farmatsevtik omillarni dorilarni terapevtik samaradorligiga ta'siri. dorilarni biologic va kimyoviy noekvivalentligini kelib chiqish sabablari

ZIP 8 pages 16.4 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 16.4 KB

File type ZIP

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

1403261289_44228.doc farmatsevtik omillarni dorilarni terapevtik samaradorligiga ta'siri. dorilarni biologic va kimyoviy noekvivalentligini kelib chiqish sabablari reja: 1 .dorilarni kimyoviy, biologik va terapevtik, ekvivalentligi haqida tushuncha. 2.dori vositalarini biosamaradorligigata'sir etadigan omillar. 3.dorilarni organizmga so’rilishiga va terapevtik ta'sirini belgilaydigan asosiy farmatsevtik omillar. 3.1.dorilarni fizik holati 3.2.dorilarni kimyoviy holati 3.3.yordamchi moddalar 3.4.dori turi va yuborish usullari 3.5.dori turini tayyorlashda qo’llaniladigan texnologikjarayonlari biofarmatsiya fanini texnologiyaning nazariy asosi sifatida shakllanishiga asosiy sabab, dorilarni noekvivalentligidir. dorilarni kimyoviy ekvivalenti deb bir hil dori shaklida ishlab chiqarilayotgan dori turida ta'sir qiluvchi modda dozasini bir hil bo’lishiga aytiladi va bu dori turi tegishli farmakopeya, patent, texnik shartlar talabiga to’la javob beradi. lekin turli hil usullarda tayyorlangan bo’lishi mumkin. biologik ekvivalenti deb, dorilarni shunday kimyoviy ekvivalentiga aytiladiki, ular dorini bir hil miqdorda qonga (biosuyuqlikka) so’rilishini ta'minlaydi. bunda preparatni miqdori biosuyuqlikda aniqlanadi. bir turdagi kasalliklarga bir hil ta'sir etadigan dorini kimyoviy ekvivalent miqdoriga terapevtik ekvivalent deyiladi. terapevtik ekvivalenti o’lchov birligi kasalikka …

2 / 8

iqlash imkoniyati mavjud. dorini biosamaradorligini aniq bilish kasalni klinika sharoitida to’g’ri davolashni tashkil qilishga imkoniyat yaratadi. dorilarni kimyoviy ekvivalentini aniqlashga sabab bo’lgan omil ham dorilar ta'siriga noekvivalentlikni kelib chiqishi sabab bo’ladi, chunki bir hil dozadagi dori turi bir hil kasallikda qo’llanilganda har hil ta'sir ko’rsatadi. boshqacha qilib aytganda, kimyoviy tarkibi bir hil bo’lgan dori preparati har hil terapevtik ta'sir ko’rsatadi. "dorilarni terapevtik noekvivalentligi" ilmiy adabiyotlarda bir hil dozadagi, bir hil tarkibli dori preparatini har hil ta'sir qilishidir. bu dori preparat har hil korxonalarda ishlab chiqarilgandir. preparat farmakopeya talabiga to’la javob bersa -yu, lekin terapevtik ta'siri har hil bo’lsa "terapevtik noekvivalent" deyiladi. bu yangilik klinikalarda 60-yillarda yaqqol ko’zga tashlana boshlandi. bu yangilik odatdagi tasavvurga mutlaqo to’g’ri kelmay qoldi, chunki bir hil dozadagi bir hil dori turidagi ta'sir qiluvchi moddani miqdori, farmakopeya talabiga javob bersayu, (berilgan miqdordan maksimal chetlanish ±10% ruhsat etiladi) bu dori turini biologik ta'siri ham bir hil deb hisoblanar …

3 / 8

r bulardan farmatsevt uchun eng asosiy hisoblanadigan ko’rsatkich farmatsevtik omillardir, chunki bu omilga provizor-texnolog bevosita ta'sir ko’rsatib dori turini biosamaradorligini oshirish imkoniyati bor. farmatsevtik omillarga dorilarni fizik va kimyoviy holati (kristallik shakli, polimorfizm, maydalik darajasi va kimyoviy holati), dori turi va yuborish usullari, yordamchi moddalar. polimorfizm. dori moddalarning texnologik xossalarini belgilovchi omillardan biri modda zarrachalarini tuzilishi bo’lib, ular tabiatda kristall va amorf shaklida uchraydi. olimlarning tadqiqotlari kimyoviy tarkibi bir hil bo’lgan ko’pchilik organik va anorganik moddalarning fizikaviy va texnologik xossalari har hil bo’lishini ko’rsatdi. bu esa moddalar har hil kristallik xolatda bo’la olishi mumkinligidan dalolat beradi. natijada bitta dori modda har hil fizikaviy xossalarni namoyon etadi. bitta oddiy moddaning har hil kristallik shakli (modifikatsiya) da bo’la olish xossasiga polimorfizm deyiladi. moddalarni polimorfizm xolatlarini a,b,c harflari bilan yoki i,ii,iii,iv,v va boshqa raqamlar bilan belgilanadi. ko’pchilik birikmalar 5,6,7 va undan ko’p kristallik xolatlarda bo’lishi mumkin. polimorfizm xolatlari ko’pincha salitsilatlar, barbituratlar, gormonlar va …

