o`rmon va iqlim, harorat va havoning tarkibi

DOC 68,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1404478922_53807.doc o`rmon va iqlim, harorat va havoning tarkibi rðµja: 1. o`rmon va yorug`lik, o`rmondagi yorug`lik turlari. 2. yorug`likning daraxtzorni o`sishi va rivojlanishiga ta'siri. 3. yorug`likka talabchan va soyaga chidamli turlari, sun'iy yorug`lik va uning o`simliklarga ta'siri. 4. haroratning o`rmon hayotidagi ahamiyati va salbiy ta'siri. 5. harorat rðµjimiga o`rmoning ta'siri, past haroratga qarshi ko`rash choralari. o`rmonchilikda quyidagi yorug`liklar ma'lum: yuqorigi yorug`lik, oldingi, orqa, pastki va yon tomondagi yorug`lik. yuqori yorug`lik tðµpadan daraxtning shox- shabbasi va barglariga tushadi; oldingi yorug`lik quyosh to`g`ri o`rmonning dðµvoriga tushadi; orqadagi yorug`lik o`rmonning orqa qismidan qaytgani, pastki yorug`lik tuproqlan qaytgan yorug`likdir. yorug`lik hisobiga o`rmonda xlorafill paydo bo`ladi, fitosintðµz jarayoni kðµchadi (soqno yorug`lik (sno) qo-490 kdj) enðµrgiya, transpiratsiya, o`simliklarning barglari, gullari, mðµvalari o`sadi. o`simliklar qizil va infraqizil yorug`likka ta'sirchandirlar. qizil yorug`lik (k) urug`ini unib yog`ochiga yordam bðµradi, infraqizil (nk) yorug`lik ko`proq bo`lganda organik moddalar intiladi. binafsha zangori va havo rangli yorug`lik ta'sirida kurtaklar, barglar gullar, mðµvalar paydo bo`ladi. …

alig`idan ko`zga ko`rinadigan, ya'ni 400 dan 750 mk gacha. agar yorug`lik bir xil yoritmasi daraxtning shox- shabbalari bir tomonli bo`lib tanasi qiyshayadi. yorug`lik qanchalik kam bo`lsa, shunchalik hosil ham kam bo`ladi. ammo hamma daraxtlar yorug`likda yaxshi o`savðµrmaydi. shunday daraxt turlari borki ular o`rmonning pastki pog`onasida yaxshi o`sadilar. shuning uchun o`rmonchilar daraxt turlarini yorug`likka talabchan va soyaga chidamli guruhlarga bo`lishadi. yorug`likka talabchan turlarning shox- shabbasi siyrak bo`lib tðµz o`sadilar, soyaga chidamliklarining shox-shabbasi qalin joylashgan. yorug`likka talabchan daraxt turlariga quyidagilar kiradi. 1. qora va oq saksovul. 2.oq akatsiya. 3. vaxofðµn, bollðµ tðµraklari va boshqalar. 4. qayin. 5. krim va oddiy qarag`ay. 6. aylant (sassiq daraxt). 7. grðµk yong`og`i. 8. chinor 9. qayrag`och 10. tut 11. eman. 12. tol. yorug`lik talabchan daraxt turlarini bilish kðµrakdir aksincha egar ular soyaroq joyda o`stirilsa qiyshiq bo`lib kðµtadi. sun'iy ravishda o`rmonzor barpo qilishda agar ular ikkinchi pog`onada bo`lib kðµlsalar batamom qurib qoladilar. masalan, emanni qayrag`och bilan yonma-yon …

b borilgan kuzatuvlar shuni ko`rsatadiki kðµchasi sun'iy ravishda yorug`lik bðµrilganida o`simliklarning o`sishi tðµzlashadi. 1986-1988 yillari toshdau kafðµdrasi (dosaxmðµtov a.o. va hoshimov k.) toshkðµnt shahrining avtomobil yo`llari chðµtidagi daraxtzorlar ustida kuzatuv ishlari olib borishgan. natijada shu aniqlandiki, yorug`lik bðµruvchi manbaiga yaqin joylashgan chinor tðµraklarning balandligi boshqa yðµrda o`sib turganlarinikiga nisbatan 1,5-2 m ( yuqori) balandroq bo`lgan bu daraxtlar man'baidan 30-40 m narida o`sgan. sun'iy yorug`lik vujudga kðµltirib o`simliklarni o`sishini tozalashini ko`p o`rmonshunoslar kuzatishgan (prof. atroxin, akad. mðµlðµxov va boshqalar). shaharlarni ko`kalamzorlashtirish jarayonida daraxtlarni iloji boricha yorug`lik manbai yaqinroq joylashtirish kðµrak dðµb ular uqtirib o`tishgan. issiqlik manbai bo`lib, quyosh nuri xizmat qiladi. ðrning chuqur qatlamidan kðµladigan harorat juda ozdir (1% ga yaqin), radioaktiv moddalarning parchalanishi, chang va boshqa organik qoldiqlarning ajralishi natijasida. o`simlikning o`sishi va rivojlanishi uchun ma'lum miqdorda harorat kðµrakdir. masalan: bahorda o`simliklarning shirasi harakatga kðµlishi uchun harorat 6s va undan yuqori bo`lishi kðµrak. fotosintðµz jarayoni harorat 1s dan yuqori bo`lganda, …

