eron hududining eneolit davri arxeologiyasi

PPTX 2.5 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1700907335.pptx sharof rashidov nomidagi samarqand davlat universiteti tarix fakulteti arxeologiya yo`nalishi talabasi mavlonova gulmiraning jahon arxeologiyasi fanidan mustaqil ishi reja: eron hududining tabiiy geografik joylashuvi va iqlim sharoiti. eron hududining o`rganilish tarixi eron hududining eneolit davri yodgorliklari eron hududining eneolit davri arxeologiyasi eron islom respublikasi -gʻarbiy osiyodagi mamlakat. poytaxti — tehron shahri. gʻarbdan iroq (kurdiston viloyati), shimoli-sharqdan armaniston, ozarbayjon va turkiya bilan, shimoldan turkmaniston, sharqdan afgʻoniston va pokiston bilan chegaradosh. eron hududi shimol tomondan kaspiy dengizi, janubdan hind okeanining fors va ummon koʻrfazlari bilan yuviladi. eron qadimiy qoʻlyozmalarga koʻra qariyb besh ming yillik boy tarixga ega. eron hududi tabiiy xaritasi eron old osiyo togʻligi mintaqasining sharqiy qismida joylashgan va eron togligining gʻarbiy qismini egallagan. eron shimolda kaspiy dengiziga tutash, janubda fors va ummon qoʻltiqlari bilan oʻralgan (ushbu qoʻltiqlardagi keshm, xoʻrmuz, xark va boshqalar orollar eronga tegishli). sohillari pasttekislik, ayrim joylari mangra chakalakzorlari bilan qoplangan. yer yuzasining yarmidan koʻprogʻi togʻli. eron …

tidan 25 yil davomida qazishma ishlarini olib borish monopol huquqini olgan. ushbu qazishmalar 1897 yildan boshlab, qadimgi eronning muhim siyosiy va madaniy markazi bo'lgan qadimgi suza joylashgan joyda uzoq yillar davomida olib borildi. eronda eneolit davri ilk (мил.ав. 5500-3800йиллар) rivojlangan(мил.ав. 3800-3000йиллар) sialk tepa va chashmai ali yodgorliklari eneolit davrining madaniy-iqtisodiy xususiyatlari haqida muhim ma’lumotlar beradi. yodgorlik 3 gektardan iborat bo‘lib, rivojlanishning uch bosqichidan iborat. sialk i-ii (erta eneolit) sialk iii (rivojlangan eneolit). sialk i ning birinchi bosqichida mis buyumlari soni kam, ammo kremniydan yasalgan asboblar soni ko'p bo'lgan. sialk tepa xoʻjalik faoliyatida aniqlangan maʼlumotlar aholining dehqonchilik va chorvachilik bilan shugʻullangani haqida umumiy xulosa chiqarish imkonini beradi. sopollar 1-mikrolit 2-suyakdan yasalgan qurol 3,4- tiklangan sopol idish 5-makrolit 6-mikrolit ilk sialk i da zoomorf uchastkalar butunlay yo'q. biroq, tirik mavjudotlarning birinchi tasvirlari sialk ii ning keyingi qatlamlarida allaqachon paydo bo'lgan. bular uzun oyoqli va uzun bo'yinli qushlar, ehtimol turnalar yoki laylaklarni ifodalaydi …

tasvirlari ko'pincha sezilarli ifoda va dinamizm bilan ajralib turardi. ushbu tasvirlarning o'ziga xos xususiyati - echki qiyofasiga, bo'rttirilgan shoxlarning ichiga qo'shimcha elementlarning joylashtirilishi. ehtimol, bu tasvirlar ushbu hayvonning rasmining alohida ahamiyatini ta'kidlagandir. sialk iii 7 qatlamidan oldin ba'zi istisnolar mavjud edi, chunki sialk iii qatlamida 3,42 sm shoxlar ichida konsentrik doiralar (quyosh disklari) va qushlar tasvirlangan va sialk iii qatlamida shoxi joylashtirilgan. sialk 7 qatlamida malta xochi va boshqa elementlar joylashtirildi. sialk iii kompleksidagi qushlar mustaqil element sifatida katta o'rinni egallaydi. shunday qilib, sialk iii (3, 4) ning dastlabki bosqichlariga xos bo'lgan va oldingi sialk 1 kompleksining bezaklari bilan genetik bog'liq bo'lgan qushlarning o'ta sxematiklashtirilgan rasmlari mavjud. ammo, ular orasida uzoqroq tasvirlar bilan bir qatorda yanada realistik tasvirlar ustunlik qiladi. oyoqli figuralar, shuningdek, og'ir tanali qushlarni va allaqachon tanish geraldik pozada, qanotlari cho'zilgan yirtqich burgutlarni ko'rish mumkin. r.girshmanning fikricha, gʻoz, oʻrdak, qirgʻiy tasvirlarini ham aniqlash mumkin . biroq, bunday ta'rifni …

