paleolit davrini oʻrganishda xalqaro hamkorlik

PPTX 5,0 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1750331564.pptx bajardi:mavlonova g oê»zbekiston paleolit davri arxeologiyasi reja: 1.ilk paleolit davri yodgorliklari 2. oê»rta paleolit davri yodgorliklari 3. soê»nggi paleolit davri yodgorliklari mavzu: paleolit davrini oê»rganishda xalqaro hamkorlik ilk paleolitda madaniy muhitning mavjudligi alohida joylar bilangina chegaralansa so’nggi paleolitda esa madaniyat tizim sifatida shakllanadi. so’nggi paleolitning boshlari gominid evolyutsiyasi yakunlanib zamonaviy “aqlli odam” turi paydo paydo bo’ladi. so’nggi paleolitda turli-tuman tosh va boshqaqurollardan foydalaniladi. o’zbekiston hududida so’nggi paleolit davriga oid qoyaga solingan tasvir namunalari uchramasada ushbu davrga tegishli 30dan ortq manzilgohlar o’rganilgan, jumladan samarqand manzilgohi, ohangarondagi tosh qurollar, tayyorlangan “ustaxona”, ko’k buloq va oqtosh manzilgohlari. mavlon jo‘raqulov yahyo gê»ulomov toshkent viloyati hududida chatqol tog‘ tizmasi yonbag‘rida, ohangaron daryosining o‘ng qirg‘og‘ida, â«geologâ» shaharchasidan 2 km shimoli-g‘arbda joylashgan. koê»lbuloq ko‘lbuloq makoni qizilolmasoyning jarsoy o‘zani sohilidagi ko‘lbuloq yaqinida (1962) topilgan. m.r. qosimov (1963–83) keng tadqiqot ishlari olib borgan. 600 kv. metrdan ziyod maydon ochib o‘rganildi va 49 ta madaniy qatlam aniqlandi. bu qatlamlardan …
2
qilingan dalolat beradiki, ibtidoiy odamlar ushbu gê»orda 5-marta yashaganlar va vaqtvaqti bilan oê»z maskanlarini uzoq muddatga tark etishgan. bu yerdan tosh qurollar, hayvon suyaklari qoldiqlari va arxantrop tipidagi odam qoldiqlari (10 ta tish va. yelka suyagining boê»lagi) ning boy kolleksiyasi topildi. selung’ur g’ori 1958 yili akademik a.p.okladnikov tomonidan topib o’rganilgan. olim u erda arxeologik qazilmalar o’tkazib, topilgan tosh qurollarga qarab, g’or yuqori paleolit davrida, ya’ni bundan 40-30 ming yil burun ibtidoiy odamlar tomonidan o’zlashtirgan degan xulosaga keladi. ammo 1980 yildan boshlab a.p.okladnikovning shogirdi, o’zbek arxeologi, o’zbekiston fanlar akademiyasining muxbir a’zosi u.ismoilov g’orni qayta o’rgana boshladi. u.ismoilov g’orning bir necha joyida qazilmalar o’tkazib, toshdan ishlangan juda boy mehnat qurollari va hayvon suyaklarini topdi. selungê»urdagi suyak qoldiqlari 1994 yilda qizilolmada o‘zbekiston-rossiya xalqaro hamkor ekspeditsiyasi tadqiqot ishlarini olib bordi. yuqorida ta’kidlaganimizdek, ko‘lbuloq va uning atrofini tadqiq qilish ishlari 1994 yilda akad. u.i. islamov va rfa mmti professori n.k. anisyutkinlar boshchiligidagi ekspeditsiya tomonidan amalga …
3
blanib, u kremniydan ishlangan. uning har ikkala yuzasi ham yupqa va keng yo‘nishlar yordamida yo‘nilgan va massiv tig‘ yoki chopqi shaklidagi ikkita ish qirra hosil qilingan. qurolning ish qirrasi ikki taraflama retushlash yordamida ajratilgan va bu qisman ishlatilish oqibatida hosil bo‘lgan. obiraxmat g‘ori tadqiqotlari . makon toshkent shahridan 100 km sharqroqda joylashgan bo‘lib, 1962 yilda ya.g‘. g‘ulomov boshchiligidagi ekspeditsiya tomonidan tiyonshonning janubiy-g‘arbiy etaklaridagi burchmullo qishlog‘i yaqinida chorvoq suv ombori qurilishidagi qidiruv ishlari vaqtida topilgan (rasm. 9). obiraxmat g‘ori yirik yumaloq g‘ovak bo‘lib, og‘zi janubga qaragan: eni kirish qismida 20 m, chuqurligi – 9 m, tomining eng baland joyi 11,8 m. g‘orning ichidagi g‘ovak qatlamlarning qalinligi 10 m va ular 22 ta litologik qatlamlarga ajratilgan. g‘orning butun ichki maydoni bo‘ylab qalin qatlamlarning mavjudligi va ularda paleolit davri madaniy qoldiqlarining borligi bir necha o‘n minglab yillar mobaynida hududda yashagan ibtidoiy odamlar moddiy madaniyati evolyutsiyasini kuzatish imkonini beradi. yodgorlik dastavval x.k. nasritdinov tomonidan, …
