o‘zbekiston hududlarida ilk shaharlarning paydo bo‘lishi jarayonlari

DOC 60,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1555410032_74136.doc oâzbekiston hududlarida ilk shaharlarning paydo boâlishi jarayonlari reja: 1. oâzbekiston hududlaridagi eng qadimgi oâtroq dehqonchilik jarayonlari. 2. sopolli manzilgohi. 3. jarqoâton manzilgohi. 4. koâzali manzilgohi. 5. molali manzilgohi. 6. boâston manzilgohi. oâzbekiston hududlaridagi eng qadimgi oâtroq dehqonchilik jarayonlari. oâtgan asrning ikkinchi yarmidan boshlab oâzbekistonning bronza davriga oid yodgorliklarni keng miqyosda tadqiq etilishi natijasida ushbu hududlarning qadimgi tarixi va madaniyati toâgârisida boy maâlumotlar olindi. turli yillarda janubiy oâzbekiston hududlarida ilk, rivojlangan va soânggi bronza davri ilk dehqonchilikning paydo boâlishi va rivojlanishi, urbanizatsiya jarayonlari hamda ilk davlatchilik masalalari, madaniy va iqtisodiy aloqalar, hunarmandchilikning taraqqiy etishi masalalari boâyicha a.asqarov, e.rtveladze, a.sagdullayev, t.shirinov, b.abdullayev, u.raxmonov, e.sayko, sh. shaydullayev kabi olimlar tadqiqot ishlari olib bordilar. ushbu tadqiqotlar natijasida bronza va ilk temir davri oâlkamiz janubiy hududlarida boâlib oâtgan ijtimoiy-iqtisodiy, siyosiy va madaniy taraqqiyot masalalari va ayniqsa, ushbu hududlarda ilk shaharlarning paydo boâlish asoslari va rivojlanish bosqichlari, ilk davlatchilikning paydo boâlishi jarayonlariga koâplab aniqliklar kiritildi. …

b â«hisorlikâ» ovchilar kichik va yirik daryolar vohalarini, boysuntogâ va kuhitanggacha boâlgan togâ va togâ oldi hududlarini oâzlashtiradilar. bronza davriga kelib esa bu hududlarda boshqa koârinishga ega boâlgan hamda oâziga xos xoâjalik shaklidagi yangi madaniyatlar shakllana boshlaydi. ushbu madaniyat sohiblari yashagan maskanlardan biri sopollitepa boâlib, bu yodgorlik surxondaryo viloyati sherobod tumani hududida, kuhitangtogâdan oqib tushuvchi kichik daryoning qadimgi irmogâi boâyida joylashgan. sopollitepa paydo boâlgan soy mahalliy aholi orasida oâlanbuloqsoy deb ataladi. janubiy oâzbekiston hududlarida hozirgi kunga qadar aniq boâlgan eng qadimgi oâtroq dehqonchilik jarayonlari, tadqiqotchilarning fikricha, quyidagi beshta asosiy bosqichga boâlinadi: 1. sopolli bosqichi -mil. avv. 1700-1500 yy. 2. jarqoâton bosqichi -mil. avv. 1500-1350 yy. 3. koâzali bosqichi -mil. avv. 1350-1200 yy. 4. molali bosqichi - mil. avv. 1200-1050 yy. 5. boâston bosqichi â mil.avv. 1050-900 yy. ushbu bosqichlarning sanalari tadqiqotchilar tomonidan maxsus tahlil etilib ilmiy jihatdan asoslangan (a.asqarov). tadqiqotlar tahlilidan shunday xulosa chiqarishimiz mumkinki, shimoliy baqtriyaning qadimgi shaharlari uzoq …

opollitepada uzoq yillar tadqiqotlar olib borgan a.asqarovning fikricha, yodgorlik mustahkam asosda qad koâtargan boâlib, quyidagi ajralib turuvchi belgilarga ega: ikki qismli tuzilish - mustahkam markaziy qism va uning atrofida mustahkamlanmagan maskan, uncha katta boâlmagan maydon, asosiy qismning aniq rejaviy tuzilishi, sakkizta koâp xonali turar-joylar qismlarining markazlashuvi va ularning yoâlaklar bilan ajralib turishi, boâlma (otsek)lari boâlgan himoya devorlari. undan tashqari, kulolchilik va metallga ishlov berish hunarmandchiligi hamda dehqonchilikning yetakchi mavqega ega boâlishi ham sopollitepa uchun xosdir. tadqiqotlar natijalariga koâra, sopollitepa aholisining asosiy mashgâuloti sunâiy sugâorishga asoslangan oâtroq dehqonchilikdan iborat edi. qazishmalar paytida katta xum koârinishidagi idishlardan va omborxona vazifasini bajaruvchi xonalar sathidan topilgan arpa, bugâdoy, tariq donlari hamda butun sopollitepa majmuida koâplab uchraydigan don yanchgich, kelisop, ketmon va oâroqlar aynan dehqonchilik xoâjaligidan dalolat beradi. undan tashqari, turar-joy qoldiqlari, qishloqning tuzilishi va umuman arxeologik topilmalarning koârinishi ham manzilgoh aholisining qadimgi dehqonchilik madaniyatiga xos boâlgan oâtroq turmush tarzini ifoda etadi. sopollitepa qishlogâi aholisining …

