бадиий таълимда қаламчизгиларнинг аҳамияти

DOC 107,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1404546359_54081.doc бадиий таълимда қаламчизгиларнинг аҳамияти режа: 1. қисқа муддатли ўқув ва хомаки расмлар чизиш 2. хомаки расмлар ва уларни бажариш усуллари 3. комбинациялашган (дастлаб натурадан, кейинчалик хотира бўйича) хомаки расмлар чизиш. қисқа муддатли ўқув ва хомаки расмлар чизиш хомаки расм – одатда қисқа, баъзан эса жуда қисқа ва ўта чекланган вақт давомида, кўп ҳолларда расм чизувчининг ўзига боқлиқ бўлмаган холатларда бажариладиган предмет дунёсининг умумлаштирилган тўлиқсиз тасвиридир. бунда ишни тезлаштириш мақсадида энг кам график воситалардан фойдаланилади. мураккаб шаклни фақат унинг асосий, майда икир - чикирларсиз типик ва ўзига хос аломатлари аниқ ва ифодали тарзда ҳал этиладиган предмет дунёсининг реалистик тасвирини умулаштирилган, деб ҳисобламоқ керак. шунинг учун ҳам хомаки расм кўп ҳолларда "яхлит, кўзга кўриниб турган предметнинг қисм, бўлакчаларсиз тасвири билан белгиланади". ҳомаки расмлар академик вазифани бошлашдан аввал ўқув расмини композиция жиҳатидан жойлаштиришда ҳар доим ҳам натуранинг умулаштирилган тасвиридан, яъни аслини олганда, хомаки расмдан фойдаланилади. шунинг учун ўқув муассасаларида педагоглар академик расмн6и …
2
рилишига қараб чизги хомаки расм билан давомли расм ўртасидаги оралиқ бир восита бўлиб қолади. бошқача сўз билан айтадиган бўлсак, натурадан чизилган хомаки расм ишида ўша натурадан давом эттирилган иш секин-аста чизгига айланиши мумкинки, бунда расм икир-чикирларига батафсилроқ тўхталади. хомаки расм билан чизги ўртасидаги фарқ у ёки бу расмни чизиш учун сарфланадиган вақтдангина эмас, балки асосан иш усулининг ўзидан ҳам иборатдир. чизги бошидан охиригача натурадан чизиш орқали бажарилади. хомаки эса нафақат натурадан, балки хотирадан, тасаввурдан, идрокдан, шунингдек, барча усулларни ҳам қўллаб чизилиши мумкин. хомаки расмлар ижросининг айнан шу ҳилдаги усуллари кейинчалик нафақат умуман расм чизишга ўргатиш, балки юқорида айтиб ўтилган бўлажак рассом учун зарур бўлган сифатлар йиқиндисини тарбиялашда ҳам катта аҳамият касб этади. хомаки расм ва чизгиларга ўргатишда натура сифатида худди давомли расм чизишда қўлланиладиган шаклан яқин бўлган (ёки мазмунан шу каби) объектлардан фойдаланилади: 1) «ўлик» (тирик бўлмаган) натура, (натюрморт) 2) ўсимликлар, 3) ҳайвонлар, 4) инсон. таълим услубиётини қисқа муддатли расмларда …
3
штиришдан иборатдир. натурадан унинг ўзига хос хусусиятлари билан қисқагина хомаки расм чизиб олиш асосан тез кўриш ва идрок қила билиш қобилиятларини ўстириш учун мўлжалланади. кузатиш, идрок қилиш ва хомаки расмни ижро этишлар кўп ҳолларда бир вақтнинг ўзида содир бўлади. шунинг учун хомаки расм устида ишлашнинг якуний босқичи сифатида умумлаштириш ҳақида алоҳида гапиришга тўўри келмайди. хомаки расмлар чизишда фойдаланиладиган усулларни фарқлаш хомакиларнинг олтита турини белгилаб олиш имконини беради. хомаки расмлар ва уларнинг турлари қуйидагилардан иборат: -натурани кузатган ҳолда ундан бошидан охиригача бевосита ижро этиладиган хомаки расмлар; -комбинация усули (дастлаб натурадан кузатиб, кейинчалик натурасиз – хотира бўйича) билан ижро этиладиган хомаки расмлар; -фақат хотирадан бажариладиган, яъни кузатишдан кейин бирор вақт ўтгандан сўнг, онгда кўриш қобилияти мустҳкамланганидан кейин чизиладиган хомаки расмлар; -инсонинг аввал онгида қабул қилинган баъзи предметлар, тирик объектлар ва атроф-борлиқ ҳодисалар ҳақидаги тасаввурларни жонлантириш қобилияти билан боўлиқ тасаввурлар бўйича ишланадиган хомаки расмлар; -комплекс усул билан, яъни юқорида кўрсатиб ўтилган ҳамма иш …
4
ки чекланмаганлигидир. бу ўз навбатида натуранинг қўзўалмаслиги ёки қўзўалиш даражаси (ҳаракат тезлигига)га боқлиқ бўлади. бошқача айтадиган бўлсак, хомаки расм чизиш усулига энг аввало иккита омил таъсир қилади: вақт ва натуранинг ҳолати. бу ўзаро бир-бирига боўлиқ омиллардан ташқари ижрочи ва унинг ишлаш қобилиятига (бинобарин, хомаки расмдаги тасвир характери ва сифатига) шунингдек ташқи объектив шарт-шароитлар ҳам таъсир қиладики, уларга расм чизувчи мослашиши керак бўлади (синф, ҳона ёки кўча, ишлаб чиқариш ёки транспорт, жамоа жойи, спорт майдончаси, йўлка, сайилгоҳ ва хоказолар). натурадан кузатиш бўйича хомаки расм чизиш фақат битта шарт билангина, яъни натура умуман қўзўалмас, ҳаракатсиз тургандагина бошидан охиригача бажарилиши мумкин. бундай қиёфа натура енг аввало, сўзсиз жонсиз предмет (масалан, санъат асарлари, ҳайкалтарошлик асарлари, меъморчилик иншоотлари, безаклар, сабзавот, мева, гул, дарахтлар, баъзи манзара турлари, шунингдек махсус қиёфа учун турган модель (инсон ҳам) бўлиши мумкин. хомаки расмнинг мақсади натурани тўлиқсиз умумлаштирилган кўринишини акс эттиришдан иборат бўлгани учун рассом нисбатан анча бамайлихотир ишлайди. агар мақсад …
5
ҳолат хомаки расмини чизаётганда содир бўлиши мумкин. пейзаж хомаки расмини (ёки чизгини) чизаётганда об-ҳаво ёки ёритилиш ҳолати ўзгармаслигига ишонч ҳосил қилиш керак эмас. чунки, бирдан шамол туриб қолиши, текис сув юзасини тўлқинлар, осмонни тўсатдан қора булутлар қоплаши мумкин). табиатда тирик натура рассом устахонисидаги каби ёки синфдаги ўқув иши каби бир маромда турмайди. у ўз ҳаётида давом этади ва унинг табиий, вақтинча қўзўалмай туриши дарҳол, баъзида эса кутилмаганда акс ҳолат касб этиб қолиши мумкин. шуни таъкидлаш керакки, айнан тирик модельнинг бундай қўзқалмас шартлари, яъни тинч, бамайлихотир қиёфа рассомнинг кузатувчан кўзлари учун энг қимматлидир. аксинча, бир ҳил ҳолатда махсус турган тирик модель доимо ўз ифодалилигини йўқотади, чунки ҳар қандай ҳолатда ҳам сунъийлик мавжуд бўлади. бунинг устига ўша сизга қараб турган сиймо ҳам оҳир-оқибат чарчайди, бу эса унинг қиёфасига таъсир этмасдан қолмайди. шунинг учун ҳам хомаки расмда қўзқалмас тирик модельни муҳрлаб қўйиш учун рассом доимо шай туриши лозим. ишлаш учун мавжуд вақт давомида …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "бадиий таълимда қаламчизгиларнинг аҳамияти"

