yozma manbalarda buxoro tarixi va madaniyati

DOC 65.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1555408184_74105.doc yozma manbalarda buxoro tarixi va madaniyati reja: 1. buxoro vohasining tarixiy geografik shakllanishi. 2. dastlabki yozma manbalardagi maâlumotlar. 3. narshaxiyning â«buxoro tarixiâ» asari. 4. xix asrdagi rus tadqikotchilarining ilk arxeologik maâlumotlari. 5. n.f.sitnyakovskiy tekshiruvlari. 6. l.l.zimin tadqiqotlari. buxoro vohasining tarixiy geografik shakllanishi. buxoro vohasi zarafshon daryosining quyi qismida tashkil topgan boâlib, vohaning chegarasi shimolda qiziltepa qirlaridan, janubda qorakoâl, gâarbda qizilkir massividap sharqda qorovulbozor qirlarigacha davom etadi. voha mezolit zamonidan boshlab oârta osiyo togâliklaridagi muzlarning erishidan hosil boâlgan zarafshon daryosining quyi qismida tashkil topgan. zarafshon daryosi bundan 5000 yil oldin, yoki mil.avv. 3000 yillikda toâlib,âtoshib oqib, butun buxoro vohasi, janubda qorakoâl, jondor tumanining gâarbiy qismidan oâtib, amudaryo boâyidagi hozirgi nargizqalâa yaqinidan oâtib, amudaryoga qoâyilgan. zarafshon daryosi tez oquvchi togâ daryosi boâlib, oâzi bilan koâp loyqa keltirgan. buning natijasida buxoro vohasining oârni loyqa bilan toâlib borib, sekin âasta tekislikka aylangan. shu jixatdan nil vodiysining paydo boâlish jarayonlari aynan bizning vohamizda qaytarilgan. …

or oriylar haqida maâlumotlar â¢uchraydi. mil.avv.9 asrlarda oriylarning boy yashaganligi, ularning xoâjaligida chorvachilik katta rol oâynaganligi haqida maâlumot beriladi. navbatdagi muxim manba â«avestoâ» dir. unda mil.avv. 9 â 4 asrdagi xayot haqida soâz boradi. qadimiy eâtiqodlar haqida fikr yuritiladi. antik zamon mualliflaridan gerodotning (mil.avv.5 asr) â«yunon âeron urushi tarixiâ» kitobida, uning â«klioâ» boâlimida bizning oâlkamiz toâgârisida fikr yuritiladi. koâz ilgâamas kengliklarda xayot kechiruvchi massagetlar xoâjaligi, qurol âyarogâi, taqinchoqlari umuman turmush tarzi haqida fikr yuritiladi. shuningdek, bu davrda yashagan boshqa tarixchilar kvant kurstiy ruf, arrian, polien singari "mualliflar mil.avv. iv asr voqealari haqida fikr yuritganlar. ayniqsa ular makedoniyalik aleksandr yurishlarini bayon qiladilar. u bilan bogâliq voqealarga tayanib, bizning oâlkamizning xoâjalik hayoti haqida fikr yuritadilar. bu asarlarda bevosita buxoro deb nomlanib, zarafshonning quyi kismidagi joylar haqida gapirilmagan boâlsada, voqealar bayoni shu joy haqida tushuncha hosil qilish imkonini beradi. antik zamon yozuvchilaridan faqat arrianning â«aleksandr yurishlariâ» asarida kuyi zarafshon vohasida kad kutargan bagi …

mavzelari haqida qimmatli maâlumotlar beradi. 2 bobda fasl keltirilib, â«buxoro oârnashgan bu mavze ilgari botqoqlik boâlib, uning baâzi erlarini toâqayzor, daraxtzor va koâkalamzorlar tashkil etgan. ayrim joylari shunday boâlganki, biror hayvon oyoq qoâyishga joy topolmagan. buning sababi samarkand tomonidagi viloyatlarda togâlarda qor erib, suvi oqib kelib, oâsha joylarga yigâilib yotar edi. samarkand tomonida bir- katta dare borki, uni â«rudi mosafâ» â«mosaf daryosiâ» deydilar. bu daryoga koâp suv yigâilgap, u bir talay erlarni yuvib oâpirib, koâp loyqalarii surib kelgan va natijada bu botqoqliklar toâlib krlgan. suv koâp oqib kelaverdi, loyqalarni to bitik (chorjoây va amudaryo boâyidagi qishloq) va farobgacha surib keltiraverdi. soâng suv toshib kelishi toâxtadi. buxoro joylashgan er asta âsekin toâlib tekis erga aylandi. shunday qilib, u katta dare soâgâd, bu loyqalar bilan toâlgan mavze buxoro boâlib koldiâ», deb - yozadi. narshaxiy asarida buxoro vohasi va uning atrofidagi qator aholi manzillari: hyp, vardonze â vardona, tarovcha â tarob qishlogâi, safna …

