paytda va kechasi kuchayada. teri qichinish jarayonida tirnalib, usha joylarida ba’zan ekzema, yiringa toshmalar, chiqonlar paydo bo’ladi. odamga qutir kasalligi hayvonlardan qishilarga yaqin bo’lganda yoki o’sha kishilarning buyumlaridan yuqadi. kal va temiratki zamburutlar kuztatadngan kasallik bo’lib, teri va sochlarni, gohida tirnoqlarni shikastlantiradi. bu kasalliklar juda yuqumli bo’lib, o’zoq vaqtgacha davolanishni talab etadi. kal va temiratki kasalligini kuzgatuvchilari kasal uy hayvonlari, mushuk, it, quyon va boshqa hayvonlarni junida bo’ladi. kasallar darhol kasalxonaga yotkiziladi. teri va soch kasalliklar oldini olish badan terisi, ichki va tashki …
5
. avvaliga qichishish va og’rik bartaraf qilinadi, sungra esa parazit yuqotiladi. kasallikni oldini olish shaxsiy gigiena koidalariga rioya qilishdan iboratdir. chiniqtirish-bu organizmning atrof-muhitning noqulay omillariga, ayniqsa, sovuqqa bardoshliligini oshirishga yo’naltirilgan tadbirlar kompleksidir. tana sovuganda dastlab teri tomirlari torayadi, qon ichki organlarga qo’yiladi, teri oqaradi, shu bilan bir vaqtda yurak qisqarishlari tezlashadi va kuchayadi, qonning arterial bosimi ko’tariladi, issiqlik mahsulini kuchaytirishga olib boruvchi titrash paydo bo’ladi (muslullar beixtiyor qisqaradi); bu vaqtda tana temperaturasi ko’tariladi. shundan keyin teri qizaradi va butun tana bo’ylab issiqlikni sezish holati paydo bo’ladi, chunki issiqlik mahsuli issiqlik yo’qolishini oshira boshlaydi. keyinchalik soviganda teri qaytadan oqaradi, lablar ko’karadi, tana bo’ylab titroq boshlanadi, bu organizm haddan tashqari soviganligining belgisidir. sovuqning har kungi ta’siriga organizm o’rganadi va kamroq ta’sirlanadi; sovuq birmuncha uzoq vaqt va intensiv ta’sir etgandagina haddan tashqari sovish belgilari paydo bo’ladi. shu bilan bir vaqtda organizmning yuqumli kasalliklarga bardoshliligi oshadi. organizmni chiniqtirish-o’ta davolovchi vosita bo’lib, talaba sog’ligini mutadil …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "teri va ayrim organlarning yosh xususiyatlari va gigiyenasi"

1403346171_44941.doc teri va ayrim organlarning yosh xususiyatlari va gigiyenasi reja: 1.terining tuzulishi va uning organizmdagi vazifasi 2.chaqaloqlardsa teri va teri osti yog’ qatlamining yosh xususiyatlari 3. bolalarda uchraydigan teri kasalliklari 4.teri gigiyenasi 5.maktabgacha yoshdagi bolalar libosiga qo’yiladigan gigiyenik talablar tirik organizm ichki mo’hit barkarorligini saqlash uchun organizmga kirga oziqa moddalar, suv, xavo va boshqa moddalarning almashinish qoldiklarini tashqi muhitta chiqarib turishi shart. chunki moddalar almashinuvi qoldiqlari siydikni, siydik kislota, kreotinin va shunga uxshash moddalar mikdori qonda ortib ketsa organizm zaxarlanadi. organizmga dori sifatida yoki boshqa vaziyatda kiritilgan yot moddalar tashqari, organizm ichki mo’xiti muvozanatini saq...

Формат DOC, 58,5 КБ. Чтобы скачать "teri va ayrim organlarning yosh xususiyatlari va gigiyenasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: teri va ayrim organlarning yosh… DOC Бесплатная загрузка Telegram