didan kelgan muhojirlar bilan oʻzaro munosabatda yaratilgan, degan fikrni bildirish imkonini berdi. geometrik jihatdan uchburchak naqshlar bilan bezatilgan sopol idishlardan iborat. uylar g‘ishtdan qurilgan, ichi loyli, tashqi ko‘rinishi qizil rangga bo‘yalgan. ikkinchi bosqichga kelib mis buyumlar keng tarqala boshladi. kremdan foydalanish o'z ahamiyatini yo'qotmaydi. qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik buyumlari namunalari ham ko‘p. sopol idishlarda geometrik naqshlardan tashqari zoomorf tasvirlar ham mavjud. konussimon idishlar ham keng qo'llaniladi. ilk eneolit davriga oid gyan yodgorligi eronning markaziy qismida yaxshi oʻrganilgan. u ikki bosqichda rivojlangan. moddiy topilmalar orasida qoʻlda oʻyilgan naqshli mis idishlar va sopol idishlar bor. naqshlar bir xil rangdagi bo'yoqlarda berilgan. odam va uchuvchi qushning eskizlari sxematik tarzda ko'rsatilgan. keyingi bosqichda echki va qushlarning tasvirlari paydo bo'ladi tyan tipidagi yodgorliklar zagros shimoli-g‘arbiy qismida, jumladan, mashhur kuhiday vodiysidagi 13 gektarlik chigapaxon yodgorligida ham aniqlangan. ilk eneolit davri jamoalarining uchinchi guruhi hozirgi xuziston viloyati hududida tarqalgan. bu yerdagi yodgorliklar jafarobod jo‘bi va bendebal majmualarida …

o`rni aniqlangan. taligap yodgorligining yuqori qatlamidan ochib o`rganilgan ko`p xonali imorat o`rtasida joylashgan to`g`ri to`rtburchak o`choq arxeolog olimlar tomonidan sajdagoh sifatida e`tirof etilgan. sopol idishlar qo`lda sifatli ishlab chiqilgan. ularning sirtidagi naqshlar zoomorf va qisman sxematik tarzdagi antropomorf shakllaridan iboorat. tugmasimon muhrlarida sodda geometric muxrlar tushurilgan. bu yodgorlikda mis buyumlar uchramasligi, sheroz vohasida mis ma`danlarini uchramasligidan dalolat beradi. talibakun taxminan mil.avv. iv-mingyillikning o`rtalari bilan sanalanadi. zoomorf va antropomorf shaklli buyumlar sheroz vohasida bu davrda suzianada sodir bo`lgan madaniy o`zgarishlar ya`ni silindr va piktografik yozuvlar uchramaydi. bu janubiy zagros jamoasi elamning ta`sirida tushib ulgurmaganidan dalolat beradi. bu hudud jamoasi moddiy madaniyati namunalari shimoliy ubeyd madaniyati bilan yaqin o`xshashlikka ega. bu madaniyat uchun misdan yasalgan kelt va suyakdan yasalgan bigiz va obsidian plastinkalardan tashkil topgan topilmalar mazkur jamoa moddiy madaniyatidan dalolat beradi. sopol buyumlar va bigizlar xulosa qilib aytganda, eron hududida eneolit davri ancha rivojlangan. bu hududda dehqonchilik va chorvachilik taraqqiy etgan. …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "eron hududining eneolit davri arxeologiyasi"

1700907335.pptx sharof rashidov nomidagi samarqand davlat universiteti tarix fakulteti arxeologiya yo`nalishi talabasi mavlonova gulmiraning jahon arxeologiyasi fanidan mustaqil ishi reja: eron hududining tabiiy geografik joylashuvi va iqlim sharoiti. eron hududining o`rganilish tarixi eron hududining eneolit davri yodgorliklari eron hududining eneolit davri arxeologiyasi eron islom respublikasi -gʻarbiy osiyodagi mamlakat. poytaxti — tehron shahri. gʻarbdan iroq (kurdiston viloyati), shimoli-sharqdan armaniston, ozarbayjon va turkiya bilan, shimoldan turkmaniston, sharqdan afgʻoniston va pokiston bilan chegaradosh. eron hududi shimol tomondan kaspiy dengizi, janubdan hind okeanining fors va ummon koʻrfazlari bilan yuviladi. eron qadimiy qoʻlyozmalarga koʻra qariyb besh ming yillik boy tar...

PPTX format, 2.5 MB. To download "eron hududining eneolit davri arxeologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: eron hududining eneolit davri a… PPTX Free download Telegram