4
ogik materiallarga ega ikkita punkt aniqlandi. to’daxotin 1 makoni (41,58⺠shimoliy kenglik, 70,17⺠sharqiy uzunlik; mutloq balandligi 1495 m) vodiy bo’ylab ii terassa bortidan yuqoriroqda joylashgan. ana shu joyda 2-terassa bilan vodiyning pastki chuqurlik joyi bilan oraliq maydon saqlanib qolgan (eni 50 - 70 m). ushbu yarim terassaning qirrasi yirik yemirilgan g’o’lalar bilan o’ralgan va uning terassadan balandligi 1 - 3 m. to’daxotin 2 makoni (dodekatñ‹m 2) (41âº34′20,4″ shimoliy kenglik, 70âº09′48,9″, mutloq balandligi 1496 m) to’daxotin 1 makonidan 140 m g’arbroqda, ikkinchi terassaning qirg’og’ida joylashgan. qazib o’rganilgan maydondagi g’ovak qatlamlarning umumiy qalinligi 3 m ga yetadi. yuqori 130 sm lik qatlam kulrang-qo’ng’ir qumloqdan iborat (115 sm chuqurlikda qo’ng’ir qatlamcha uchraydi uning orasida chirigan qo’ng’ir organik material aralashgan va qalinligi 2 sm). yodgorlikda dastavval artefaktlarga ega 8 ta qatlam ajratilgan bo’lib, 2006-2007 yillardagi aniq planigrafik va stratigrafik tadqiqotlar bu yerda 5 ta madaniy qatlamlar mavjudligini ko’rsatdi. ushbu qatlamlarning eng ustkisi chim …
5
dan ishlangan qurollarning ikkilamchi ishlov berilishi va tiplarining xarakteri amalda bir-birlaridan farq qilmaydi. dodekatim-2 dan olingan tosh artefaktlar: 1 4, 9, 11 12 yadroli; 5 mikronuqta; 6 qirg'ich; 7 - oxirgi qirg'ich; 8, 10 - to'mtoq qirrali plitalar to’daxotin industriyasiga eng yaqin (geografik va texnik-tipologik jihatdan) analogiyalarni xx asrning 60-80-yillarida ochilgan va intensiv o’rganilgan toshkent vohasidagi ko’lbuloqning yuqori qatlamlarida kuzatish mumkin. birlamchi chaqmoqlash texnikasi prizmatik va yonlama nukleuslardan mayda plastinkalar hamda karenesimon nukleus-qirg’ichchalardan mikroplastinkalar ishlab chiqarishga qaratilgan. tosh qurollari orasida retushlangan plastinkalar va mikroplastinkalar, mayda iskanasimon qurollar va qirg’ichchalar ustunlik qiladi. industriyalarni qiyoslash kontekstida ko’lbuloqning yuqori paleolitga oid qatlamida uchburchak mikrolitning topilishi katta qiziqish uyg’otadi va u ishlanish texnikasi hamda morfologik jihatdan to’daxotin 2 makoni geometrik mikrolitlariga juda o’xshashdir. angillak g‘or-makoni. g‘or-makon qoratovning janubi-sharqiy tomonidagi oyoqchisoyning yuqorisida, uning shimoli-g‘arbiy qismida joylashgan. g‘or-makon ayvonsifat ko‘rinishga ega bo‘lib, janubi-sharq tomonga qaragan. qazishma davomida ko‘p sonli tosh qurollari, hayvon suyaklari va odam oyog‘i …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"paleolit davrini oʻrganishda xalqaro hamkorlik" haqida

1750331564.pptx bajardi:mavlonova g oê»zbekiston paleolit davri arxeologiyasi reja: 1.ilk paleolit davri yodgorliklari 2. oê»rta paleolit davri yodgorliklari 3. soê»nggi paleolit davri yodgorliklari mavzu: paleolit davrini oê»rganishda xalqaro hamkorlik ilk paleolitda madaniy muhitning mavjudligi alohida joylar bilangina chegaralansa so’nggi paleolitda esa madaniyat tizim sifatida shakllanadi. so’nggi paleolitning boshlari gominid evolyutsiyasi yakunlanib zamonaviy “aqlli odam” turi paydo paydo bo’ladi. so’nggi paleolitda turli-tuman tosh va boshqaqurollardan foydalaniladi. o’zbekiston hududida so’nggi paleolit davriga oid qoyaga solingan tasvir namunalari uchramasada ushbu davrga tegishli 30dan ortq manzilgohlar o’rganilgan, jumladan samarqand manzilgohi, ohangarondagi t...

PPTX format, 5,0 MB. "paleolit davrini oʻrganishda xalqaro hamkorlik"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: paleolit davrini oʻrganishda xa… PPTX Bepul yuklash Telegram