1404546359_54081.doc бадиий таълимда қаламчизгиларнинг аҳамияти режа: 1. қисқа муддатли ўқув ва хомаки расмлар чизиш 2. хомаки расмлар ва уларни бажариш усуллари 3. комбинациялашган (дастлаб натурадан, кейинчалик хотира бўйича) хомаки расмлар чизиш. қисқа муддатли ўқув ва хомаки расмлар чизиш хомаки расм – одатда қисқа, баъзан эса жуда қисқа ва ўта чекланган вақт давомида, кўп ҳолларда расм чизувчининг ўзига боқлиқ бўлмаган холатларда бажариладиган предмет дунёсининг умумлаштирилган тўлиқсиз тасвиридир. бунда ишни тезлаштириш мақсадида энг кам график воситалардан фойдаланилади. мураккаб шаклни фақат унинг асосий, майда икир - чикирларсиз типик ва ўзига хос аломатлари аниқ ва ифодали тарзда ҳал этиладиган предмет дунёсининг реалистик тасвирини умулаштирилган, деб ҳисобламоқ керак. шунинг уч...

Формат DOC, 107,0 КБ. Чтобы скачать "бадиий таълимда қаламчизгиларнинг аҳамияти", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: бадиий таълимда қаламчизгиларни… DOC Бесплатная загрузка Telegram