ионлантирувчи нурларнинг организмга таъсири. нур хасталиги

DOCX 331,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1701239338.docx 50 ld 50 ld 50 ld 2 rabr i 131 53 cs 137 55 sr 90 38 pu 239 94 ra 226 88 ҳужайраларнинг нобудбўлиши (детерминацион таъсир) ионлаштирувчи нурланишнинг биологиктаъсири ҳужайраларнинг трансформацияланиши (стохастиктаъсир) ҳужайраларнинг нобудбўлиши ватрансформацияланиши 50 ld ионлантирувчи нурларнинг организмга таъсири. нур хасталиги режа: 1. ионлантирувчи нурларнинг организмга таъсири.. 2. нур хасталиги. ионлантирувчи нурларнинг организмга таъсири. ионлаштирувчи нурланиш – электромагнит нурланишнинг нисбатан батафсил ўрганилган спектри ҳисобланиб, айнан радиобиология ва радиобиофизика фанининг тадқиқот соҳасини ташкил қилади. барча зарядланган заррачалар модда билан таъсирлашишда ўз энергиясини йўқотиши, бу энергиянинг модда атоми томонидан ютилиши ҳисобига ионизация ҳодисаси юзага келиши қайд қилинади. масалан, ўлимга олиб келувчи ~600 бэр радиацион нурланиш таъсир кўрсатиши шароитида, одам организмида ҳар 1 см3 биологик тўқимага нисбатан таҳминан 1015 дона ион хосил бўлиши ҳисоблаб чиқилган. ионлаштирувчи нурланиш турларига – электромагнит нурланиш спектрлари (γ–нурланиш ва рентген нурланиши), корпускуляр нурланиш киритилади. ионлаштирувчи нурланиш энергияси электрон–вольт (эв) ўлчов бирлигида ифодаланади. яъни, 1 …
2
рни эътиборга олиш қайд қилинган: · радионуклиднинг фаоллиги; · экспозицион доза (нурланиш дозаси); · ютилган доза. радиацион нурланишнинг одам организмига салбий таъсири бўйича дастлабки маълумот сифатида эҳтимол, xvi асрда т.парацельс ва г.агрикол томонидан фойдали қазилма конлари ишчилари ўпкасида ғайритабиий касаллик учраши қайд қилиниши санасини кўрсатиб ўтиш ўринли ҳисобланиши мумкин. 1897–йилда удин, бертелли ва дарье томонидан рентген нурланиши таъсирида 48 та терининг куйиш ҳолатлари қайд қилинган. 1902–йилда эса – гудман томонидан одам организмида рентген нурланиши таъсирида юзага келган 172 та куйиш ҳолатлари ҳақида маълумотлар тўплаган. 1902–йилда г.фрибен томонидан в.к.рентген кашф қилган х–нурланиш таъсирида одам организмида тери саратони касаллиги ривожланиши қайд қилинган. 1914–йилда м.фейгин томонидан рентген нурланиши таъсирида юзага келган 114 та ўсма (саратон) касаллиги ҳақида маълумотлар умумлаштирилган. шунингдек, германияда г.вальхов ва г.гизель томонидан изотопининг одам организмида терига салбий таъсир кўрсатиши ўрганилган. кейинчалик и.р.тарханов, в.и.зарубин, е.с.лондон, м.н.жуковский, с.в.гольдберг, а.и.поспелов томонидан амалга оширилган экспериментал тадқиқотларда радиацион нурланишнинг биологик объектлар, жумладан одам организмига жиддий …
3
акллантириши қайд қилинган. 1950–йилларда б.н.тарусов томонидан липидларнинг пероксидли оксидланиши махсулотлари радиацион нурланиш таъсирини кучайтириши аниқланган. шунингдек, радиацион нурланишнинг биологик объектларга таъсир механизмини экспериментал усулда ўрганиш йўналишда н.н.семёнов, н.м.эммануэл, е.б.бурлакова каби олимлар илмий тадқиқотлар олиб боришган. умумий ҳолатда, радиацион нурланишнинг биологик объектга таъсири – детерминацион ва стохастик таъсир турларига ажратилади. детерминацион таъсир – бу оғирлик даражаси радиацион нурланиш дозаси қийматига боғлиқ ҳолатда белгиланувчи, шунингдек пағона даражасига эга бўлган тавсифда юзага келувчи ва нурланиш касаллиги, дерматит, катаракта, бепуштлик каби патологик ҳолатлар юзага келиши билан ифодаланади. стохастик таъсир – радиацион нурланиш дозаси пағона қийматига эга бўлмаган тавсифда, нурланишдан кейин маълум вақт давомида ривожланувчи ўсма касалликлари, лейкоз ва ирсий касалликлар юзага келиши билан ифодаланади. шунингдек, радиацион нурланишнинг биологик таъсири оқибатларига кўра, қуйидаги 3 та гуруҳга ажратилади: · ўткир зарарланиш юқори дозада радиацион нурланиш таъсирида қайд қилинади. жумладан, одам организмида ~0,5–1 зв (50–100 бэр) радиацион нурланиш таъсирида қон тизимида жиддий бузилишлар юзага келади. шунингдек, ~3–5 …