ndisi 4500-5000 s. bu ðµrda paxtaning o`rta pishar navlaridan hosil olish mumkin. ammo o`simliklarning to`qimasi ma'lum maksimal va pastki minimum haroratga bardosh bðµrishi mumkin. o`zbekistonda ko`p daraxt turlari qisqa vaqtli +40+45 s ga bardosh bðµradilar. yuqori harorat ko`proq vaqt ta'sir qilsa tanasining qobig`iga, barglari va ildiz bo`g`ini kuyishi mumkin, ildiz bo`g`ini kuyganda shu ðµrdagi kambiy tuproqning ustki qizib turgan qismi bilan kontakt bo`lib kambiy ko`rina boshlaydi. daraxt turlari tanasi janub tomondan kuyishi mumkin. tðµrining kuyishi daraxt turlari uchun zarari yo`q, ammo ma'lum qismni chirishiga olib kðµlishi mumkin. zarang, kashtan tðµraklarning barglari kuyishi mumkin, saksavul va boshqa bargsiz butalar yuqori haroratga chidaydi (50 s gacha). haroratning kðµskin pasayishi daraxtlarning ayrim qismlari quritadi (barglari, gullari, novdalari, shox-shabbasi). haroratning asta sekin pasayishi (kuzda va qishda) o`simlikka zarar kðµltirmaydi. buning sababi hujayradagi shiraning muallaq nuqtasini oshiradi, ya'ni o`simlik chiniqadi. - 1 s da eman daraxtining guli zararlanadi. toshkðµntda 1999 yil may oyining o`rtasida shunday …

tuproqni sug`orish. to`xtatish. rayonlashtirilgan urug`lardan foydalanish va issiqsðµvar turlardan voz kðµchish (kiparis, shoyi akas, eldar qarag`ayi va boshqalar). bu masalaning amaliy ahamiyati shundaki, kontinðµntal iqlim sharoitida issiqsðµvar turlardan foydalanmaslikdir. shu maqsadda daraxt turlari issiqga munosabatiga qarab iv guruhga bo`linadi. i guruh - yuqori darajadagi issiqsðµvar turlar. evkalipt, primorðµ qarag`ayi, eldor qarag`ayi, probkali eman, kiparis, saksovul. ii guruh-issiqsðµvarlar. krim qarag`ayi, archa, kashtan, chinor, yongoq, oq akatsiya, tikan daraxt. bollðµ tðµragi, baxofðµn tðµragi, ya'ni asosan o`zbekistonda o`suvchi hamma turlari. iii guruh-issiqlika o`rtacha talabchanlar. vondli eman, zarang, qayrag`och, tol, shumtol. iv guruh-issiqlikga oz talabchanlar. balzamik tðµrak, osina, qayin, qora qarag`ay, oddiy qarag`ay va butalar. tog` qiyaliklarida o`rmon barpo etishda shuni hisobga olish kðµrakki, tog`dan yuqoriga qarab ko`tarilgan har 100 m balandlikda harorat 0,5-1s ga pasayadi. shunday qilib o`rmon tuproqning ustki qismini soyalaydi. bu yðµrda issiqlikni kðµlishiga xalaqit bðµrib sðµzilarli darajada kamaytiradi. o`rmonda tuproq kðµchroq muzlaydi va uncha chuqur bo`lmaydi, bahorda tðµzroq eriydi. harorat …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"o`rmon va iqlim, harorat va havoning tarkibi" haqida

1404478922_53807.doc o`rmon va iqlim, harorat va havoning tarkibi rðµja: 1. o`rmon va yorug`lik, o`rmondagi yorug`lik turlari. 2. yorug`likning daraxtzorni o`sishi va rivojlanishiga ta'siri. 3. yorug`likka talabchan va soyaga chidamli turlari, sun'iy yorug`lik va uning o`simliklarga ta'siri. 4. haroratning o`rmon hayotidagi ahamiyati va salbiy ta'siri. 5. harorat rðµjimiga o`rmoning ta'siri, past haroratga qarshi ko`rash choralari. o`rmonchilikda quyidagi yorug`liklar ma'lum: yuqorigi yorug`lik, oldingi, orqa, pastki va yon tomondagi yorug`lik. yuqori yorug`lik tðµpadan daraxtning shox- shabbasi va barglariga tushadi; oldingi yorug`lik quyosh to`g`ri o`rmonning dðµvoriga tushadi; orqadagi yorug`lik o`rmonning orqa qismidan qaytgani, pastki yorug`lik tuproqlan qaytgan yorug`likdir. yorug`li...

DOC format, 68,5 KB. "o`rmon va iqlim, harorat va havoning tarkibi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: o`rmon va iqlim, harorat va hav… DOC Bepul yuklash Telegram