moliddin mirzaahmedov qator yillar davomida buxoroda oâtkazilgan tekshirishlarda ishtirok qilib, topilgan sapollarni ilmiy tadqiq qildi. xvii â xvii asrlarda buxoro sapollari mavzusida ilmiy tadqiqotini yakunladi. demak, yozma manbalarda buxoroning qachon shakllanganligi, shaharning tarixiy topografiyasi qanday boâlganligi haqida aniq maâlumotlar berilmagan. bu masalalar faqat arxeologik tadkikotlar natijasidagina oydinlashib, tarix sahifalaridan joy oldi. buxoro vohasi toâgârisidagi dastlabki arxeologik maâlumotlar buxoro vohasi buxoro amirligining markaziy mintaqasi boâlib, uzok; vaqtgacha bu joyda arxeologik tekshirishlar oâtkazish mumkin boâlmagan. ayniqsa, buxoro hukmdorlari, islom dini vakillari oâlkadagi yodgorliklarni qazib oârganishni man qilganlar. dunyo miqyosida xvii âxviii asrlardan boshlab qadimiy madaniyat obidalarini arxeologik nuqtaiânazardan tadqiq qilish boshlangan boâlsa, bizning oâlkamizda bu ishlar faqatgina xx âasrning boshlaridan boshlangan. shungacha vohadagi moddiy â ashyoviy maâlumotlar koâproq rus sayyohlari tomonidan toâplanib, ilmiy doiraga maâlum qilingan. 1820 yilda rus elchisi boâlib kelgan negri bir qator maâlumotlarni toâplab, ularni tadqiqotchilar eversman va meyendorfga bergan. ularning ishlarida bu maâlumotlar keltirilgan. buxoro vohasi toâgârisidagi maxsus …

olay xannikov 1843 yilda sankt âpeterburgda â«buxoro xonligining tavsifiâ» nomli asarini chiqardi. 1868 yilda buxoro amirligi rossiya tomonidan istilo qilingach, bu oâlkani oârganuvchi, tadqiq qiluvchilar koâpaydi. xix asrning 90 âyillari oârtalarigacha arxeologik nuqtai nazardan tadqiqotlar salmogâi unchalik katta emasdi. arxeologik tadqiqotlarga biror joyga bevosita qazish ishlaridan tashqari, kollekstiyachilik, ashyolarni yigâish, yodgorliklarni koâzdan kechirib oârganish, oâlchov ishlarini bajarish va taâmirlash ishlari ham kiradi. faqatgina uilson va prinstep hamda buxorxudotlar tangalarini birinchi marta ajrata olgan numizmat olim frend ishlarini alohida koârsatish mumkin. bu olim 1840 yilda buxoroxudotlarning bir necha tangalarini ilmiy tahlil qilib, matbuotga chiqish qilgan. 1822 yilda akademik keller buxorxudotlar tangalarni oârganib, â«sibirskiy vestnikâ» toâplamida â«buxorodan keltirilgan qadimgi medallarâ» nomli maqolasini eâlon qildi (sibirskiy vestnik i kiem 1824 yil 9â18 b.). buxorxudotlar tangasini oârganishda p. i.lerx xam oâzining qimmatli ishini bagâishlagan. lerxning â«rus arxeologiyasi jamiyatiâ» sharq boâlimining toâplamida eâlon qilgan â«buxorxudotlar tangalariâ» nomli maqolasi ilmiy mulohazalarga boyligi bilan ajralib turdi (rus …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "yozma manbalarda buxoro tarixi va madaniyati"

1555408184_74105.doc yozma manbalarda buxoro tarixi va madaniyati reja: 1. buxoro vohasining tarixiy geografik shakllanishi. 2. dastlabki yozma manbalardagi maâlumotlar. 3. narshaxiyning â«buxoro tarixiâ» asari. 4. xix asrdagi rus tadqikotchilarining ilk arxeologik maâlumotlari. 5. n.f.sitnyakovskiy tekshiruvlari. 6. l.l.zimin tadqiqotlari. buxoro vohasining tarixiy geografik shakllanishi. buxoro vohasi zarafshon daryosining quyi qismida tashkil topgan boâlib, vohaning chegarasi shimolda qiziltepa qirlaridan, janubda qorakoâl, gâarbda qizilkir massividap sharqda qorovulbozor qirlarigacha davom etadi. voha mezolit zamonidan boshlab oârta osiyo togâliklaridagi muzlarning erishidan hosil boâlgan zarafshon daryosining quyi qismida tashkil topgan. zarafshon daryosi bundan 5000 y...

DOC format, 65.5 KB. To download "yozma manbalarda buxoro tarixi va madaniyati", click the Telegram button on the left.

Tags: yozma manbalarda buxoro tarixi … DOC Free download Telegram