4
ил таъсирга эга бўлиши аниқланган. жумладан, ўсаётган организмда бўлиниш жараёни жадал амалга ошаётган ҳужайралар радиацион нурланиш таъсирида нисбатан тез нобуд бўлади. · давомийликда (вақт ўтиши билан, аста–секин) юзага келувчи нурланиш оқибатлари. тажриба ҳайвонлари устида амалга оширилган тадқиқотлар ва шунингдек, хиросима ва нагасаки (япония) шаҳарларида атом бомбаси портлатилиши оқибатларини таҳлил қилиш асосида, радиацион нурланиш нафақат одам организмига нурланиш касаллиги шаклида намоён бўлиши, балки вақт ўтиши билан, аста–секин давомийликда юзага келувчи оқибатлар кўринишида хам ифодаланиши кузатилади. радиацион нурланиш таъсирида биологик организм ҳужайраларида юзага келувчи бузилишлар қайтмас тавсифга эга бўлиб, турли хил касалликлар, жумладан ўсма касалликлари келиб чиқишига сабаб бўлади. масалан, радиацион нурланиш таъсирида юзага келган лейкоз оқибатида оламдан ўтиш муддати ўртача 10 йилни ташкил қилади. радиацион нурланиш таъсирида ўсма касалликларининг келиб чиқиш эҳтимоллиги даражаси радиация дозасига боғлиқ ҳисобланади. масалан, 1 зв (100 бэр) радиацион нурланиш таъсирига учраган ҳар 2 тадан битта одам организмида лейкоз, 10 тадан битта одамда қалқонсимон без ўсма касаллиги, …
5
ртади. биологик организмлар радиацион нурланиш таъсирига чидамлилик хусусияти бўйича ўзаро фарқланади. масалан, радиацион нурланиш таъсирида 30 сутка давомида нурлантирилган ҳайвонларнинг 50% қисми нобуд бўлиши қайд қилинувчи радиация қиймати – денгиз чўчқаси учун – 250 рентген, ит учун – 335 рентген, маймун учун – 600 рентген, сичқонлар учун – 550–650 рентген, илон учун – 8000–20000 рентген га тенг ҳисобланади. шунингдек, айрим ачитқи турлари 30 000 рентген, амёба – 100000 рентген, инфузория – 300000 рентген радиацион нурланиш таъсирида нобуд бўлиши аниқланган. ўсимлик турлари орасида карам ўсимлиги уруғлари унувчанлигига 64000 рентген нурланиш сезиларли салбий таъсир кўрсатмаслиги қайд қилинган... радиацион нурланиш таъсирига сезгирлик (радиосезгирлик) – бу ҳужайра, тўқима ва биологик организмнинг ионлаштирувчи нурланиш таъсирига кўрсатувчи жавоб реакциясининг намоён бўлиш даражаси ҳисобланади. радиосезгирлик ўлчов бирлиги сифатида нурланиш дозаси (гр) қийматидан фойдаланилади. радиосезгирлик хоссаси биологик турларда ва шунингдек, организмларда якка тартибда ўзаро фарқланади. турли хил биологик турларнинг радиосезгирлик хоссасини ўзаро солиштиришда қийматидан фойдаланилади. – радиацион нурланиш …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"ионлантирувчи нурларнинг организмга таъсири. нур хасталиги" haqida

1701239338.docx 50 ld 50 ld 50 ld 2 rabr i 131 53 cs 137 55 sr 90 38 pu 239 94 ra 226 88 ҳужайраларнинг нобудбўлиши (детерминацион таъсир) ионлаштирувчи нурланишнинг биологиктаъсири ҳужайраларнинг трансформацияланиши (стохастиктаъсир) ҳужайраларнинг нобудбўлиши ватрансформацияланиши 50 ld ионлантирувчи нурларнинг организмга таъсири. нур хасталиги режа: 1. ионлантирувчи нурларнинг организмга таъсири.. 2. нур хасталиги. ионлантирувчи нурларнинг организмга таъсири. ионлаштирувчи нурланиш – электромагнит нурланишнинг нисбатан батафсил ўрганилган спектри ҳисобланиб, айнан радиобиология ва радиобиофизика фанининг тадқиқот соҳасини ташкил қилади. барча зарядланган заррачалар модда билан таъсирлашишда ўз энергиясини йўқотиши, бу энергиянинг модда атоми томонидан ютилиши ҳисобига ионизация ҳодисаси...

DOCX format, 331,0 KB. "ионлантирувчи нурларнинг организмга таъсири. нур хасталиги"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.