4 / 8

osuyuqliklarda yahshi erib, tanaga oson va tez so’riladi. dorilarning qaysi kristallik holatda bo’lishi, ularning olinish usuliga, quritish maydalash, dori turning tayyorlash jarayoniga va saqlanishiga bog’liqbo’ladi. kimyoviy holati. bir hil modda bir necha kimyoviy holatda ishlatilishi mumkin. masalan: shohkuya o’simligidan olinadigan alkaloid har hil kislotalar bilan hosil qilgan tuziga qarab, har hil nomlanadi: ergotin-sirka kislotali, kornuzol-uzum kislotali, ergotal-fosfat kislotali tuzi, adrenalin gormoni esa gidroxlorid va gidrotartrat turzlari holida bo’ladi. har hil tuzlar texnologik, kimyoviy, fizik va biofarmatsevtik tomondan har hil bo’ladi, ya'ni so’rilish tezligi va biologik ta'siri ham har hil bo’lishi mumkin. masalan, askorbin kislotasining bitta vodorodi natriy ioniga almashtirilsa, butunlay yangi hususiyatli modda hosil bo’ladi. bu askorbin kislotadan farqli o’laroq, tanada elektrolitik holatni o’zgartirish, insulin ishlab chiqaradigan bezlarning ish faoliyatini kamaytirish hususiyatiga ega bo’ladi. amidopirin oq rangli plastinka shaklidagi kristall modda bo’lib, suvda sekin eriydi (1:20). amidopirin molekulasidagi bitta vodorod natriy sulfonat guruhiga almashtirilsa, suvda yahshi eriydigan , och sarg’ish, …

5 / 8

arning maydalik darajasi ortishi bilan ularning tanaga so’rilish tezligi, terapevtik unumdorligiga mutanosib ravishda ortib boradi. lekin bunda ularning turg’unligi va qo’shimcha ta'siri o’zgarmasligi kerak. masalan, atsetil salitsil kislotasining maydalik darajasi 30 marta ortsa, uning terapevtik unumdorligi 2 baravar oshishi aniqlangan; sulfadimezinning o’ta maydalangan tolqon odamlarga berilganda, uning qondagi yuqori konsentratsiyasi odatdagiga nisbatan 2 soat oldin hosil bo’lib, umumiy so’rilgan miqdori 20% ko’p bo’ladi. moddalarning eruvchanligi. dori moddalarning ko’pchiligi suvda yomon eriydi yoki erimaydi. uning so’rilishini yahshilash uchun eruvchanligini oshirish lozim. sirt faol moddalar ishtirokida yomon eriydigan yoki erimaydigan moddalarni eriydigan holatga o’tkazish mumkin. masalan, tvin-80 ishtirokida sinestrolning eruvchanligini 31 marta, metiltestosteron eruvchanligini 20 marta, dietilstilbistrolning eruvchanligini 110 marta oshirish mumkinligi amalda isbotlangan. shu maqsadda glitserizin kislotasining ammoniyli tuzi ham ishlatilib, uning 0.1% li eritmasi (glitseram) gidrokortizonning eruvchanligini 100 marta oshiradi. glitseramning 0.2% li ishqoriy eritmasi furagin moddasi eruvchanligini 300 marta, furadoninnikini esa 75 marta oshiradi. cp-7 va sp-10 sirt faol …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "farmatsevtik omillarni dorilarni terapevtik samaradorligiga ta'siri. dorilarni biologic va kimyoviy noekvivalentligini kelib chiqish sabablari"

1403261289_44228.doc farmatsevtik omillarni dorilarni terapevtik samaradorligiga ta'siri. dorilarni biologic va kimyoviy noekvivalentligini kelib chiqish sabablari reja: 1 .dorilarni kimyoviy, biologik va terapevtik, ekvivalentligi haqida tushuncha. 2.dori vositalarini biosamaradorligigata'sir etadigan omillar. 3.dorilarni organizmga so’rilishiga va terapevtik ta'sirini belgilaydigan asosiy farmatsevtik omillar. 3.1.dorilarni fizik holati 3.2.dorilarni kimyoviy holati 3.3.yordamchi moddalar 3.4.dori turi va yuborish usullari 3.5.dori turini tayyorlashda qo’llaniladigan texnologikjarayonlari biofarmatsiya fanini texnologiyaning nazariy asosi sifatida shakllanishiga asosiy sabab, dorilarni noekvivalentligidir. dorilarni kimyoviy ekvivalenti deb bir hil dori shaklida ishlab chiqarilayotgan do...

This file contains 8 pages in ZIP format (16.4 KB). To download "farmatsevtik omillarni dorilarni terapevtik samaradorligiga ta'siri. dorilarni biologic va kimyoviy noekvivalentligini kelib chiqish sabablari", click the Telegram button on the left.

Tags: farmatsevtik omillarni dorilarn… ZIP 8 pages Free download Telegram