sopolli madaniyati hukm surgan davr tarixiy-madaniy jarayonlariga nazar tashlaydigan boâlsak, mil. avv. ii ming yillikda amudaryoning oâng va chap qirgâogâida koâpchilik tadqiqotchilarning fikricha ikkita: sopolli madaniyati va dashli madaniyati yoki sopolli-dashli madaniyatining ikki xil koârinishi keng tarqaladi. sopolli - dashli madaniyatining kelib chiqishini tahlil etar ekan a.asqarov va t.shirinovlar oârta osiyoning janubi, shimoli-sharqiy eron, sharqiy eron va shimoliy afgâoniston hududlaridagi oâtroq dehqonchilik shaklidagi arxeologik majmualarni umumiy madaniy jamoalar sifatida namozgoh tarixiy-madaniy birligi (niko - namazginskaya istoriko-kulturnaya obshnost) deb atashni taklif etadilar. shuningdek ular nikoda mahalliy koârinishlar va hatto, alohida madaniyatlar boâlishi mumkinligini inkor etmaydilar. agar maâlum hududlardagi tarixiy-madaniy jarayonlarning oâziga xosligini, geografik joylashuv va shart-sharoitlarni hisobga oladigan boâlsak, bu fikrga qoâshilish mumkin. amudaryoning oâng qirgâogâida shakllangan sopollitepa-bronza davridagi dastlabki oâtroq dehqonchilik qishlogâi hisoblanadi. ammo, keyinchalik, oâtroq dehqonchilik jamoalari shimoliy chegaralarining kengayishi munosabati bilan sopollitepa oâzining ilgarigi ahamiyatini yoâqota boshlaydi va boâshab qoladi hamda asosiy markaz vazifasi esa, togâ darasidan chiquvchi …

koâplab moddiy madaniyat buyumlari topib oârganildi. undan tashqari jarqoâton hududida olib borilgan tadqiqotlar koâhna shaharning paydo boâlib rivojlangan sanasini aniqlash hamda ushbu hududlarda yuz bergan tarixiy-madaniy jarayonlarni bir necha bosqichlarga ajratib oârganish imkoniyatini berdi. ushbu tadqiqotlar natijalariga koâra, jarqoâtondagi qadimgi shahar hayoti dastlab uch bosqichga, yaâni, jarqoâton (mil. avv.1500-1350 yillar), koâzali (mil. avv.1350-1200 yillar) va molali (mil. avv. 1200-1000 yillar) bosqichlariga boâlindi. keyinroq, jarqoâtonning qarama-qarshisida, boâstonsoyning oâng sohilida oârganilgan yodgorliklardagi tadqiqotlar natijasida molali bosqichini ikki fazaga, yaâni molali (mil. avv.1200-1000 yillar) va boâston (mil. avv. 1000-900 yillar) fazalariga boâlib oârganish imkoniyati paydo boâldi. olib borilgan tadqiqotlar tahlilidan shunday xulosa chiqarish mumkinki, mil. avv. ii ming yillikning oârtalariga kelib jarqoâton oâsha hududlardagi dehqonchilik bilan shugâullanuvchi aholi qabilalari uyushmalarining mustahkam istehkomiga aylanadi. aftidan, aynan mana shu istehkom orqali hisor togâ oldi vohalari va janubiy tojikistonning gâarbiy hududlariga shimoldagi aholining koâchishlari boâlib oâtadi. aynan mana shu hududlardan topilgan yodgorliklar topografiyasi va ularni davrlashtirish …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o‘zbekiston hududlarida ilk shaharlarning paydo bo‘lishi jarayonlari" haqida

1555410032_74136.doc oâzbekiston hududlarida ilk shaharlarning paydo boâlishi jarayonlari reja: 1. oâzbekiston hududlaridagi eng qadimgi oâtroq dehqonchilik jarayonlari. 2. sopolli manzilgohi. 3. jarqoâton manzilgohi. 4. koâzali manzilgohi. 5. molali manzilgohi. 6. boâston manzilgohi. oâzbekiston hududlaridagi eng qadimgi oâtroq dehqonchilik jarayonlari. oâtgan asrning ikkinchi yarmidan boshlab oâzbekistonning bronza davriga oid yodgorliklarni keng miqyosda tadqiq etilishi natijasida ushbu hududlarning qadimgi tarixi va madaniyati toâgârisida boy maâlumotlar olindi. turli yillarda janubiy oâzbekiston hududlarida ilk, rivojlangan va soânggi bronza davri ilk dehqonchilikning paydo boâlishi va rivojlanishi, urbanizatsiya jarayonlari hamda ilk davlatchilik mas...

DOC format, 60,0 KB. "o‘zbekiston hududlarida ilk shaharlarning paydo bo‘lishi jarayonlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o‘zbekiston hududlarida ilk sha… DOC Bepul yuklash Telegram